ยสฺสาติ เยน. มุหุตฺเตติ ขณมตฺเต กาเล. สหสฺสธาติ สหสฺสปกาโร. โลโกติ โอกาสโลโก. อยํ เหตฺถ อตฺโถ:- เยน มหิทฺธิเกน อายสฺมตา มหาโมคฺคลฺลาเนน สหสฺสิโลกธาตุ ขเณเนว สมฺมเทว วิทิโต ปจฺจกฺขโต ญาโต สพฺรหฺมกปฺโป มหาพฺรหฺมสทิโส อาวชฺชนาทิวสีภาวปฺปตฺติยา อิทฺธิสมฺปทาย จุตูปปาเต จ วสี. กาเล ปสฺสตีติ ตทนุรูเป กาเล ทิพฺเพน จกฺขุนา เทวตา ปสฺสตีติ.

สาริปุตฺโตวาติอาทิกา คาถา อายสฺมตา มหาโมคฺคลฺลาเนน อตฺตโน คุเณ ปกาเสนฺเตน วุตฺตา. ตตฺถ สาริปุตฺโตวาติ คาถาย อยํ สงฺเขปตฺโถ:- ปญฺญาย ปญฺญาสมฺปทาย สีเลน สีลสมฺปตฺติยา อุปสเมน กิเลสวูปสเมน โย ภิกฺขุ ปารงฺคโต ปารํ ปริยนฺตํ อุกฺกํสํ คโต โส สาริปุตฺโต สาวเกหิ ปญฺญาทีหิ คุเณหิ ปรมุกฺกํสคโต. ปญฺญาย สีเลน หิ ปรมุกฺกํสคโต. เอตาวปรโม สิยา เอตปรโม เอว, นตฺถิ ตโต อุตฺตรีติ. อิมํ ปน เถโร ยถา สาริปุตฺโต ปญฺญาย อุตฺตโม, ตถา อหํ สมาธินา อุตฺตโมติ ทีเปตุํ อโวจ. เตเนวาห "โกฏิสตสหสฺสสฺสา"ติอาทิ.

ตตฺถ ขเณน นิมฺมิเนติ ขเณเนว โกฏิสตสหสฺสอตฺตภาวํ นิมฺมิเนยฺย นิมฺมิตุํ สมตฺโถ, ตสฺส นิมฺมินเน ๑- น มยฺหํ ภาโร อตฺถิ. วิกุพฺพนาสุ กุสโล, วสีภูโตมฺหิ อิทฺธิยาติ น เกวลํ มโนมยวิกุพฺพนาสุ เอว, สพฺพายปิ อิทฺธิยา วสีภาวปฺปตฺโต อมฺหิ.

สมาธิวิชฺชาวสิปารมีคโตติ สวิตกฺกสวิจาราทิสมาธีสุ เจว ปุพฺเพนิวาสญาณาทิ- วิชฺชาสุ จ วสีภาเวน ปารมึ โกฏึ ปตฺโต อสิ. ตสฺส ตณฺหานิสฺสยาทิรหิตสฺส สตฺถุ, สาสเน ยถาวุตฺเตหิ คุเณหิ อุกฺกํสคโต. ธิติสมฺปนฺนตาย ธีโร, โมคฺคลฺลาน- โคตฺโต โมคฺคลฺลาโน, สุฏฺฐุ ฐปิตอินฺทฺริยตาย สมาหิตินฺทฺริโย, ยถา หตฺถินาโค ปูติลตาพนฺธนํ สุเขเนว ฉินฺทติ, เอวํ สกลํ กิเลสพนฺธนํ สมุจฺฉินฺทิ เอวาติ.

เล่มที่ ๒๖ ขุททกนิกาย วิมาน-เปตวัตถุ-เถร-เถรีคาถา๕,๓๙๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “มหาโมคคัลลานเถรคาถา”