๘. มหาโมรชาตกํ ฯ

สเจ หิ ตฺยาหํ ธนเหตุ คหิโตติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต เอกํ อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุํ อารพฺภ กเถสิ ฯ

ตญฺหิ ภิกฺขุํ สตฺถา สจฺจํ กิร ตฺวํ อุกฺกณฺฐิโตสีติ ปุจฺฉิตฺวา สจฺจํ ภนฺเตติ วุตฺเต ภิกฺขุ อยํ นนฺทิราโค ตาทิสํ กินฺนาม นาโลเลสฺสติ น หิ สิเนรุอุปฺปาฏิตวาโต สามนฺเต ปุราณปณฺณํ ลุชฺชติ ปุพฺเพว สตฺต วสฺสสตานิ อนฺโตกิเลสสมุทาจารํ วาเรตฺวา วิหรนฺเต วิสุทฺธสตฺเตเปส อาโลเลสิเยวาติ วตฺวา อตีตํ อาหริ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต ปจฺจนฺตปเทเส โมรสกุณิยา กุจฺฉิสฺมึ ปฏิสนฺธึ อคฺคเหสิ ฯ คพฺเภ ปริปากคเต มาตา โคจรภูมิยํ อณฺฑํ ปาเตตฺวา ปกฺกามิ ฯ อณฺฑญฺจนาม มาตุ อโรคภาเว สติ อญฺญสฺมึ ทีฆชาติกาทิปริปนฺเถ จ อวิชฺชมาเน น นสฺสติ ฯ ตสฺมา ตํ อณฺฑํ กณฺณิการมกุลํวิย สุวณฺณวณฺณํวิย หุตฺวา ปริณตกาเล อตฺตโน ธมฺมตาย ภิชฺชิ ฯ สุวณฺณวณฺโณ โมรจฺฉาโป นิกฺขมิ ฯ ตสฺส เทฺว อกฺขีนิ ชิญฺชิกผลสทิสานิ ตุณฺฑํ ปวาลวณฺณํ ติสฺโส รตฺตราชิโย คีวํ ปริกฺขิปิตฺวา ปิฏฺฐิมชฺเฌ อคมึสุ ฯ โส วยปฺปตฺโต ภณฺฑสกฏปฺปรมสรีโร อภิรูโป อโหสิ ฯ ตํ สพฺเพ นีลโมรา สนฺนิปติตฺวา ราชานํ กตฺวา ปริวารยึสุ ฯ โส เอกทิวสํ อุทกโสณฺฑิยํ ปานียํ ปิวนฺโต อตฺตโน รูปสมฺปตฺตึ ทิสฺวา จินฺเตสิ อหํ สพฺพโมเรหิ อติเรกรูปโสโภ สจาหํ อิเมหิ สทฺธึ มนุสฺสปเถ วสิสฺสามิ ปริปนฺโถ เม อุปฺปชฺชิสฺสติ หิมวนฺตํ คนฺตฺวา เอกโกว ผาสุกฏฺฐาเน วสิสฺสามีติ ฯ โส รตฺติภาเค โมเรสุ ปฏิสลฺลีเนสุ กญฺจิ อชานาเปตฺวา อุปฺปติตฺวา หิมวนฺตํ ปวิสิตฺวา ติสฺโส ปพฺพตราชิโย อติกฺกมิตฺวา จตุตฺถาย ปพฺพตราชิยาย เอกสฺมึ อรญฺเญ ปทุมสญฺฉนฺโนมหาชาตสฺสโร อตฺถิ ตสฺส อวิทูเร เอกํ ปพฺพตํ นิสฺสาย มหานิโคฺรธรุกฺโข