Athekadivasaṃ tassā vayappattakāle pitari phalāphalatthāya gate eko vanacarako taṃ disvā cintesi "manussānaṃ nāma evaṃvidhaṃ rūpaṃ natthi, iti vīmaṃsissāmi nan"ti tāpasassa āgamanaṃ udikkhanto nisīdi. Sā pitari āgacchante paṭipathaṃ

Tadā so vanacarako manussabhāvaṃ ñatvā tāpasaṃ abhivādetvā nisīdi. Tāpaso taṃ vanacarakaṃ vanamūlaphalehi ca pānīyena ca nimantetvā "bho purisa imasmiṃyeva ṭhāne vasissasi, udāhu gamissasī"ti pucchi. Gamissāmi bhante, idha kiṃ karissāmīti. Idaṃ tayā diṭṭhakāraṇaṃ gataṭṭhāne akathetuṃ sakkhissasīti. "sace ayyo na icchati, kiṃ kāraṇā kathessāmī"ti tāpasaṃ vanditvā yathā puna āgamanakāle maggasañjānanatthaṃ evaṃ sākhāsaññañca rukkhasaññañca karonto pakkāmi.

Sopi bārāṇasiṃ gantvā rājānaṃ addasa. Rājā "kasmā āgatosī"ti pucchi. "ahaṃ deva tumhākaṃ vanacarako pabbatapāde acchariyaṃ itthiratanaṃ disvā āgatomhī"ti sabbaṃ pavattiṃ kathesi. So tassa vacanaṃ sutvā vegena pabbatapādaṃ gantvā avidūre ṭhāne khandhāvāraṃ nivāsetvā vanacarakena ceva aññehi ca purisehi saddhiṃ tāpasassa bhattakiccaṃ katvā nisinnavelāya tattha gantvā abhivādetvā paṭisanthāraṃ katvā ekamantaṃ nisīdi. Rājā tāpasassa pabbajitaparikkhārabhaṇḍaṃ pādamūle ṭhapetvā "bhante imasmiṃ ṭhāne kiṃ karoma, gamissāmā"ti āha. Gaccha mahā- rājāti. "āma gacchāmi bhante, ayyassa pana samīpe visabhāgaparisā atthī"ti assumhā, asāruppā esā pabbajitānaṃ, mayā saddhiṃ gacchatu bhanteti. Manussānaṃ nāma cittaṃ duttosayaṃ, kathaṃ bahūnaṃ majjhe vasissatīti. Amhākaṃ rucitakālato paṭṭhāya sesānaṃ jeṭṭhakaṭṭhāne ṭhapetvā paṭijaggituṃ sakkhissāmi bhanteti.

So rañño kathaṃ sutvā daharakāle gahitanāmavaseneva "amma padumavatī"ti dhītaraṃ pakkosi. Sā ekavacaneneva paṇṇasālato nikkhamitvā pitaraṃ abhivādetvā aṭṭhāsi. Atha naṃ pitā āha "tvaṃ amma vayappattā, imasmiṃ ṭhāne raññā diṭṭhakālato paṭṭhāya vasituṃ aphāsukaṃ, raññā saddhiṃ gaccha ammā"ti. Sā "sādhu