๖. กาลิงคโพธิชาดก
๖ กาลิงฺคชาตกํ ฯ
ราชา กาลิงฺโค จกฺกวตฺตีติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต อานนฺทตฺเถเรน กตํ มหาโพธิปูชํ อารพฺภ กเถสิ ฯ
เวเนยฺยสงฺคหตฺถาย หิ ตถาคเต ชนปทจาริกํ ปกฺกนฺเต สาวตฺถิวาสิโน คนฺธมาลาทิหตฺถา เชตวนํ คนฺตฺวา อญฺญํ ปูชนียฏฺฐานํ อลภิตฺวา คนฺธกุฏิทฺวาเร ปาเตตฺวา คจฺฉนฺติ เตน อุฬารปาโมชฺชา โหนฺติ ฯ ตํ การณํ ญตฺวา อนาถปิณฺฑิโก ตถาคตสฺส เชตวนํ อาคตกาเล อานนฺทตฺเถรสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา ภนฺเต อยํ วิหาโร ตถาคเต จาริกํ ปกฺกนฺเต นิปฺปจฺจโย โหติ มนุสฺสานํ คนฺธมาลาทีหิ ปูชนียฏฺฐานํ น โหติ สาธุ ภนฺเต ตถาคตสฺส อิมมตฺถํ อาโรเจตฺวา เอกสฺส ปูชนียฏฺฐานสฺส สกฺกุเณยฺยภาวํ ชานาถาติ ฯ โส สาธูติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา ตถาคตํ ปุจฺฉิ กติ นุโข ภนฺเต เจติยานีติ ฯ ตีณิ อานนฺทาติ ฯ กตมานิ ตีณีติ ฯ สารีริกํ ปาริโภคิกํ อุทฺทิสิกนฺติ ฯ สกฺกา ปน ภนฺเต ตุมฺเหสุ จรนฺเตสุเยว เจติยํ กาตุนฺติ ฯ อานนฺท สารีริกํ น สกฺกา กาตุํ ตมฺหิ พุทฺธานํ ปรินิพฺพุตกาเล โหติ อุทฺทิสิกมวตฺถุกํ มมายนมตฺตเมว โหติ พุทฺเธหิ ปริภุตฺโต มหาโพธิ พุทฺเธสุ ธรนฺเตสุปิ ปรินิพฺพุเตสุปิ เจติยเมวาติ ฯ ภนฺเต ตุมฺเหสุ ปกฺกนฺเตสุ เชตวนมหาวิหาโร อปฺปฏิสรโณ โหติ มนุสฺสา ปูชนียฏฺฐานํ น ลภนฺติ มหาโพธิโต พีชํ อาหริตฺวา เชตวนทฺวาเร โรเปสฺสามิ ภนฺเตติ อาห ฯ สาธุ อานนฺท โรเปหิ เอวํ สนฺเต เชตวเน มม นิพทฺธวาโส วิย ภวิสฺสตีติ ฯ เถโร โกสลนรินฺทสฺส อนาถปิณฺฑิกสฺส วิสาขาทีนญฺจ อาโรเจตฺวา เชตวนทฺวาเร โพธิโรปนฏฺฐาเน อาวาฏํ ขณาเปตฺวา มหาโมคฺคลฺลานตฺเถรํ อาห ภนฺเต อหํ เชตวนทฺวาเร โพธึ โรเปสฺสามิ มหาโพธิโต เม โพธิปกฺกํ อาหรถาติ ฯ เถโร สาธูติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา อากาเสน โพธิมณฺฑํ คนฺตฺวา วณฺฑา ปริคลนฺตํ ปกฺกํ ภูมึ อปฺปตฺตเมว จีวเรน สมฺปฏิจฺฉิตฺวา อาทาย อาหริตฺวา อานนฺทตฺเถรสฺส อทาสิ ฯ อานนฺทตฺเถโร อชฺช กิร โพธึ โรเปสฺสามาติ โกสลราชาทีนํ อาโรเจสิ ฯ ราชา