อิมสฺมึ หิ กปฺเป จตฺตาริ กปฺปฏฺฐิติยปาฏิหาริยานิ นาม ฯ กตมานิ จตฺตาริ ฯ จนฺเท สสลกฺขณํ สกลมฺปิ อิทํ กปฺปํ ฐสฺสติ ฯ วฏฺฏกชาตเก อคฺคิโน นิพฺพุตฏฺฐานํ สกลมฺปิ อิทํ กปฺปํ อคฺคิ น ฌาเปสฺสติ ฯ ฆฏีการนิเวสนฏฺฐานํ สกลมฺปิ อิทํ กปฺปํ อโนวสฺสกํ ฐสฺสติ ฯ อิทํ โปกฺขรณึ ปริวาเรตฺวา อุฏฺฐิตนฬา สกลมฺปิ อิทํ กปฺปํ เอกจฺฉิทฺทา ภวิสฺสนฺตีติ อิมานิ จตฺตาริ กปฺปฏฺฐิติยาปาฏิหาริยานิ นาม ฯ

โพธิสตฺโต เอวํ อธิฏฺฐหิตฺวา เอกํ นฬํ อาทาย นิสีทิ ฯ เตปิ อสีติสหสฺสพานรา เอเกกํ นฬํ อาทาย โปกฺขรณึ ปริวาเรตฺวา นิสีทึสุ ฯ เตปิ โพธิสตฺตสฺส นเฬน อากฑฺฒิตฺวา ปานียปิวนกาเล สพฺเพ ตีเร นิสินฺนาว ปีวึสุ ฯ เอวํ เตหิ ปานีเย ปิวิเต ทกรกฺขโส กญฺจิ อลภิตฺวา อนตฺตมโน สกนิเวสนเมว คโต ฯ โพธิสตฺโตปิ สปริวาโร อรญฺญเมว ปาวิสิ ฯ

สตฺถา ปน อิเมสํ ภิกฺขเว นฬานํ เอกจฺฉิทฺทภาโว นาม มยฺหเมเวตํ โปราณกํ อธิฏฺฐานนฺติ อิทํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา อนุสนฺธึ ฆเฏตฺวา ชาตกํ สโมธาเนสิ ตทา ทกรกฺขโส เทวทตฺโต อโหสิ อสีติสหสฺสพานรา พุทฺธปริสา อุปายกุสโล ปน กปิราชา อหเมว อโหสีติ ฯ

นฬปานชาตกํ ทสมํ ฯ

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๓๒๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๐. นฬปานชาดก”