หํสชาตกํ

เอเต หํสา ปกฺกมนฺตีติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต อานนฺทตฺเถรสฺส ชีวิตปริจฺจาคเมว อารพฺภ กเถสิ ฯ

ตทาปิ หิ ธมฺมสภายํ เถรสฺส คุณกถํ กเถนฺเตสุ ภิกฺขูสุ สตฺถา อาคนฺตฺวา กายนุตฺถ ภิกฺขเว เอตรหิ กถาย สนฺนิสินฺนาติ ปุจฺฉิตฺวา อิมาย นามาติ วุตฺเต น ภิกฺขเว อิทาเนว ปุพฺเพปิ อานนฺเทน มมตฺถาย ชีวิตํ ปริจฺจตฺตเมวาติ วตฺวา อตีตํ อาหริ ฯ

อตีเต พาราณสิยํ พหุปุตฺตโก นาม ราชา รชฺชํ กาเรสิ ฯ เขมา นาม เทวี ตสฺส อคฺคมเหสี อโหสิ ฯ ตทา มหาสตฺโต สุวณฺณหํสโยนิยํ นิพฺพตฺเตตฺวา นวุติหํสสหสฺสปริวุโต จิตฺตกูเฏ วสติ ฯ ตทาปิ เทวี วุตฺตนเยเนว สุปินํ ทิสฺวา รญฺโญ สุวณฺณวณฺณสฺส หํสสฺส ธมฺมเทสนาสวนญฺจ โทหลญฺจ อาโรเจสิ ฯ ราชาปิ ปุจฺฉิตฺวา สุวณฺณหํสา นาม อตฺถีติ จิตฺตกูเฏ ปพฺพเต วสนฺตีติ จ สุตฺวา เขมํ นาม สรํ กาเรตฺวา นานปฺปการานิ นิวาปธญฺญานิ โรเปตฺวา จตูสุ กณฺเณสุ เทวสิกํ อภยโฆสนํ โฆสาเปสิ เอกญฺจ ลุทฺทปุตฺตํ หํสานํ คหณตฺถาย ปโยเชสิ ฯ ตสฺส ปโยชิตากาโร จ เตน ตตฺถ สกุณานํ อุปปริกฺขิตภาโว จ สุวณฺณหํสานํ อาคตกาเล รญฺโญ อาโรเจตฺวา ปาสานํ โอฑฺฑิตนิยาโม จ มหาสตฺตสฺส ปาเส พนฺธนิยาโม จ สุมุขสฺส หํสเสนาปติโน ตีสุ หํสฆฏาสุ อาหิณฺฑิตฺวา ตํ อทิสฺวา นิวตฺตนญฺจ สพฺพํ มหาหํสชาตเก อาวิภวิสฺสติ ฯ อิธาปิ มหาสตฺโต ยฏฺฐิปาเส พชฺฌิตฺวา ปาสยฏฺฐิยํ โอลมฺพนฺโตเยว คีวํ ปสาเรตฺวา หํสานํ คตมคฺคํ โอโลเกนฺโต สุมุขํ อาคจฺฉนฺตํ ทิสฺวา อาคตกาเล นํ วีมํสิสฺสามีติ จินฺเตตฺวา ตสฺมึ อาคเต ติสฺโส คาถา อภาสิ