เอกสฺมึ กิร ทิวเส สาวตฺถีวาสิโน อญฺญมญฺญํ สหายกา ตึสมตฺตา กุลปุตฺตา คนฺธปุปฺผวตฺถาทีนิ คเหตฺวา สตฺถุ ธมฺมเทสนํ สุณิสฺสามาติ มหาชนปริวุตา เชตวนํ คนฺตฺวา นาคมาฬกวิสาลมาฬกาทีสุ โถกํ นิสีทิตฺวา สายณฺหสมเย สตฺถริ สุรภิคนฺธวาสิตาย คนฺธกุฏิโต นิกฺขมิตฺวา ธมฺมสภํ คนฺตฺวา อลงฺกตพุทฺธาสเน นิสินฺเน สปริวารา ธมฺมสภํ คนฺตฺวา สตฺถารํ คนฺธปุปฺเผหิ ปูเชตฺวา จกฺกงฺกิตตเลสุ ผุลฺลปฺปทุมสสฺสิริเกสุ ปาเทสุ วนฺทิตฺวา เอกมนฺตํ นิสินฺนา ธมฺมํ สุณึสุ ฯ อถ เนสํ เอตทโหสิ ยถา ยถา โข มยํ ภควตา ธมฺมํ เทสิตํ อาชานาม ปพฺพเชยฺยามาติ ฯ เต ตถาคตสฺส ธมฺมสภาโต นิกฺขนฺตกาเล ตถาคตํ อุปสงฺกมิตฺวา วนฺทิตฺวา ปพฺพชฺชํ ยาจึสุ ฯ เตสํ สตฺถา ปพฺพชฺชํ อทาสิ ฯ เต อาจริยุปชฺฌาเย อาราเธตฺวา อุปสมฺปทํ ลภิตฺวา ปญฺจ วสฺสานิ อาจริยุปชฺฌายานํ สนฺติเก วสิตฺวา เทฺว มาติกา ปคุณา กตฺวา กปฺปิยากปฺปิยํ ญตฺวา ติสฺโส อนุโมทนา อุคฺคณฺหิตฺวา จีวรานิ สิพฺเพตฺวา รชิตฺวา สมณธมฺมํ กริสฺสามาติ อาจริยุปชฺฌาเย อาปุจฺฉิตฺวา สตฺถารํ อุปสงฺกมิตฺวา วนฺทิตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิตฺวา มยํ ภนฺเต ภเวสุ อุกฺกณฺฐิตฺวา ชาติชราพฺยาธิมรณภีตา เตสํ โน สํสารปริโมจนตฺถาย กมฺมฏฺฐานํ กเถถาติ ยาจึสุ ฯ สตฺถา เตสํ อฏฺฐตฺตึสาย กมฺมฏฺฐาเนสุ สปฺปายํ วิทิตฺวา เอกํ กมฺมฏฺฐานํ กเถสิ ฯ เต สตฺถุ สนฺติเก กมฺมฏฺฐานํ คเหตฺวา สตฺถารํ วนฺทิตฺวา ปทกฺขิณํ กตฺวา ปริเวณํ คนฺตฺวา อาจริยุปชฺฌาเย โอโลเกตฺวา ปตฺตจีวรํ อาทาย สมณธมฺมํ กริสฺสามาติ นิกฺขมึสุ ฯ
อถ เตสํ อพฺภนฺตเร เอโก ภิกฺขุ นาเมน กุฏุมฺพิกปุตฺตติสฺสตฺเถโร นาม กุสีโต หีนวิริโย รสคิทฺโธ ฯ โส เอวํ จินฺเตสิ อหํ เนว อรญฺเญ วสิตุํ น ภิกฺขาจริยาย ยาเปตุํ สกฺขิสฺสามิ โก เม คมเนน อตฺโถ นิวตฺติสฺสามีติ ฯ โส วิริยํ โอสฺสชฺชิตฺวา