๗. อกิตติชาดก

๗. อกิตติชาดก (๔๘๐)

ว่าด้วยอกิตติดาบส

(พระศาสดาทรงประกาศเรื่องนี้ว่า)

ท้าวสักกะผู้เป็นใหญ่แห่งภูตทอดพระเนตรเห็น

อกิตติดาบสเข้าฌานอยู่ จึงตรัสถามว่า

ท่านมหาพราหมณ์ พระคุณเจ้าปรารถนาอะไรหรือ

จึงเข้าฌานอยู่องค์เดียวในเวลาอากาศอบอ้าว

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

ขอถวายพระพรท้าวสักกะ การเกิดอีก ๑

การที่สรีระแตกทำลาย ๑ การหลงลืมสติตาย ๑ เป็นทุกข์

เพราะเหตุนั้น ท้าววาสวะ อาตมาจึงเข้าฌาน

(ท้าวสักกะถวายพรว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ เพราะถ้อยคำที่พระคุณเจ้าเจรจานั้น

ไพเราะ เหมาะสม เป็นสุภาษิต

โยมขอถวายพรแก่พระคุณเจ้าตามที่ใจของท่านปรารถนา

(พระโพธิสัตว์เมื่อจะรับพร จึงกราบทูลว่า)

ขอถวายพระพรท้าวสักกะ ผู้เป็นใหญ่แห่งภูตทั้งปวง

หากมหาบพิตรจะประทานพรแก่อาตมา

นรชนทั้งหลายได้บุตร ภรรยา ทรัพย์ ข้าวเปลือก

และสิ่งของอันเป็นที่รักแล้วยังไม่อิ่ม เพราะความโลภอันใด

ความโลภอันนั้นขออย่าได้มีอยู่ในอาตมาเลย

(ท้าวสักกะประทานพรให้ยิ่งขึ้นไปว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ เพราะถ้อยคำที่พระคุณเจ้าเจรจานั้น

ไพเราะ เหมาะสม เป็นสุภาษิต

โยมขอถวายพรแก่พระคุณเจ้าตามที่ใจของท่านปรารถนา

(พระโพธิสัตว์เมื่อจะรับพร จึงกราบทูลว่า)

ขอถวายพระพรท้าวสักกะ ผู้เป็นใหญ่แห่งภูตทั้งปวง

หากมหาบพิตรจะประทานพรแก่อาตมา

นา สวน เงิน โค ม้า และคนผู้เป็นทาสย่อมเสื่อมสิ้นไป

เพราะโทสะที่เกิดแล้วอันใด

โทสะอันนั้นขออย่าได้มีอยู่ในอาตมาเลย

(ท้าวสักกะตรัสว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ เพราะถ้อยคำที่พระคุณเจ้าเจรจานั้น

ไพเราะ เหมาะสม เป็นสุภาษิต

โยมขอถวายพรแก่พระคุณเจ้าตามที่ใจของท่านปรารถนา

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

ขอถวายพระพรท้าวสักกะ ผู้เป็นใหญ่แห่งภูตทั้งปวง

หากมหาบพิตรจะประทานพรแก่อาตมา

ขอให้อาตมาไม่พึงพบเห็นคนพาล ไม่พึงได้ยิน

ไม่พึงอยู่ร่วมกับคนพาล ไม่พึงทำการเจรจาปราศรัย

และไม่พึงพอใจการเจรจาปราศรัยกับคนพาลเลย

(ท้าวสักกะตรัสว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ คนพาลได้ทำอะไรแก่พระคุณเจ้าหรือ

ขอจงบอกเหตุ เพราะเหตุไร

พระคุณเจ้าจึงไม่ต้องการพบเห็นคนพาล

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

คนพาลมีปัญญาทราม ย่อมแนะนำสิ่งที่ไม่ควรแนะนำ

ชักชวนในสิ่งที่ไม่ใช่ธุระ

การแนะนำชั่วเป็นสิ่งที่ประเสริฐสำหรับเขา

เขาถูกว่ากล่าวโดยชอบก็โกรธ คนพาลนั้นไม่รู้วินัย

การไม่พบเห็นเขาเสียได้เป็นการดี

(ท้าวสักกะตรัสว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ เพราะถ้อยคำที่พระคุณเจ้าเจรจานั้น