อตฺถิ ตสฺส สาขาย นิลียิ ฯ ตสฺส ปน ปพฺพตสฺส เวมชฺเฌ มนาปา คุหา อตฺถิ ฯ โส ตตฺถ วสิตุกาโม หุตฺวา ตสฺสา สมฺมุเข ปพฺพตตเล นิลียิ ฯ ตมฺปน ฐานํ เนว เหฏฺฐาภาเคน อภิรูหิตุํ น อุปริภาเคน โอตริตุํ สกฺกา พิฬารทีฆชาติกมนุสฺสภเยหิ วินิมุตฺตํ ฯ โส อิทํ เม ผาสุกฏฺฐานนฺติ ตํ ทิวสํ ตตฺเถว วสิตฺวา ปุนทิวเส ปพฺพตคุหโตอุฏฺฐาย ปพฺพตมตฺถเก ปุรตฺถาภิมุโข นิสินฺโน อุเทนฺตํ สุริยมณฺฑลํ ทิสฺวา อตฺตโน ทิวารกฺขาวรณตฺถาย อุเทตยญฺจกฺขุมา เอกราชาติ ปริตฺตํ กตฺวา โคจรภูมิยํ โอตริตฺวา โคจรํ จริตฺวา สายํ อาคนฺตฺวา ปพฺพตมตฺถเก ปจฺฉิมาภิมุโข นิสินฺโน อตฺถงฺคตํ สุริยมณฺฑลํ ทิสฺวา รตฺติรกฺขาวรณตฺถาย อเปตยญฺจกฺขุมา เอกราชาติ ปริตฺตํ กตฺวา เอเตนุปาเยน วสติ ฯ อถ นํ เอกทิวสํ เอโก ลุทฺทกปุตฺโต อรญฺเญ วิจรนฺโต ปพฺพตมตฺถเก นิสินฺนํ ทิสฺวา อตฺตโน นิเวสนํ อาคนฺตฺวา มรณกาเล ปุตฺตํ อาห ตาต จตุตฺถาย ปพฺพตราชิยา อรญฺเญ สุวณฺณโมโร อตฺถิ สเจ ราชา ปุจฺฉติ อาจิกฺเขยฺยา สีติ ฯ อเถกสฺมึ ทิวเส พาราณสีรญฺโญ เขมานาม อคฺคมเหสี ปจฺจูสกาเล สุปินํ ปสฺสิ ฯ เอวรูโป สุปิโน อโหสิ สุวณฺณวณฺโณ โมโร ธมฺมํ เทเสติ สา สาธุการํ ทตฺวา ธมฺมํ สุณาติ โมโร ธมฺมํ เทเสตฺวา อุฏฺฐาย ปกฺกามิ สา โมรราชํ คจฺฉนฺตํ ทิสฺวา คณฺหถ นนฺติ วทนฺตีเยว ปพุชฺฌิ ปพุชฺฌิตฺวา จ ปน สุปินภาวํ ญตฺวา สุปิโนติ วุตฺเต ราชา น อาทรํ กริสฺสติ โทหลา เมติ วุตฺเต กริสฺสตีติ จินฺเตตฺวา โทหลินีวิย หุตฺวา นิปชฺชิ ฯ อถ นํ ราชา อุปสงฺกมิตฺวา ปุจฺฉิ ภทฺเท กึ เต อผาสุกนฺติ ฯ โทหลา เม อุปฺปนฺนาติ ฯ กึ อิจฺฉสิ ภทฺเทติ ฯ สุวณฺณสฺส โมรสฺส ธมฺมํ โสตุํ เทวาติ ฯ ภทฺเท กุโต เอวรูปํ โมรํ ลจฺฉามาติ ฯ เทว สเจ น ลภามิ ชีวิตํ เม นตฺถีติ ฯ ภทฺเท มา จินฺตยิ สเจ กตฺถจิ อตฺถิ ลภิสฺสสีติ อสฺสาเสตฺวา