ยสฺส อสฺสุมุโข โรทํ วิปากํ ปฏิเสวตีติ ฯ น จ นนฺทนฺติ สรีรธาริโนติ ตาต จุลฺลตุณฺฑิล เย ปเนเต สรีรธาริโน สตฺตา เต อตฺตโน มรเณ อาคจฺฉนฺเต ฐเปตฺวา สีหมิคราชหตฺถาชานิยอสฺสาชานิยขีณาสเว อวเสสา โพธิสตฺตํ อาทึ กตฺวา อภายนฺตา นาม นตฺถิ ฯ

สพฺเพ ตสนฺติ ทณฺฑสฺส สพฺเพสํ ชีวิตํ ปิยํ

อตฺตานํ อุปมํ กตฺวา น หเนยฺย น ฆาตเยติ ฯ ปุณฺณายาติ คุณปุณฺณาย ฯ ปุณฺณมาสิยาติ ปุณฺณจนฺทสฺส ยุตฺตาย มาสิยา ปูเรตฺวา ฐิตาย ฯ ตทา กิร ปุณฺณมาสีอุโปสถทิวโส โหติ ฯ รมมานาว ชหนฺติ ชีวิตนฺติ ตาต จุลฺลตุณฺฑิล มา โสจิ มา ปริเทวิ มรณํ นาม น ตวเยว อวเสสานํปิ อตฺถิ เต ภายนฺติ เยสํ อพฺภนฺตเร สีลาทิคุณา นตฺถิ มยํ ปน สีลาจาร- สมฺปนฺนา ปุญฺญวนฺโต ตสฺมา อมฺหาทิสา สตฺตา รมมานาว ชหนฺติ ชีวิตนฺติ ฯ

เอวํ มหาสตฺโต มธุรสเรน พุทฺธลีฬาย ธมฺมํ เทเสสิ ฯ มหา- ชนกายา สตสหสฺสงฺคุลิโปฏนา จ เจลุกฺเขปา จ ปวตฺตยึสุ ฯ สาธุการสทฺทปุณฺโณ อนฺตลิกฺโข อโหสิ ฯ พาราณสีราชา โพธิสตฺตํ รชฺเชน ปูเชตฺวา มหลฺลิกาย ยสํ ทตฺวา อุโภปิ เต คเหตฺวา คนฺโธทเกน นหาเปตฺวา วตฺถานิ นิวาสาเปตฺวา คนฺธาทีหิ วิลิมฺปา- เปตฺวา คิวาสุ มณิรตนานิ ปิลนฺธาเปตฺวา นครํ เนตฺวา ปุตฺตฏฺฐาเน ฐเปตฺวา มหนฺเตน ปริวาเรน ปฏิชคฺคิ ฯ โพธิสตฺโต รญฺโญ จ ปริชนสฺส จ ปญฺจ สีลานิ อทาสิ ฯ สพฺเพ พาราณสีวาสิโน จ กาสิกรฏฺฐวาสิโน จ ทส สีลานิ ปญฺจ สีลานิ รกฺขึสุ ฯ มหา- สตฺโตปิ เนสํ ปกฺขทิวเสสุ ธมฺมํ เทเสสิ วินิจฺฉเย นิสีทิตฺวา อฏฺเฏ ตีเรสิ ฯ ตสฺมึ ธรมาเน กูฏกา นาม นาเหสุํ ฯ อปรภาเค ราชา กาลมกาสิ ฯ มหาสตฺโตปิ ตสฺส สรีรปริหารํ กาเรตฺวา วินิจฺฉย- โปตฺถกํ ลิกฺขาเปตฺวา อิมํ โปตฺถกํ โอโลเกนฺตา อฏฺฏํ ตีเรยฺยาถาติ วตฺวา มหาชนสฺส ธมฺมํ เทเสตฺวา อปฺปมาเทน โอวทิตฺวา สพฺเพสํ โรทนฺตานํ ปริเทวนฺตานญฺเจว สทฺธึ จุลฺลตุณฺฑิเลน อรญฺญํ ปาวิสิ ฯ ตทา โพธิสตฺตสฺส โอวาโท สฏฺฐี วสฺสสหสฺสานิ ปวตฺตติ ฯ

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๒,๑๖๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “๓. ตุณฑิลชาดก”