ตสฺมึ ขเณ สกฺกสฺส ภวนํ อุณฺหาการํ ทสฺเสสิ ฯ สกฺโก อาวชฺชมาโน จิญฺจมาณวิกา ตถาคตํ อภูเตน อกฺโกสตีติ ญตฺวา อิทํ วตฺถุํ โสเธสฺสามีติ จตูหิ เทวปุตฺเตหิ สทฺธึ อาคมิ ฯ เทวปุตฺตา มูสิกโปตกา หุตฺวา ทารุมณฺฑลิกสฺส พนฺธรชฺชุเก เอกปฺปหาเรน ฉินฺทึสุ ฯ ปารุปนปฏํ วาโต อุกฺขิปิ ฯ ทารุมณฺฑลํ ปตมานํ ตสฺสา ปาทปิฏฺฐิยํ ปติ ฯ อุโภ อคฺคปาทา ฉินฺทึสุ ฯ มนุสฺสาปิ กาลกณฺณิ สมฺมาสมฺพุทฺธํ อกฺโกสสีติ สีเส เขลํ ปาเตตฺวา เลฑฺฑุทณฺฑาทิหตฺถา เชตวนา นีหรึสุ ฯ อถสฺสา ตถาคตสฺส จกฺขุปถํ อติกฺกนฺตกาเล มหาปฐวี ภิชฺชิตฺวา วิวรมทาสิ ฯ อวีจิโต อคฺคิชาลา อุฏฺฐหิ ฯ สา กุลทตฺติยํ กมฺพลํ ปารุปมานา วิย คนฺตฺวา อวีจิมฺหิ นิพฺพตฺติ ฯ อญฺญติตฺถิยานํ ลาภสกฺกาโร ปริหายิ ฯ ทสพลสฺส ภิยฺโยโส มตฺตาย วฑฺฒิ ฯ ปุนทิวเส ธมฺมสภายํ กถํ สมุฏฺฐาเปสุํ อาวุโส จิณฺจมาณวิกา เอวํ อุฬารํ อคฺคทกฺขิเณยฺยํ สมฺมาสมฺพุทฺธํ อภูเตน อกฺโกสิตฺวา มหาวินาสํ ปตฺตาติ ฯ สตฺถา อาคนฺตฺวา กาย นุตฺถ ภิกฺขเว เอตรหิ กถาย สนฺนิสินฺนาติ ปุจฺฉิตฺวา อิมาย นามาติ วุตฺเต น ภิกฺขเว อิทาเนว ปุพฺเพปิ เอสา มํ อภูเตน อกฺโกสิตฺวา วินาสํ ปตฺตาเยวาติ วตฺวา อตีตํ อาหริ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต ตสฺส อคฺคมเหสิยา กุจฺฉิสฺมึ นิพฺพตฺติ ฯ ผุลฺลปทุมสริกฺขมุขตฺตา ปนสฺส ปทุมกุมาโรเตฺวว นามํ กรึสุ ฯ โส วยปฺปตฺโต สพฺพสิปฺปานิ อุคฺคณฺหิตฺวา อาคมิ ฯ อถสฺส มาตา กาลมกาสิ ฯ ราชา อญฺญํ อคฺคมเหสึ กตฺวา ปุตฺตสฺส อุปรชฺชํ อทาสิ ฯ อปรภาเค ราชา ปจฺจนฺตํ กุปิตํ วูปสเมตุํ คจฺฉนฺโต อคฺคมเหสึ ภทฺเท อิเธว วส อหํ ปจฺจนฺตํ วูปสเมตุํ คจฺฉามีติ วตฺวา นาหํ อิเธว วสิสฺสามิ อหํปิ คมิสฺสามีติ วุตฺเต ยุทฺธภูมิยํ อาทีนวํ ปกาเสตฺวา ยาว มมาคมนา อนุกฺกณฺฐมนา วส อหํ ปทุมกุมารํ ยถา ตว กตฺตพฺพกิจฺเจสุ อปฺปมตฺโต โหติ เอวํ อาณาเปตฺวา คมิสฺสามีติ วตฺวา ตถา กตฺวา คนฺตฺวา ปจฺจามิตฺเต ปลาเปตฺวา ชนปทํ สนฺตปฺเปตฺวา ปจฺจาคนฺตฺวา พหินคเร ขนฺธาวารํ นิวาเสสิ ฯ โพธิสตฺโตปิ ปิตุ อาคตภาวํ ญตฺวา นครํ อลงฺการาเปตฺวา ราชเคหํ ปฏิชคฺคาเปนฺโต เอกโกว ตสฺสา สนฺติกํ อคมาสิ ฯ สา ตสฺส รูปสมฺปตฺตึ ทิสฺวา ปฏิพทฺธจิตฺตา อโหสิ ฯ โพธิสตฺโต ตํ วนฺทิตฺวา อมฺม อมฺหากํ กึ กตฺตพฺพนฺติ ปุจฺฉิ ฯ อถ มํ อมฺมาติ มา วเทสีติ อุฏฺฐาย หตฺเถ คเหตฺวา สยนํ อภิรูหาติ อาห ฯ กึการณาติ ฯ ยาว ราชา น อาคจฺฉติ ตาว อุโภปิ กิเลสรติยา รมิสฺสามาติ อาห ฯ อมฺม ตฺวํ มม มาตา จ สสฺสามิกา จ มยา สปริคฺคโห มาตุคาโม นาม กิเลสวเสน อินฺทฺริยานิ ภินฺทิตฺวา น โอโลกิตปุพฺโพ กถํ ตยา สทฺธึ เอวรูปํ กิลิฏฺฐกมฺมํ กริสฺสามีติ ฯ สา เทฺว ตโย วาเร กเถตฺวา ตสฺมึ อนิจฺฉมาเน มม วจนํ น กโรสีติ อาห ฯ อมฺม น กโรมีติ ฯ เตนหิ เอวํ รญฺโญ กเถตฺวา สีสํ เต ฉินฺทาเปสฺสามีติ ฯ มหาสตฺโต ตว รุจิยา กโรหีติ ตํ ลชฺชาเปตฺวา ปกฺกามิ ฯ สา ภีตตสิตา จินฺเตสิ สจายํ ปฐมตรํ ปิตุ อาโรเจสฺสติ ชีวิตํ เม นตฺถิ อหเมว ปุเรตรํ กเถสฺสามีติ ภตฺตํ อภุญฺชิตฺวา กิลิฏฺฐวตฺถํ นิวาเสตฺวา สรีเร นขราชิโย ทสฺเสตฺวา กุหึ เทวีติ รญฺญา ปุจฺฉิตกาเล คิลานาติ กเถยฺยาถาติ ปริจาริกานํ สญฺญํ ทตฺวา คิลานาลยํ กตฺวา นิปชฺชิ ฯ ราชาปิ นครํ ปทกฺขิณํ กตฺวา นิเวสนํ อารุยฺห ตํ อปสฺสนฺโต กุหึ เทวีติ ปุจฺฉิตฺวา คิลานาติ สุตฺวา สิริคพฺภํ ปวิสิตฺวา กึ เต เทวิ อผาสุกนฺติ ปุจฺฉิ ฯ สา ตสฺส วจนํ อสุณนฺตี วิย หุตฺวา เทฺว ตโย วาเร ปุจฺฉิตาปิ ตุณฺหี อโหสิ ฯ เทวิ กึ มํ น กเถสีติ ฯ สสฺสามิกอิตฺถิโย นาม มาทิสา น โหนฺตีติ วตฺวา เกนจิ วิเหฐิตาสิ สีฆํ เม กเถหิ สีสมสฺส ฉินฺทิสฺสามีติ วุตฺเต กํ ตฺวํ มหาราช นคเร ฐเปตฺวา คโตสีติ ฯ ปุตฺตํ ปทุมกุมารนฺติ ฯ โส มยฺหํ วสนฏฺฐานํ อาคนฺตฺวา ตาต มา เอวํ กโรหิ อหํ ตว มาตาติ วุจฺจมาโนปิ ฐเปตฺวา มํ อญฺโญ ราชา นาม นตฺถิ อหํ ตํ เคเห กริตฺวา กิเลสรติยา รมิสฺสามีติ มํ เกเสสุ คเหตฺวา อปราปรํ ลุญฺจิตฺวา อตฺตโน วจนํ อกโรนฺตํ วธิตฺวา โกเฏตฺวา คโตติ อาห ฯ ราชา อนุปปริกฺขิตฺวาว อาสีวิโส วิย กุทฺโธ ปุริเส อาณาเปสิ คจฺฉถ ปทุมกุมารํ พนฺธิตฺวา อาเนถาติ ฯ เต นครํ อวตฺถรนฺตา วิย เคหํ คนฺตฺวา ตํ พนฺธิตฺวา ปหริตฺวา ปจฺฉาพาหุํ ทฬฺหพนฺธนํ พนฺธิตฺวา รตฺตกณฺณเวรมาลํ คีวายํ ปฏิมุญฺจิตฺวา วชฺฌภาวํ กตฺวา ปหรนฺตา อานยึสุ ฯ โส เทวิยา อิทํ กมฺมนฺติ ญตฺวา โภ ปุริสา นาหํ รญฺโญ โทสการโก นิรปราโธวาหมสฺมีติ วิลปนฺโต อาคจฺฉติ ฯ สกลนครํ สํขุภิตฺวา ราชา กิร มาตุคามสฺส วจนํ คเหตฺวา มหาปทุมกุมารํ ฆาตาเปตีติ สนฺนิปติตฺวา กุมารสฺส ปาทมูเล นิปติตฺวาว น เต อิทํ สามิ อนุจฺฉวิกนฺติ มหาสทฺเทน ปริเทวิ ฯ อถ นํ เนตฺวา เต ราชปุริสา รญฺโญ ทสฺเสสุํ ฯ ราชา ทิสฺวาว จิตฺตํ นิคฺคณฺหิตุํ อสกฺโกนฺโต อยํ อราชาว ราชลีลํ กโรติ มม ปุตฺโต หุตฺวา อคฺคมเหสิยา อปรชฺฌติ คจฺฉถ นํ โจรปปาเต ปาเตตฺวา วินาสํ ปาเปถาติ อาห ฯ มหาสตฺโต น มยฺหํ ตาต เอวรูโป อปราโธ อตฺถิ มาตุคามสฺส กถํ คเหตฺวา มา มํ นาเสหีติ ปิตรํ ยาจิ ฯ โส ตสฺส กถํ น คณฺหิ ฯ ตโต โสฬสสหสฺสา อนฺเตปุริกา ตาต มหาปทุมกุมาร เต อตฺตโน อนนุจฺฉวิกํ อิทํ ลทฺธนฺติ มหาวิรวํ วิรวึสุ ฯ สพฺเพ ขตฺติยมหาสาลาทโยปิ อมจฺจปริชนาปิ เทว กุมาโร สีลาจารคุณสมฺปนฺโน วํสานุรกฺขิโต รชฺชทายาโท มา นํ มาตุคามสฺส วจนํ คเหตฺวา อนุปปริกฺขิตฺวา วินาเสหิ รญฺญา นาม นิสมฺมการินา ภวิตพฺพนฺติ วตฺวา สตฺต คาถา อภาสึสุ

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๓,๐๘๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๙. มหาปทุมชาดก”