ราชาสเน นิสินฺโน อมจฺเจ ปุจฺฉิ อมฺโภ เทวี สุวณฺณวณฺณสฺส โมรสฺส ธมฺมํ โสตุกามา โมโรนาม สุวณฺณวณฺโณ โหติ โน วาติ ฯ พฺราหฺมณา ชานิสฺสนฺติ เทวาติ ฯ ราชา พฺราหฺมเณ ปกฺโกสาเปตฺวา ปุจฺฉิ ฯ พฺราหฺมณา เอวมาหํสุ มหาราช ชลเชสุ มจฺฉา กจฺฉปา กกฺกฏกา ถลเชสุ มิคา หํสา โมรา ติตฺติราติ เอเต ติรจฺฉานคตา มนุสฺสาปิ สุวณฺณวณฺณา โหนฺตีติ อมฺหากํ ลกฺขณมนฺเตสุ อาคตาติ ฯ ราชา อตฺตโน วิชิเต ลุทฺทกปุตฺเต สนฺนิปาเตตฺวา สุวณฺณโมโร โว ทิฏฺฐปุพฺโพติ อาห ฯ ยสฺส ปน ปิตา อาจิกฺขิ โส อาห มยาปิ น ทิฏฺฐปุพฺโพ ปิตา ปน เม อสุกฏฺฐาเนนาม สุวณฺณวณฺโณ โมโร อตฺถีติ กเถสีติ ฯ อถ นํ ราชา สมฺม มยฺหญฺจ เต เทวิยา จ ชีวิตํ ทินฺนํ ภวิสฺสติ ตสฺมา ตฺวํ ตตฺถ คนฺตฺวา ตํ พนฺธิตฺวา อาเนหีติ พหุธนํ ทตฺวา อุยฺโยเชสิ ฯ โส ปุตฺตทารสฺส ธนํ ทตฺวา ตตฺถ คนฺตฺวา มหาสตฺตํ ทิสฺวา ปาเส โอเฑตฺวา อชฺช พชฺฌิสฺสติ อชฺช พชฺฌิสฺสตีติ อพชฺฌิตฺวาว มโต ฯ เทวีปิ ปฏฺฐนํ อลภนฺตี มตา ฯ ราชา เอตํ โมรํ นิสฺสาย ปิยภริยา เม มตาติ กุชฺฌิตฺวา เวรวสิโก หุตฺวา หิมวนฺเต จตุตฺถาย ปพฺพตราชิยา สุวณฺณวณฺโณ โมโร วสติ ตสฺส มํสํ ขาทิตฺวา อชรามโร โหตีติ สุวณฺณปฏฺเฏ ลิขาเปตฺวา ตํ ปณฺณํ สารมญฺชุสายํ ฐเปตฺวา กาลมกาสิ ฯ อถญฺโญ ราชา อโหสิ ฯ โส สุวณฺณปฏฺเฏ อกฺขรานิ ทิสฺวา อชรามโร ภวิสฺสามีติ ตสฺส คหณตฺถาย เอกํ ลุทฺทกํ เปเสสิ ฯ โสปิ ตตฺเถว มโต ฯ เอวํ ฉ ราชปริวฏฺฏา มตา ฉ ลุทฺทกปุตฺตา หิมวนฺเตเยว มตา ฯ สตฺตเมน รญฺญา เปสิโต สตฺตโม ลุทฺทโก ตํ อชฺช อชฺเชว พนฺธิสฺสามีติ จินฺเตตฺวา สตฺต สํวจฺฉรานิ ตํ พนฺธิตุํ อสกฺโกนฺโต จินฺเตสิ กินฺนุ โข อิมสฺส โมรราชสฺส ปาเท ปาสสฺส อสญฺจรณการณนฺติ ฯ อถ นํ ปริคฺคณฺหนฺโต สายํ ปาตํ ปริตฺตํ กโรนฺตํ ทิสฺวา อิมสฺมึ ฐาเน อญฺโญ โมโร นตฺถิ อิมินา พฺรหฺมจริเยน