สายณฺหสมเย มหนฺเตน ปริวาเรน สพฺพูปกรณานิ คาหาเปตฺวา อาคมิ ฯ ตถา อนาถปิณฺฑิโก จ วิสาขา จ อญฺโญ จ สทฺโธ ชโน ฯ เถโร มหาโพธิโรปนฏฺฐาเน มหนฺตํ สุวณฺณกฏาหํ ฐเปตฺวา เหฏฺฐา ฉิทฺทํ กาเรตฺวา อิทํ โพธิปกฺกํ โรเปหิ มหาราชาติ รญฺโญว อทาสิ ฯ โส จินฺเตสิ รชฺชํ นาม น สพฺพกาลํ อมฺหากํ ติฏฺฐติ อิทํ มยา อนาถปิณฺฑิเกน โรปาเปตุํ วฏฺฏตีติ ฯ โส ตํ โพธิปกฺกํ มหาเสฏฺฐิสฺส หตฺเถ ฐเปสิ ฯ อนาถปิณฺฑิโก คนฺธกลลํ วิยูหิตฺวา ตตฺถ ปาเตสิ ฯ ตสฺมึ ตสฺส หตฺถโต มุตฺตมตฺเตเยว สพฺเพสํ ปสฺสนฺตานญฺจ นงฺคลสีสปฺปมาโณ โพธิขนฺโธ ปญฺญาสหตฺถุพฺเพโธ อุฏฺฐหิ ฯ จตูสุ ทิสาสุ อุทฺธญฺจาติ ปญฺจ มหาสาขา ปณฺณาสหตฺถาว นิกฺขมึสุ ฯ อิติ โส ตํขณญฺเญว วนปฺปติเชฏฺฐโก หุตฺวา อฏฺฐาสิ ฯ ราชา อฏฺฐสตมตฺเต สุวณฺณรชฏฆเฏ คนฺโธทเกน ปูเรตฺวา นีลุปฺปลหตฺถกาทิปฏิมณฺฑิเต มหาโพธึ ปริกฺขิปิตฺวา ปุณฺณฆฏปนฺติโย นาม ฐปาเปสิ สตฺตรตนมยํ เวทิกํ กาเรสิ สุวณฺณมิสฺสกํ วาลุกํ โอกิริ ปาการปริกฺเขปํ กาเรสิ สตฺตรตนมยทฺวารโกฏฺฐกํ กาเรสิ ฯ สกฺกาโร มหา อโหสิ ฯ เถโร ตถาคตํ อุปสงฺกมิตฺวา ภนฺเต ตุมฺเหหิ มหาโพธิมูเล สมาปนฺนสมาปตฺตึ มยา โรปิตโพธิมูเล นิสีทิตฺวา มหาชนสฺส หิตตฺถาย สมาปชฺชถาติ อาห ฯ อานนฺท กึ กเถสิ มยิ มหาโพธิมณฺเฑ สมาปนฺนสมาปตฺตึ สมาปชฺชิตฺวา นิสินฺเน อญฺโญ ปเทโส ธาเรตุํ น สกฺโกตีติ ฯ ภนฺเต มหาชนสฺส หิตตฺถาย อิมสฺส ภูมิปฺปเทสสฺส ธูรนิยาเมน สมาปตฺติสุเขน ตํ โพธิมูลํ ปริภุญฺชถาติ ฯ สตฺถา เอกรตฺตึ สมาปตฺติสุเขน ตํ ปริภุญฺชิ ฯ เถโร โกสลราชาทีนํ กเถตฺวา โพธิมหํ นาม กาเรสิ ฯ โสปิ โข โพธิ อานนฺทตฺเถเรน โรปิตตฺตา อานนฺทโพธิเยวาติ ปญฺญายิตฺถ ฯ ตทา ธมฺมสภายํ กถํ สมุฏฺฐาเปสุํ อายสฺมา อานนฺโท ธรนฺเตเยว ตถาคเต โพธึ โรปาเปตฺวา มหาปูชํ กโรติ อโห มหาคุโณ เถโรติ ฯ สตฺถา อาคนฺตฺวา กาย นุตฺถ ภิกฺขเว เอตรหิ กถาย สนฺนิสินฺนาติ ปุจฺฉิตฺวา อิมาย นามาติ วุตฺเต น ภิกฺขเว อิทาเนว ปุพฺเพปิ อานนฺโท สปริวาเรสุ จตูสุ มหาทีเปสุ มนุสฺเส คเหตฺวา พหุคนฺธมาเล อาหราเปตฺวา มหาโพธิมณฺเฑ โพธิมหํ กาเรสิเยวาติ วตฺวา อตีตํ อาหริ