๔. กุณฑกกุจฉิสินธวชาดก

๔. กุณฑกกุจฉิสินธวชาดก (๒๕๔)

ว่าด้วยม้าสินธพกินรำข้าว

(พระโพธิสัตว์เกิดในตระกูลพ่อค้าเมื่อจะทดลองลูกม้าสินธพ จึงกล่าวว่า)

หญ้าอันเป็นเดน ข้าวตัง

และรำข้าวเจ้าเคยกินมาแล้ว

นั่นเป็นอาหารของเจ้า

เพราะเหตุใดบัดนี้เจ้าจึงไม่กิน

(ลูกม้าสินธพได้กล่าวว่า)

มหาพราหมณ์ สถานที่ใดประชาชนไม่รู้จัก

สัตว์เลี้ยงโดยชาติ โดยวินัย ๑-

สถานที่นั้นมีข้าวตังและรำข้าวอยู่เป็นจำนวนมาก

ส่วนท่านรู้จักข้าพเจ้าดีว่า ม้านี้เป็นม้าชั้นยอดชนิดใด

ข้าพเจ้ารู้อยู่ เพราะอาศัยท่านผู้รู้ จึงไม่กินรำข้าวของท่าน

กุณฑกกุจฉิสินธวชาดกที่ ๔ จบ

๕. สุกชาดก (๒๕๕)

ว่าด้วยลูกนกแขกเต้า

(พระศาสดาครั้นทรงนำเรื่องในอดีตมาแล้ว จึงได้ตรัสว่า)

นกแขกเต้าตัวนั้นรู้ประมาณในการกินอาหารเพียงใด

จะมีอายุยืนและเลี้ยงดูมารดาบิดาได้นานเพียงนั้น

แต่เมื่อกลืนกินอาหารมากเกินไป

มันจึงจมลงแล้วในสมุทรนั้น

เพราะว่ามันไม่รู้จักประมาณ

@เชิงอรรถ :

@๑ วินัย ในที่นี้หมายถึงความประพฤติ (ขุ.ชา.อ. ๔/๑๑/๒๔)