ภวิตพฺพํ พฺรหฺมจริยานุภาเวนเจว ปริตฺตานุภาเวน จสฺส ปาเท ปาโส น พชฺฌิสฺสตีติ นยโต ปริคฺคเหตฺวา ปจฺจนฺตชนปทํ คนฺตฺวา เอกํ โมรึ พนฺธิตฺวา ยถา อจฺฉราย ปหตาย วสฺสติ ปาณิมฺหิ ปหเต นจฺจติ เอวํ สิกฺขาเปตฺวา อาทาย คโต โพธิสตฺตสฺส ปริตฺตกรณโต ปุเรตรเมว ปาสํ โอเฑตฺวา อจฺฉรํ ปหริตฺวา โมรึ วสฺสาเปสิ ฯ โมโร ตสฺสา สทฺทํ สุณนฺโต ตาวเทวสฺส สตฺต วสฺสสตานิ สนฺนิสินฺนกิเลโส ผณํ กตฺวา ทณฺเฑน ปหตาสีวิโสวิย อุฏฺฐหิ ฯ โส กิเลสาตุโร หุตฺวา ปริตฺตํ กาตุํ อสกฺกุณิตฺวาว เวเคน ตสฺสา สนฺติกํ คนฺตฺวา ปาเส ปาทํ ปเวเสนฺโตเยว อากาเสน โอตริ ฯ สตฺต วสฺสสตานิ อสญฺจรณปาโส ตํ ขญฺเญว สณญฺจริตฺวา ปาทํ พนฺธิ ฯ อถ นํ ลุทฺทกปุตฺโต ยฏฺฐิอคฺเค โอลมฺพนฺตํ ทิสฺวา จินฺเตสิ อิมํ โมรราชํ ฉ ลุทฺทกปุตฺตา พนฺธิตุํ นาสกฺขึสุ อหมฺปิ สตฺต สํวจฺฉรานิ พนฺธิตุํ นาสกฺขึ อชฺช ปาตราเส อิมํ โมรึ นิสฺสาย กิเลสาตุโร หุตฺวา ปริตฺตํ กาตุํ อสกฺกุณิตฺวา อาคมฺม ปาเส พทฺโธ เหฏฺฐาสีสโก โอลมฺพติ เอวรูโป เม สีลวา กิลมิโต เอวรูปํ รญฺโญ ปณฺณาการตฺถาย อุปเนตุํ อยุตฺตํ กึ เม รญฺญา ทินฺเนน สกฺกาเรน วิสชฺเชสฺสามิ นนฺติ ปุน จินฺเตสิ อยํ นาคพโล ถามสมฺปนฺโน มยิ อุปสงฺกมนฺเต เอส มํ มาเรตุํ อาคจฺฉตีติ มรณภยตชฺชิโต หุตฺวา ผนฺทมาโน ปาทํ วา ปกฺขํ วา ภินฺเทยฺย อนุปคนฺตฺวา ปน ปฏิจฺฉนฺโน หุตฺวา ขุรปฺเปน ปาสํ ฉินฺทิสฺสามิ ตโต สยเมว ยถารุจิยา คมิสฺสตีติ ฯ โส ปฏิจฺฉนฺเน ฐตฺวา ธนุํ อาโรเปตฺวา ขุรปฺปํ สนฺนยฺหิตฺวา ฐิโต ฯ โมโรปิ อยํ ลุทฺทโก มํ กิเลสาตุรํ กตฺวา พนฺธนภาวเมว ญตฺวา อนุสฺสุกฺโก อจฺฉิสฺสติ กหํ นุโข โสติ จินฺเตตฺวา อิโตจิโต จ โอโลเกนฺโต ธนุํ อาโรเปตฺวา ฐิตํ ทิสฺวา มาเรตฺวา มํ อาทาย คนฺตุกาโม ภวิสฺสตีติ มญฺญมาโน มรณภยตชฺชิโต หุตฺวา ชีวิตํ ยาจนฺโต ปฐมํ คาถมาห