เต ภิกฺขู อนุคนฺตฺวา นิวตฺติ ฯ เตปิ โข ภิกฺขู โกสเลสุ จาริกํ จรมานา อญฺญตรํ ปจฺจนฺตคามํ คนฺตฺวา ตํ อุปนิสฺสาย เอกสฺมึ อรญฺญายตเน วสฺสํ อุปคนฺตฺวา อนฺโตเตมาสํ อปฺปมตฺตา ฆเฏนฺตา วายมนฺตา วิปสฺสนาคพฺภํ คาหาเปตฺวา ปฐวึ อุนฺนาทยมานา อรหตฺตํ ปตฺวา วุฏฺฐวสฺสา ปวาเรตฺวา ปฏิลทฺธคุณํ สตฺถุ อาโรเจสฺสามาติ ตโต นิกฺขมิตฺวา อนุปุพฺเพน เชตวนํ คนฺตฺวา ปตฺตจีวรํ ปฏิสาเมตฺวา อาจริยุปชฺฌาเย ทิสฺวา ตถาคตํ ทฏฺฐุกามา สตฺถุ สนฺติกํ คนฺตฺวา วนฺทิตฺ วานิสีทึสุ ฯ สตฺถา เตหิ สทฺธึ มธุรปฺปฏิสนฺถารํ อกาสิ ฯ เต กตปฺปฏิสนฺถารา อตฺตนา ลทฺธคุณํ ตถาคตสฺส อาโรเจสุํ ฯ สตฺถา เต ภิกฺขู ปสํสิ ฯ กุฏุมฺพิกปุตฺตติสฺสตฺเถโร สตฺถารํ เตสํ คุณกถํ กเถนฺตํ ทิสฺวา สยมฺปิ สมณธมฺมํ กาตุกาโม ชาโต ฯ เตปิ โข ภิกฺขู มยํ ภนฺเต ตเมว อรญฺญวาสํ คนฺตฺวา วสิสฺสามาติ สตฺถารํ อาปุจฺฉึสุ ฯ สตฺถา สาธูติ อนุชานิ ฯ เต สตฺถารํ วนฺทิตฺวา ปริเวณํ อคมํสุ ฯ อถ โส กุฏุมฺพิกปุตฺตติสฺสตฺเถโร รตฺติภาคสมนนฺตเร อจฺจารทฺธวิริโย หุตฺวา อติเวเคน สมณธมฺมํ กโรนฺโต มชฺฌิมยามสมนนฺตเร อาลมฺพนผลกํ นิสฺสาย ฐิตโกว นิทฺทายนฺโต ปริวตฺติตฺวา ปติ ฯ อูรุฏฺฐิ ตสฺส ภิชฺชิ ฯ เวทนา มหนฺตา ชาตา ฯ เตสํ ภิกฺขูนํ ตํ ปฏิชคฺคนฺตานํ คมนํ น สมฺปชฺชิ ฯ อถ เน อุปฏฺฐานเวลาย อาคเต สตฺถา ปุจฺฉิ นนุ ตุมฺเห ภิกฺขเว เสฺว คมิสฺสามาติ หิยฺโย อาปุจฺฉถาติ ฯ อาม ภนฺเต อปิจ โข ปน อมฺหากํ สหายโก กุฏุมฺพิกปุตฺตติสฺสตฺเถโร อกาเล อติเวเคน สมณธมฺมํ กโรนฺโต นิทฺทาภิภูโต ปริวตฺติตฺวา ปติโต อูรุฏฺฐิ จสฺส ภินฺนํ ตํ นิสฺสาย อมฺหากํ คมนํ น สมฺปชฺชตีติ ฯ สตฺถา น ภิกฺขเว อิทาเนเวส อตฺตโน หีนวิริยภาเวน อกาเล อติเวเคน วิริยํ กโรนฺโต ตุมฺหากํ คมนนฺตรายํ กโรติ ปุพฺเพเปส ตุมฺหากํ คมนนฺตรายํ อกาสิเยวาติ วตฺวา เตหิ ยาจิโต อตีตํ อาหริ ฯ