ตสฺมึ กาเล ทณฺฑกีราชา เอกํ ลทฺธสกฺการํ คณิกํ ฐานา จาเวสิ ฯ สา อตฺตโน ธมฺมตาย วิจรนฺตี อุยฺยานํ คนฺตฺวา กีสวจฺฉตาปสํ ทิสฺวา อยํ กาฬกณฺณี ภวิสฺสติ อิมสฺส สรีเร กลึ ปวาเหตฺวา นหาตฺวา คมิสฺสามีติ ทนฺตกฏฺฐํ ขาทิตฺวา สพฺพปฐมํ ตสฺสูปริ พหลเขฬํ นิฏฺฐุภนฺตี กีสวจฺฉตาปสสฺส ชฏนฺตเร นิฏฺฐุภิตฺวา ทนฺตกฏฺฐํปิสฺส สีเสเยว ขิปิตฺวา สยํ สีสํ นหายิตฺวา คตา ฯ ตโต ราชาปิ ตํ สริตฺวา ปากติกเมว อกาสิ ฯ สา โมหมุฬฺหา หุตฺวา กาฬกณฺณิสรีเร กลึ ปวาเหตฺวา มํปิ ราชา ปุน ฐาเน ฐเปสิ มยา ยโส ลทฺโธติ สญฺญมกาสิ ฯ ตโต น จิรสฺเสว ราชา ปุโรหิตํ ฐานโต จาเวสิ ฯ โส ตสฺสา สนฺติกํ คนฺตฺวา ตฺวํ เกน การเณน ปุน ฐานํ ลภสีติ ปุจฺฉิ ฯ อถ สา ราชุยฺยาเน กาฬกณฺณิสรีเร กลิสฺส ปวาหิตตฺตาติ อาโรเจสิ ฯ ปุโรหิโต คนฺตฺวา ตเถว ตสฺส สรีเร กลึ ปวาเหสิ ฯ ตํปิ ราชา ปุน ฐาเน ฐเปสิ ฯ

อถสฺส อปรภาเค ปจฺจนฺโต กุปฺปิโต ฯ โส เสนางฺคปริวุโต ยุทฺธาย นิกฺขมิ ฯ อถ นํ โมหมุฬฺโห ปุโรหิโต มหาราช กึ ตุมฺเห ชยํ อิจฺฉถ อุทาหุ ปราชยนฺติ ปุจฺฉิตฺวา ชยนฺติ วุตฺเต เตนหิ ราชุยฺยาเน กาฬกณฺณี วสติ ตสฺส สรีเร กลึ ปวาเหตฺวา ยาหีติ ฯ โส ตสฺส กถํ คเหตฺวา เย มยา สทฺธึ คจฺฉนฺตา อุยฺยาเน กาฬกณฺณิสรีเร กลี ปวาเหนฺตูติ วตฺวา อุยฺยานํ ปวิสิตฺวา ทนฺตกฏฺฐํ ขาทิตฺวา สพฺพปฐมํ สยเมว ตสฺส ชฏนฺตเร เขฬญฺจ ทนฺตกฏฺฐญฺจ ขิปิตฺวา สีสํ นหายิ ฯ พลกาโยปิ ตสฺส ตถา อกาสิ ฯ ตสฺมึ ปกฺกนฺเต เสนาปติ อาคนฺตฺวา ตาปสํ ทิสฺวา ทนฺตกฏฺฐาทีนิ หริตฺวา สาธุกํ นหาเปตฺวา ภนฺเต รญฺโญ กึ ภวิสฺสตีติ ปุจฺฉิ ฯ อาวุโส มยฺหํ มโนปโทโส นตฺถิ เทวตา ปน กุปฺปิตา อิโต สตฺตเม ทิวเส สกลรฏฺฐํ อรฏฺฐกํ กริสฺสติ ตฺวํ สีฆํ ปลายิตฺวา อญฺญตฺถ คจฺฉาหีติ ฯ โส ภีตตสิโต คนฺตฺวา รญฺโญ อาโรเจสิ ฯ ราชา ตสฺส วจนํ สุตฺวา น คณฺหิ ฯ โส นิวตฺติตฺวา อตฺตโน เคหํ คนฺตฺวา ปุตฺตทารํ อาทาย ปลายิตฺวา อญฺญํ รฏฺฐํ อคมาสิ ฯ สรภงฺคสตฺถา ตํ การณํ ญตฺวา เทฺว ตรุณตาปเส เปเสตฺวา กีสวจฺฉํ มญฺจสิวิกาย อากาเสน อานาเปสิ ฯ ราชา ยุชฺฌิตฺวา โจเร คเหตฺวา นครเมว ปจฺจาคมิ ฯ ตสฺมึ อาคเต เทวตา ปฐมํ เทวํ วสฺสาปยึสุ ฯ วสฺโสเฆน สพฺพกุณเปสุ อวหรนฺเตสุ สุทฺธพาลุกาวสฺสํ วสฺสิ ฯ วาลุกามตฺถเก ทิพฺพปุปฺผวสฺสํ วสฺสิ ฯ ปุปฺผมตฺถเก มาสกวสฺสํ วสฺสิ ฯ มาสกมตฺถเก กหาปณวสฺสํ วสฺสิ ฯ กหาปณมตฺถเก ทิพฺพาภรณวสฺสํ วสฺสิ ฯ มนุสฺสา โสมนสฺสปฺปตฺตา หิรญฺญสุวณฺณาภรณานิ คณฺหิตุํ อารภึสุ ฯ อถ เนสํ สรีเร สมฺปชฺชลิตํ นานปฺปการํ อาวุธวสฺสํ วสฺสิ ฯ มนุสฺสา ขณฺฑาขณฺฑิกํ ฉิชฺชึสุ ฯ อถ เนสํ อุปริ มหนฺตมหนฺตานิ วีตจฺฉิตงฺคารานิ ปตึสุ ฯ เตสํ อุปริ มหนฺตมหนฺตานิ ปชฺชลิตปพฺพตกูฏานิ ปตึสุ ฯ เตสํ อุปริ สฏฺฐิหตฺถฏฺฐานํ ปูรยนฺตํ สุขุมวาลุกาวสฺสํ วสฺสิ ฯ เอวํ สฏฺฐิโยชนฏฺฐานํ อรฏฺฐํ อโหสิ ฯ ตสฺส เอวํ วินฏฺฐภาโว สกลชมฺพูทีเป ปากโฏ อโหสิ ฯ

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๔,๓๑๘

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. สรภังคชาดก”