รถกาโรว จมฺมสฺส ปริกนฺตํ อุปาหนํ ฯ

ยํ ยํ จชติ กามานํ ตํ ตํ สมฺปชฺชเต สุขํ

สพฺพญฺจ สุขมิจฺเฉยฺย สพฺเพ กาเม ปริจฺจเชติ ฯ

ตตฺถ กามนฺติ วตฺถุกามํปิ กิเลสกามํปิ ฯ กามยมานสฺสาติ ปฏฺฐยมานสฺส ฯ ตสฺส เจ ตํ สมิชฺฌตีติ ตสฺส ปุคฺคลสฺส ตํ กามิตวตฺถุํ สมิชฺฌติ เจว นิปฺปชฺชติ จาติ อตฺโถ ฯ ตโต นํ อปรํ กาเมติ เอตฺถ นนฺติ นิปาตมตฺตํ ฯ อปรนฺติ อปรภาคทีปนํ ฯ กาเมติ อุปโยเค พหุวจนํ ฯ อิทํ วุตฺตํ โหติ สเจ กามํ กามยมานสฺส ตสฺส ตํ กามิตวตฺถุํ สมิชฺฌติ ตสฺมึ สมิทฺเธ ตโตปรํ โส ปุคฺคโล กามยมาโน ยถานาม ฆมฺเม คิมฺหกาเล วาตาตเปน กิลนฺโต ตณฺหํ วินฺทติ ปานียปิปาสํ ปฏิลภติ เอวํ ภิยฺโย กามตณฺหาสงฺขาเต กาเม วินฺทติ ปฏิลภติ รูปตณฺหาทิกา ตณฺหา ตสฺส วฑฺฒติเยวาติ ฯ ควํวาติ โครูปสฺส วิย ฯ สิงฺคิโนติ มตฺถกํ ผาเลตฺวา อุฏฺฐิตสิงฺคิสฺส ฯ มนฺทสฺสาติ มนฺทปญฺญสฺส ฯ พาลสฺสาติ พาลธมฺมยุตฺตสฺส อิทํ วุตฺตํ โหติ ยถา วจฺฉกสฺส วฑฺฒนฺตสฺสํ สรีเรเนว สทฺธึ สิงฺคํ วฑฺฒติ เอวํ อนฺธพาลสฺสาปิ อปฺปตฺตกามตณฺหา จ ปตฺตกามปิปาสา จ อปราปรํ วฑฺฒตีติ ฯ สาลิยวกนฺติ สาลิเขตฺตํ ยวเขตฺตํ ฯ เอเตน สาลิยวาทิกํ สพฺพํ ธญฺญํ ทสฺเสติ ฯ ทุติยปเทน สพฺพํ ทฺวิปทจตุปทํ ทสฺเสติ ฯ ปฐมปเทน วา สพฺพํ อวิญฺญาณกํ อิตเรน สวิญฺญาณกํ ฯ ทตฺวาปาติ ทตฺวาปิ อิทํ วุตฺตํ โหติ ติฏฺฐนฺตุ ตีณิ รชฺชานิ สเจ โส มาณโว อญฺญํ วา สกลํปิ ปฐวึ สวิญฺญาณกาวิญฺญาณกรตนปุรํ กสฺสจิ ทตฺวา คจฺเฉยฺย อิทํปิ เอตฺตกํ วตฺถุ เอกสฺเสว อลํ ปริยนฺตํ เอวํ ทุปฺปูรา เอสา ตณฺหานาม ฯ อิติ วิทฺธา สมํ จเรติ เอวํ ชานนฺโต ปุริโส ตณฺหาวสิโก อหุตฺวา กายสุจริตาทีนิ ปูเรนฺโต สมํ จเรยฺย ฯ โอรนฺติ โอริมโกฏฺฐาสํ ปตฺโต ฯ เตน อติตฺตรูโป ปุน สมุทฺทปารํปิ ปฏฺเฐยฺย เอวํ ตณฺหาวสิกสตฺตานาม ทุปฺปูราติ ทสฺเสติ ฯ ยาวาติ อนิยามิตปริจฺเฉโท ฯ อนุสฺสรนฺติ อนุสฺสรนฺโต ฯ นาชฺฌคาติ น วินฺทติ อิทํ วุตฺตํ โหติ มหาราช ปุริโส อปริยนฺเตปิ กาเม มนสา อนุสฺสรนฺโต ติตฺตึ น วินฺทติ ปตฺตุกาโมว โหติ เอวํ กาเมสุ สตฺตานํ ตณฺหา วฑฺฒเตว ฯ ตโต นิวตฺตาติ ตโต ปน วตฺถุกามกิเลสกามโต จิตฺเตน นิวตฺติตฺวา กาเยน ปฏิกฺกมฺม ญาเณเนว อาทีนวํ ทิสฺวา เย ปญฺญาย ติตฺตา ปริปุณฺณา เตว ติตฺตานาม ฯ ปญฺญาย ติตฺตีนํ เสฏฺฐนฺติ ปญฺญาย ติตฺตีนํ อยํ ปริปุณฺณเสฏฺโฐ อยเมว วา ปาโฐ ฯ น โส กาเมหิ ตปฺปตีติ น ปริฑยฺหตีติ ปาโฐ ฯ ยสฺมา ปญฺญาย ติตฺโต ปุริโส กาเมหิ ปริฑยฺหตีติ อตฺโถ ฯ น กุรุเต วสนฺติ ตาทิสํ หิ ปุริสํ ตณฺหา วเส วตฺเตตุํ น สกฺโกติ เสฺวว ปน ตณฺหาย อาทีนวํ ทิสฺวา คงฺคมาโล วิย อฑฺฒมาสกราชา วิย จ ตณฺหาวเส น วตฺตตีติ อตฺโถ ฯ อปจิเนเถวาติ วิทฺธํเสยฺยาเถว ฯ สมุทฺทมตฺโตติ มหติยา ปญฺญาย สมนฺนาคตตฺตา สมุทฺทปฺปมาโณ ฯ โส มหนฺเตน อคฺคินาปิ สมุทฺโท วิย กิเลสกาเมหิ น ตปฺปติ น ฑยฺหติ ฯ รถกาโรติ จมฺมกาโร ฯ ปริกนฺตนฺติ ปริกนฺตนฺโต ฯ อิทํ วุตฺตํ โหติ ยถา จมฺมกาโร อุปาหนํ ปริกนฺตนฺโต ยํยํ จมฺมสฺส อคยฺหุปคมนฏฺฐานํ โหติ ตํตํ วชฺเชตฺวา อุปาหนํ กตฺวา อุปาหนมูลํ ลภิตฺวา สุขิโต โหติ เอวเมว ปณฺฑิโต จมฺมการสตฺถสทิสาย ปญฺญาย กนฺตนฺโต ยํยํ โอธึ กามานํ จชติ เตน เตนสฺส กาโมธินา วิรหิตํ ตํตํ กายกมฺมํ วจีกมฺมํ มโนกมฺมํ จ สุขํ สมฺปชฺชติ วิคตทรถํ สพฺเพน สพฺพํปิ กายกมฺมาทิสุขํ วิคตปริฬาหเมว อิจฺเฉยฺย กสิณํ ภาเวตฺวา ฌานํ นิพฺพตฺเตตฺวา สพฺพกาเม ปริจฺจเชติ ฯ