90. 5. Tirokuḍḍapetavatthuvaṇṇanā

tirokuḍḍesu tiṭṭhantīti idaṃ satthā rājagahe viharanto sambahule pete ārabbha kathesi.

Tatrāyaṃ vitthārakathā:- ito dvānavutikappe kāsi nāma nagaraṃ ahosi, tattha jayaseno nāma rājā rajjaṃ kāresi, tassa sirimā nāma devī, tassā kucchiyaṃ phusso nāma bodhisatto nibbattitvā anupubbena sammāsambodhiṃ abhisambujjhi. Jayaseno rājā "mama putto mahābhinikkhamanaṃ nikkhamitvā buddho jāto, mayhameva buddho, mayhaṃ dhammo, mayhaṃ saṃgho"ti mamattaṃ uppādetvā sabbakālaṃ sayameva upaṭṭhahati, na aññesaṃ okāsaṃ deti.

Bhagavato kaniṭṭhabhātaro vemātikā tayo bhātaro cintesuṃ "buddhā nāma sabbalokahitatthāya uppajjanti, na ekasseva atthāya, amhākañca pitā aññesaṃ okāsaṃ na deti, kathaṃ nu kho mayaṃ labheyyāma bhagavantaṃ upaṭṭhātuṃ bhikkhusaṃghañcāti. Tesaṃ etadahosi "handa mayaṃ kiñci upāyaṃ karomā"ti. Te paccantaṃ kupitaṃ viya kārāpesuṃ. Tato rājā "paccanto kupito"ti sutvā tayopi putte paccantaṃ vūpasametuṃ pesesi. Te gantvā vūpasametvā āgatā, rājā tuṭṭho varaṃ adāsi "yaṃ icchatha, taṃ gaṇhathā"ti. Te "mayaṃ bhagavantaṃ upaṭṭhātuṃ icchāmā"ti āhaṃsu. Rājā "etaṃ ṭhapetvā aññaṃ gaṇhathā"ti āha. Te "mayaṃ aññena anatthikā"ti āhaṃsu. Tena hi paricchedaṃ katvā gaṇhathāti. Te sattavassāni yāciṃsu, rājā na adāsi. Evaṃ "../../bdpicture/cha, pañca, cattāri, tīṇi, dve, ekaṃ, sattamāse, cha, pañca, cattāro"ti vatvā yāva temāsaṃ yāciṃsu, tadā rājā "gaṇhathā"ti adāsi.