มาโรปิ อตฺตโน ปริสํ อาห ตาตา สุทฺโธทนปุตฺเตน สิทฺธตฺเถน สทิโส อญฺโญ ปุริโส นาม นตฺถิ มยํ สมฺมุขา ยุทฺธํ ทาตุํ น สกฺขิสฺสาม ปจฺฉาภาเคน ทสฺสามาติ ฯ มหาปุริโสปิ ตีณิปิ ปสฺสานิ โอโลเกตฺวา สพฺพเทวตานํ ปลาตตฺตา สุญฺญานิ อทฺทส ฯ ปุน อุตฺตรปสฺเสน มารพลํ อชฺโฌตฺถรมานํ ทิสฺวา อยํ เอตฺตโก ชโน มํ เอกกํ สนฺธาย มหนฺตํ วายามํ ปรกฺกมํ กโรติ อิมสฺมึ ฐาเน มาตาปิตโร วา ธีตา วา ภาตา วา อญฺโญ วา โกจิ ญาตโก นตฺถิ อิมา ปน ทสปารมิโยว มยฺหํ ทีฆรตฺตํ ปุตฺตปริชนสทิสา ตสฺมา ปารมิโยปิ ผลกํ กตฺวา ปารมิสตฺเถเนว ปหริตฺวา อิมํ พลกายํ มยา วิทฺธํเสตุํ วฏฺฏตีติ ทสปารมิโย อาวชฺชมาโน นิสีทิ ฯ อถ มาโร เทวปุตฺโต เอเตเนว สิทฺธตฺถํ ปลาเปสฺสามีติ วาตมณฺฑลํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ ตํ ขณํเยว ปุรตฺถิมาทิเภทา วาตา สมุฏฺฐหิตฺวา อฑฺฒโยชนติโยชนปฺปมาณานิ ปพฺพตกูฏานิ ปทาเลตฺวา วนคจฺฉรุกฺขาทีนิ อุมฺมูเลตฺวา สมนฺตา คามนิคเม จุณฺณวิจุณฺเณ กาตุํ สมตฺถาปิ มหาปุริสสฺส ปุญฺญเตเชน วิหตานุภาวา โพธิสตฺตํ ปตฺวา จีวรกณฺณมตฺตํปิ จาเลตุํ นาสกฺขึสุ ฯ ตโต อุทเกน อชฺโฌตฺถริตฺวา มาเรสฺสามีติ มหาวสฺสํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ ตสฺสานุภาเวน อุปริ สตปฏลสหสฺสปฏลาทิเภทา วลาหกา อุฏฺฐหิตฺวา วสฺสึสุ ฯ วุฏฺฐิธารเวเคน ปฐวี ฉิทฺทา อโหสิ ฯ วนรุกฺขาทีนํ อุปริภาเคน มหาเมโฆ อาคนฺตฺวา มหาสตฺตสฺส จีวเร อุสฺสาววินฺทุปตนมตฺตํปิ เตเมตุํ นาสกฺขิ ฯ ตโต ปาสาณวสฺสํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ มหนฺตานิ ปพฺพตกูฏานิ ธูมายนฺตานิ ปชฺชลนฺตานิ อากาเสนาคนฺตฺวา โพธิสตฺตํ ปตฺวา ทิพฺพมาลาคุฬภาวํ อาปชฺชึสุ ฯ ตโต ปหรณวสฺสํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ เอกโตธารา อุภโตธารา อสิสตฺติขุรปฺปาทโย ธูมายนฺตา ปชฺชลนฺตา อากาเสนาคนฺตฺวา โพธิสตฺตํ ปตฺวา ทิพฺพปุปฺผานิ อเหสุํ ฯ ตโต องฺคารวสฺสํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ กึสุกวณฺณา องฺคารา อากาเสนาคนฺตฺวา โพธิสตฺตสฺส ปาทมูเล ทิพฺพปุปฺผานิ หุตฺวา วิกิรึสุ ฯ ตโต กุกฺกุฬวสฺสํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ อจฺจุณฺโห อคฺคิวณฺโณ กุกฺกุโฬ อากาเสนาคนฺตฺวา โพธิสตฺตสฺส ปาทมูเล จนฺทนจุณฺณํ หุตฺวา นิปติ ฯ ตโต วาลุกาวสฺสํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ อติสุขุมา วาลุกา ธูมายนฺตา ปชฺชลนฺตา อากาเสนาคนฺตฺวา โพธิสตฺตสฺส ปาทมูเล ทิพฺพปุปฺผานิ หุตฺวา นิปตึสุ ฯ ตโต กลลวสฺสํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ กลลํ ธูมายนฺตํ ปชฺชลนฺตํ อากาเสนาคนฺตฺวา โพธิสตฺตสฺส ปาทมูเล ทิพฺพวิเลปนํ หุตฺวา นิปติ ฯ ตโต อิมินาหํ ภึเสตฺวา สิทฺธตฺถํ ปลาเปสฺสามีติ อนฺธการํ สมุฏฺฐาเปสิ ฯ ตํ จตุรงฺคสมนฺนาคตํ วิย มหาตมํ หุตฺวา โพธิสตฺตํ ปตฺวา สุริยปฺปภาวิหตํ วิย อนฺธการํ อนฺตรธายิ ฯ เอวํ มาโร อิมาหิ นวหิ วาตวสฺสปาสาณปหรณงฺคารกุกฺกุฬวาลุกกลลอนฺธการวุฏฺฐีหิ โพธิสตฺตํ ปลาเปตุํ อสกฺโกนฺโต กึ ภเณ ติฏฺฐถ อิมํ สิทฺธตฺถกุมารํ คณฺหถ หนถ ปลาเปถาติ ตํ ปริสํ อาณาเปตฺวา สยํปิ คิริเมขลสฺส หตฺถิโน ขนฺเธ นิสินฺโน จกฺกาวุธํ อาทาย โพธิสตฺตํ อุปสงฺกมิตฺวา สิทฺธตฺถ อุฏฺเฐหิ เอตสฺมา ปลฺลงฺกา นายํ ตุยฺหํ ปาปุณาติ มยฺหํ เอโส ปาปุณาตีติ อาห ฯ มหาสตฺโต ตสฺส วจนํ สุตฺวา อโวจ มาร เนว ตยา ทส ปารมิโย ปูริตา น อุปปารมิโย น ปรมตฺถปารมิโย นาปิ ปญฺจ มหาปริจฺจาคา ปริจฺจตฺตา น ญาตตฺถจริยา น โลกตฺถจริยา น พุทฺธตฺถจริยา ปูริตา นายํ ปลฺลงฺโก ตุยฺหํ ปาปุณาติ มยฺหํ เอโส ปาปุณาตีติ อาห ฯ มาโร กุทฺโธ โกธเวคํ อสหนฺโต มหาปุริสสฺส จกฺกาวุธํ วิสฺสชฺเชสิ ฯ ตนฺตสฺส ทส ปารมิโย อาวชฺเชนฺตสฺส อุปริภาเค มาลาวิตานํ หุตฺวา อฏฺฐาสิ ฯ ตํ กิร ขุรธารํ จกฺกาวุธํ อญฺเญสุ เตน กุทฺเธน วิสฺสฏฺฐํ เอกฆเน ปาสาณถมฺเภ วํสกฬีรํ วิย ฉินฺทนฺตํ คจฺฉติ ฯ อิทานิ ปน ตสฺมึ มาลาวิตานํ หุตฺวา ฐิเต อวเสสา มารปริสา อิทานิ ปลฺลงฺกโต วุฏฺฐาย ปลายิสฺสตีติ มหนฺตมหนฺตานิ เสลกูฏานิ วิสฺสชฺเชสุํ ฯ ตานิปิ มหาปุริสสฺส ทส ปาริมิโย อาวชฺเชนฺตสฺส มาลาคุฬภาวํ อาปชฺชิตฺวา ภูมิยํ ปตึสุ ฯ เทวตา จกฺกวาฬมุขวฏฺฏิยํ ฐิตา คีวํ ปสาเรตฺวา สีสํ อุกฺขิปิตฺวา นฏฺโฐ วต โภ สิทฺธตฺถกุมารสฺส รูปโสภคฺคปฺปตฺโต อตฺตภาโว กึ นุ โข กริสฺสตีติ โอโลเกนฺติ ฯ

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๒๐๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. อปัณณกชาดก”