ไพเราะ เหมาะสม เป็นสุภาษิต

โยมขอถวายพรแก่พระคุณเจ้าตามที่ใจของท่านปรารถนา

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

ขอถวายพระพรท้าวสักกะ ผู้เป็นใหญ่แห่งภูตทั้งปวง

หากมหาบพิตรจะประทานพรแก่อาตมา

ขอให้อาตมาพึงได้พบ พึงได้ยิน พึงได้อยู่ร่วมกับนักปราชญ์

พึงได้เจรจาปราศรัยและพอใจการเจรจาปราศรัยกับนักปราชญ์เถิด

(ท้าวสักกะตรัสว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ นักปราชญ์ได้ทำอะไรแก่พระคุณเจ้าหรือ

ขอจงบอกเหตุ เพราะเหตุไร

พระคุณเจ้าจึงต้องการพบเห็นนักปราชญ์

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

นักปราชญ์ผู้มีปัญญาย่อมแนะนำสิ่งที่ควรแนะนำ

ไม่ชักชวนในสิ่งที่ไม่ใช่ธุระ การแนะนำดีเป็นสิ่งประเสริฐของเขา

เขาถูกว่ากล่าวโดยชอบก็ไม่โกรธ

นักปราชญ์นั้นรู้วินัย การสมาคมกับท่านเป็นการดี

(ท้าวสักกะตรัสว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ เพราะถ้อยคำที่พระคุณเจ้าเจรจานั้น

ไพเราะ เหมาะสม เป็นสุภาษิต

โยมขอถวายพรแก่พระคุณเจ้าตามที่ใจของท่านปรารถนา

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

ขอถวายพระพรท้าวสักกะ ผู้เป็นใหญ่แห่งภูตทั้งปวง

หากมหาบพิตรจะประทานพรแก่อาตมา

เมื่อราตรีนั้นสิ้นไป ในเวลาดวงอาทิตย์ขึ้น

ขอภักษาอันเป็นทิพย์และยาจกผู้มีศีลพึงปรากฏ

ขอถวายพระพร เมื่ออาตมาให้อยู่ ขอภักษาอย่าพึงหมดสิ้นไป

ครั้นให้แล้ว ขออาตมาอย่าพึงเดือดร้อนในภายหลัง

ขณะกำลังให้ ก็พึงทำจิตให้เลื่อมใส

(ท้าวสักกะตรัสว่า)

พระคุณเจ้ากัสสปะ เพราะถ้อยคำที่พระคุณเจ้าเจรจานั้น

ไพเราะ เหมาะสม เป็นสุภาษิต

โยมขอถวายพรแก่พระคุณเจ้าตามที่ใจของท่านปรารถนา

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

ขอถวายพระพรท้าวสักกะ ผู้เป็นใหญ่แห่งภูตทั้งปวง

หากมหาบพิตรจะประทานพรแก่อาตมา

ขอมหาบพิตรอย่าเสด็จมาหาอาตมาอีกเลย

(ท้าวสักกะตรัสว่า)

นรชนชายหญิงทั้งหลายหวังอย่างยิ่งที่จะพบโยม

ด้วยการบำเพ็ญจริยาวัตรเป็นอันมาก

ในการเห็นโยมน่ากลัวนักหรือ

(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)

มหาบพิตรผู้มีวรรณะเหมือนวรรณะแห่งเทพ

บันดาลความใคร่ทั้งปวงให้สำเร็จได้เช่นนั้น

อาตมาพบเห็นแล้ว พึงประมาทการบำเพ็ญตบะ

สิ่งนั้นจึงเป็นภัยแก่อาตมาเพราะการพบเห็นมหาบพิตร

อกิตติชาดกที่ ๗ จบ