๙. นันทชาดก

๙ นนฺทชาตกํ

มญฺเญ โสวณฺณโย ราสีติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต สารีปุตฺตตฺเถรสฺส สทฺธิวิหาริกํ อารพฺภ กเถสิ ฯ

โส กิร ภิกฺขุ สุวโจ อโหสิ วจนกฺขโม เถรสฺส มหนฺเตน อุสฺสาเหน อุปการํ กโรติ ฯ อเถกํ สมยํ เถโร สตฺถารํ อาปุจฺฉิตฺวา จาริกํ ปกฺกนฺโต ทกฺขิณาคิริชนปทํ อคมาสิ ฯ โส ภิกฺขุ ตตฺถ คตกาเล มานตฺถทฺโธ หุตฺวา เถรสฺส วจนํ น กโรติ ฯ อาวุโส อิทํ นาม กโรหีติ วุตฺเต ปน เถรสฺส ปฏิปกฺโข อโหสิ ฯ เถโร ตสฺส อชฺฌาสยํ น ชานาติ ฯ โส ตตฺถ จาริกํ จริตฺวา ปุน เชตวนํ อาคโต ฯ โส ภิกฺขุ เถรสฺส เชตวนวิหารํ อาคตกาลโต ปฏฺฐาย ปุน ตาทิโสว ชาโต ฯ เถโร ตถาคตสฺส อาโรเจสิ ภนฺเต มยฺหํ เอโก สทฺธิวิหาริโก เอกสฺมึ ฐาเน สเตน กีตทาโส วิย อโหสิ เอกสฺมึ ฐาเน มานตฺถทฺโธ หุตฺวา อิทนฺนาม กโรหีติ วุตฺเต ปฏิปกฺโข โหตีติ ฯ สตฺถา นายํ สารีปุตฺต ภิกฺขุ อิทาเนว เอวํสีโล ปุพฺเพเปส เอกํ ฐานํ คโต สเตน กีตทาโส วิย โหติ เอกํ ฐานํ คโต ปฏิปกฺโข ปฏิสตฺตุ โหตีติ วตฺวา เถเรน ยาจิโต อตีตํ อาหริ ฯ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต เอกสฺมึ กุฏุมฺพิกกุเล ปฏิสนฺธึ คณฺหิ ฯ ตสฺเสโก สหายโก กุฏุมฺพิโก สยํ มหลฺลโก ฯ ภริยา ปนสฺส ตรุณี ฯ สา ตํ นิสฺสาย ปุตฺตํ ปฏิลภิ ฯ โส จินฺเตสิ อยํ อิตฺถี ตรุณตฺตาว มม อจฺจเยน กญฺจิเทว ปุริสํ คเหตฺวา อิมํ มม ธนํ วินาเสยฺย ปุตฺตสฺส เม น ทเทยฺย ยนฺนูนาหํ อิมํ ธนํ ปฐวีคตํ กเรยฺยนฺติ ฯ ฆเร นนฺทํ นาม ทาสํ คเหตฺวา อรญฺญํ คนฺตฺวา เอกสฺมึ ฐาเน ตํ ธนํ นิทหิตฺวา ตสฺส อาจิกฺขิตฺวา ตาต นนฺท อิมํ ธนํ มม อจฺจเยน มยฺหํ ปุตฺตสฺส อาจิกฺเขยฺยาสิ มา ธนํ ปริจฺจชีติ โอวทิตฺวา กาลมกาสิ ฯ ปุตฺโตปิสฺส อนุกฺกเมน วยปฺปตฺโต ชาโต ฯ อถ นํ มาตา อาห ตาต ตว ปิตา นนฺททาสํ คเหตฺวา ธนํ นิเธสิ ตํ อาหราเปตฺวา กุฏุมฺพํ สณฺฐเปหีติ ฯ โส เอกทิวสํ นนฺทํ อาห มาตุล อตฺถิ กิญฺจิ มยฺหํ ปิตรา ธนํ นิทหิตนฺติ ฯ อาม สามีติ ฯ กหํ นิทหิตนฺติ ฯ อรญฺเญ สามีติ ฯ เตนหิ คจฺฉามาติ กุทฺทาลปิฏกํ อาทาย นิธิฏฺฐานํ คนฺตฺวา กหํ มาตุล ธนนฺติ อาห ฯ นนฺโท อารุยฺห ธนมตฺถเก ฐตฺวา ธนํ นิสฺสาย มานํ อุปฺปาเทตฺวา อเร ทาสีปุตฺตเจตก กุโต เต อิมสฺมึ ฐาเน ธนนฺติ กุมารํ อกฺโกสติ ฯ กุมาโร ตสฺส ผรุสวจนํ อสุณนฺโต วิย เตนหิ คจฺฉามาติ ตํ คเหตฺวา ปฏินิวตฺติตฺวา ปุน เทฺว ตโย ทิวเส อติกฺกมิตฺวา อคมาสิ ฯ นนฺโท ตเถว อกฺโกสติ ฯ กุมาโร เตน สทฺธึ ผรุสวจนํ อวตฺวา อยํ ทาโส อิโต ปฏฺฐาย ธนํ อาจิกฺขิสฺสามีติ คจฺฉติ คนฺตฺวา ปน อกฺโกสติ ตตฺถ การณํ น ชานามิ อตฺถิ นุ โข ปน เม ปิตุ สหาโย กุฏุมฺพิโก ตํ ปฏิปุจฺฉิตฺวา ชานิสฺสามีติ โพธิสตฺตสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา สพฺพํ ตํ ปวุตฺตึ อาโรเจตฺวา กินฺนุ โข ตาต การณนฺติ ปุจฺฉิ ฯ โพธิสตฺโต ยสฺมึ เต ตาต ฐาเน ฐิโต นนฺโท อกฺโกสติ ตตฺเถว ปิตุ สนฺตกํ ธนํ ตสฺมา ยทา เต นนฺโท อกฺโกสติ ตทา นํ เอหิ อเร ทาสก อกฺโกสสีติ อากฑฺฒิตฺวา กุทฺทาลํ คเหตฺวา ตณฺฐานํ ภินฺทิตฺวา กุลสนฺตกํ ธนํ นีหริตฺวา ทาสํ อุกฺขิปาเปตฺวา ธนํ อาหราติ วตฺวา อิมํ คาถมาห

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๔๐๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๙. นันทชาดก”