ตตฺถ อาตปฺปาติ วตฺถุกามกิเลสกามา ปุริสํ หิ เต อาตปนฺติ ตสฺมา อาตปฺปาติ วุตฺตา ฯ อตฺถา หิ วิวิธาติ มหาราช มยฺหํ วตฺถุกามกิเลสกาเม นิสฺสาย กตฺตพฺพา นานากิจฺจสงฺขาตา วิวิธา อตฺถา อตฺถิ เต มํ ตปนฺติ น อาตโปติ ฯ

อถฺ นํ ราชา โก นาม เต อตฺโถติ ปุจฺฉิ ฯ โส อาห อหํ เทว ทกฺขิณทฺวาเร กปณิตฺถิยา สทฺธึ สํวาสํ กปฺปยึ สา มํ ฉณกีฬํ สามิ กีฬิสฺสาม อตฺถิ เต กิญฺจิ หตฺเถติ ปุจฺฉิ อถ นํ อหํ มม นิธานํ อุตฺตรทฺวาเร ปาการนฺตเร ฐปิตนฺติ อวจํ สา คจฺฉ ตํ อาหร อุโภปิ กีฬิสฺสามาติ มํ ปหิณิ สา เม ตสฺสา กถา หทยํ น วิชหติ ตํ มํ อนุสฺสรนฺตํ กามาตโป ตปติ อยํ เม เทว อตฺโถติ ฯ อถ เอวรูปํ วาตาตปํ อคเณตฺวา กินฺเต ตุสฺสนการณํ เยน คายนฺโต คจฺฉสีติ ฯ เทว ตํ นิธานํ อาหริตฺวา ตาย สทฺธึ อภิรมิสฺสามีติ อิมินา การเณน ตุฏฺโฐ คายามีติ ฯ กึ ปน โภ ปุริส อุตฺตรทฺวาเร ฐปิตนิธานํ สตสหสฺสมตฺตํ อตฺถีติ ฯ นตฺถิ เทวาติ ฯ เตนหิ ปญฺญาสสหสฺสานิ จตฺตาฬีส ตึส วีสติ ทส ปญฺจ จตฺตาริ ตโย เทฺว เอโก กหาปโณ อฑฺโฒ ปาโท จตฺตาโร มาสกา ตโย เทฺว เอโก มาสโกติ ปุจฺฉิ ฯ สพฺพํ ปฏิกฺขิปิตฺวา อฑฺฒมาสโกติ วุตฺเต อาม เทว เอตฺตกํ มยฺหํ ธนํ ตํ อาหริตฺวา ตาย สทฺธึ อภิรมิสฺสามีติ คจฺฉามิ ตาย ปีติยา เตน โสมนสฺเสน น มํ เอส วาตาตโป ตปตีติ ฯ อถ นํ ราชา โภ ปุริส เอวรูเป อาตเป ตตฺถ มา คมิ อหนฺเต อฑฺฒมาสกํ ทสฺสามีติ อาห ฯ เทว ตุมฺหากํ กถาย ฐตฺวา ตญฺจ คณฺหิสฺสามิ อิตรญฺจ น นาเสสฺสามิ มม คมนํ อหาเปตฺวา ตมฺปิ คเหสฺสามีติ ฯ โภ ปุริโส นิวตฺต มาสกํ เต ทสฺสามิ เทฺว มาสเกติ เอวํ วฑฺเฒตฺวา โกฏึ โกฏิสตํ อปริมิตํ ธนํ ทสฺสามิ นิวตฺตาติ วุตฺเตปิ เทว ตํ คเหตฺวา อิตรมฺปิ คณฺหิสฺสามิจฺเจว อาห ฯ ตโต เสฏฺฐิฏฺฐานาทีหิ ฐานนฺตเรหิ ปโลภิโต ยาว โอปรชฺชา ตเถว วตฺวา อุปฑฺฒรชฺชํ เต ทสฺสามิ นิวตฺตาติ วุตฺเต สมฺปฏิจฺฉิ ฯ ราชา คจฺฉ มม สหายสฺส มสฺสุํ กาเรตฺวา นหาเปตฺวา อลงฺกริตฺวา อาเนถ นนฺติ อมจฺเจ อาณาเปสิ ฯ อามจฺจา ตถา อกํสุ ฯ ราชา รชฺชํ ทฺวิธา ภินฺทิตฺวา ตสฺส อุปฑฺฒรชฺชํ ทาเปสิ ฯ โส ปน ตํ คเหตฺวาปิ อฑฺฒมาสกเปเมน อุตฺตรปสฺสํ คโตเยวาติ วทนฺติ ฯ โส อฑฺฒมาสกราชา นาม อโหสิ ฯ เต สมคฺคา สมฺโมทมานา รชฺชํ กาเรนฺตา เอกทิวสํ อุยฺยานํ คมึสุ ฯ ตตฺถ กีฬิตฺวา อุทยราชา อฑฺฒมาสกรญฺโญ องฺเก สีสํ กตฺวา นิปชฺชิ ฯ ตสฺมึ นิทฺทํ โอกฺกนฺเต ปริวารมนุสฺสา กีฬานุภวนวเสน ตตฺถ ตตฺถ อคมํสุ ฯ อฑฺฒมาสกราชา กึ เม นิจฺจกาลํ อุปฑฺฒรชฺเชน อิมํ มาเรตฺวา อหํเอว รชฺชํ กาเรสฺสามีติ ขคฺคํ อพฺพหิตฺวา ปหริสฺสามิ นนฺติ จินฺเตตฺวา ปุน อยํ ราชา มํ ทลิทฺทํ กปณมนุสฺสํ อตฺตนา สมานํ กตฺวา มหนฺเต อิสฺสริเย ปติฏฺฐาเปสิ เอวรูปํ นาม ยสทายกํ มาเรตุํ มม อิจฺฉา อุปฺปนฺนา อยุตฺตํ วต เม กตนฺติ สตึ ปฏิลภิตฺวา ขคฺคํ ปเวเสสิ ฯ อถสฺส ทุติยมฺปิ ตติยมฺปิ ตเถว จิตฺตํ อุปฺปชฺชิ ฯ ตโต จินฺเตสิ อิทํ จิตฺตํ ปุนปฺปุนํ อุปฺปชฺชมานํ ปาปกมฺเม โยเชยฺยาติ โส อสึ ภูมิยํ ขิปิตฺวา ราชานํ อุฏฺฐาเปตฺวา ขมาหิ เทวาติ ปาเทสุ ปติ ฯ นนุ สมฺม ตว มมนฺตเร โทโส นตฺถีติ ฯ อตฺถิ มหาราช อหํ อิทํ นาม อกาสินฺติ ฯ เตนหิ สมฺม ขมามิ เต อิจฺฉนฺโต ปน รชฺชํ กาเรหิ อหํ อุปราชา หุตฺวา อุปฏฺฐหิสฺสามีติ ฯ โส น เม เทว รชฺเชนตฺโถ อยํ หิ ตณฺหา มํ อปาเยสุ นิพฺพตฺตาเปสฺสติ ตว รชฺชํ ตฺวเมว คณฺห อหํ ปพฺพชิสฺสามิ ทิฏฺฐมฺเม กามสฺส มูลํ อยํ หิ สงฺกปฺเปนฺตสฺส วฑฺฒติ น ทานิ นํ อิโต ปฏฺฐาย สงฺกปฺเปสฺสามีติ อุทานํ อุทาเนนฺโต จตุตฺถํ คาถมาห