จุลฺลโพธิชาตกํ

โย เต อิมํ วิสาลกฺขินฺติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต เอกํ โกธนภิกฺขุํ อารพฺภ กเถสิ ฯ

โส กิร ภิกฺขุ นิยฺยานิเก พุทฺธสาสเน ปพฺพชิตฺวาปิ โกธํ นิคฺคเหตุํ นาสกฺขิ ฯ โกธโนว อโหสิ อุปายาสพหุโล ฯ อปฺปมฺปิ วุตฺโต สมาโน อภิสชฺชิ กุปฺปิ พฺยาปชฺชิ ปติฏฺฐิยีติ ฯ สตฺถา ตํ ตสฺส โกธนภาวํ สุตฺวา ปกฺโกสาเปตฺวา สจฺจํ กิร ตฺวํ ภิกฺขุ โกธโนติ ปุจฺฉิตฺวา สจฺจํ ภนฺเตติ วุตฺเต ภิกฺขุ โกโธ นาม วาเรตพฺโพ เอวรูโป หิ อิธ โลเก จ ปรโลเก จ อตฺถการโก นาม นตฺถิ ตฺวํ นิกฺโกธสฺส พุทฺธสฺส สาสเน ปพฺพชิตฺวา กสฺมา กุชฺฌสิ โปราณก- ปณฺฑิตา หิ พาหิรกสาสเน ปพฺพชิตฺวาปิ โกธํ น กรึสูติ วตฺวา อตีตํ อาหริ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต อญฺญตรสฺมึ กาสี- นิคเม เอโก พฺราหฺมโณ อทฺโธ มหทฺธโน มหาโภโค อปุตฺตโก อโหสิ ฯ ตสฺส พฺราหฺมณี ปุตฺตํ ปตฺเถติ ฯ ตทา โพธิสตฺโต พฺรหฺมโลกา จวิตฺวา ตสฺสา กุจฺฉิยํ นิพฺพตฺติ ฯ ตสฺส นามคฺคหณ- ทิวเส โพธิกุมาโรติ นามํ กรึสุ ฯ ตสฺส วยปฺปตฺตกาเล ตกฺกสิลํ คนฺตฺวา สพฺพสิปฺปานิ อุคฺคณฺหิตฺวา ปจฺฉาคตสฺส อนิจฺฉมานสฺเสว มาตาปิตโร สมานชาติกํ กุมาริกํ อาเนสุํ ฯ สาปิ พฺรหฺมโลกา จุตาว อุตฺตมรูปธรา เทวจฺฉรปฏิภาคา ฯ เตสํ อนิจฺฉมานญฺเญว อญฺญมญฺญํ อาวาหวิวาหํ กรึสุ ฯ อุภินฺนมฺปิ ปน เตสํ กิเลส- สมุทาจาโร นาม น ภูตปุพฺโพ สราควเสน อญฺญมญฺญสฺส โอโลกนํ นาม นาโหสิ สุปิเนปิ เมถุนธมฺโม นาม น ทิฏฺฐปุพฺโพ เอวํ ปริสุทฺธสีลา อเหสุํ ฯ อถาปรภาเค มหาสตฺโต มาตาปิตูสุ กาลกเตสุ เตสํ สรีรกิจฺจํ กตฺวา ตํ ปกฺโกสิตฺวา ภทฺเท ตฺวํ อิมํ อสีติโกฏิธนํ คเหตฺวา สุเขน ชีวาหีติ อาห ฯ ตฺวํ ปน อยฺยปุตฺตาติ ฯ มยฺหํ ธเนน กิจฺจํ นตฺถิ หิมวนฺตปฺปเทสํ ปวิสิตฺวา อิสิปพฺพชฺชํ ปพฺพชิตฺวา อตฺตโน ปติฏฺฐํ กริสฺสามีติ ฯ กึ ปน อยฺยปุตฺต ปพฺพชฺชา นาม ปุริสานญฺเญว วฏฺฏตีติ ฯ อิตฺถีนมฺปิ วฏฺฏติ ภทฺเทติ ฯ เตนหิ อหํ ตยา ฉฑฺฑิตํ เขฬํ น คณฺหิสฺสามิ มยฺหมฺปิ ธเนน กิจฺจํ นตฺถิ อหมฺปิ ปพฺพชิสฺสามีติ ฯ สาธุ ภทฺเทติ ฯ เต อุโภปิ มหาทานานิ ทตฺวา นิกฺขมิตฺวา รมณีเย ภูมิภาเค อสฺสมํ กตฺวา ปพฺพชิตฺวา อุญฺฉาย ผลาผเลหิ ยาเปนฺติ ตตฺถ ทสมตฺตานิ สํวจฺฉรานิ วสึสุ ฯ ฌานมฺปน เนสํ น ตาว อุปฺปชฺชติ ฯ เต ตตฺถ ปพฺพชฺชาสุเขเนว ทส สํวจฺฉเร วสิตฺวา โลณมฺพิลเสวนตฺถาย ชนปทจาริกํ จรนฺตา อนุปุพฺเพน พาราณสึ ปตฺวา ราชุยฺยาเน วสึสุ ฯ อเถกทิวสํ ราชา อุยฺยานปาลํ ปณฺณาการํ อาทาย อาคตํ ทิสฺวา อุยฺยานกีฬํ กีฬิสฺสามิ อุยฺยานํ โสเธหีติ วตฺวา เตน โสธิตํ สชฺชิตํ อุยฺยานํ มหนฺเตน ปริวาเรน อคมาสิ ฯ ตสฺมึ ขเณ เต อุโภปิ ชนา อุยฺยานสฺส เอกสฺมึ ปสฺเส ปพฺพชฺชาสุเขน วีตินาเมนฺตา นิสินฺนา โหนฺติ ฯ อถ ราชา อุยฺยาเน วิจรนฺโต เต อุโภปิ นิสินฺนเก ทิสฺวา ปรมปาสาทิกํ อุตฺตมรูปธรํ ปริพฺพาชิกํ โอโลเกนฺโต ปฏิพทฺธจิตฺโต อโหสิ ฯ โส กิเลสวเสน กมฺเปนฺโต ปุจฺฉิสฺสามิ ตาว อยํ ปริพฺพาชิกา อิมสฺส กึ โหตีติ โพธิสตฺตํ อุปสงฺกมิตฺวา ปพฺพชิต อยนฺเต ปริพฺพาชิกา กึ โหตีติ ปุจฺฉิ ฯ มหาราช กิญฺจิ น โหติ เกวลํ เอกปพฺพชฺชาย ปพฺพชิตา อปิจ โข ปน เม คิหิกาเล ปาทปริจาริกา อโหสีติ ฯ ตํ สุตฺวา ราชา อยํ กิร ตสฺส กิญฺจิ น โหติ อปิจ โข ปน คิหิกาเล ปาทปริจาริกา กิรสฺส อโหสิ สเจ ปนาหํ อิมํ อิสฺสริยพเลน คเหตฺวา คจฺเฉยฺยํ กึ นุ โข เอส กริสฺสติ ปริคฺคณฺหิสฺสามิ ตาว นนฺติ จินฺเตตฺวา อุปสงฺกมิตฺวา ปฐมํ คาถมาห