โพธิสตฺโต จินฺเตสิ อิทํ ปิลนฺธนํ อนฺโตวลญฺเช นฏฺฐํ อยญฺจ คหปติโก พหิวลญฺโช ทฺวาเรปิ พลวารกฺโข ตสฺมา อนฺโตวลญฺชนกานมฺปิ ตํ คเหตฺวา ปลายิตุํ น สกฺกา เอวํ เนว พหิวลญฺชนกานํ น อนฺโตอุยฺยาเน วลญฺชนกานํ คหณุปาโย ทิสฺสติ อิมินา ทุคฺคตมนุสฺเสน เสฏฺฐิสฺส เม ทินฺนนฺติ กเถนฺเตน อตฺตโน โมกฺขตฺถาย กถิตํ ภวิสฺสติ เสฏฺฐินาปิ ปุโรหิตสฺส เม ทินฺนนฺติ กเถนฺเตน เอกโต หุตฺวา นิตฺถริสฺสามาติ จินฺเตตฺวา กถิตํ ภวิสฺสติ ปุโรหิเตนาปิ คนฺธพฺพสฺส เม ทินฺนนฺติ กเถนฺเตน พนฺธนาคาเร คนฺธพฺพํ นิสฺสาย สุเขน วสิสฺสามาติ จินฺเตตฺวา กถิตํ ภวิสฺสติ คนฺธพฺเพนาปิ วณฺณทาสิยา เม ทินฺนนฺติ กเถนฺเตน อนุกฺกณฺฐิตา วสิสฺสามาติ จินฺเตตฺวา กถิตํ ภวิสฺสติ อิเมหิ ปญฺจหิปิ อโจเรหิ ภวิตพฺพํ อุยฺยาเน มกฺกฏา พหู ปิลนฺธเนน เอกิสฺสา มกฺกฏิยา หตฺเถ อารุฬฺเหน ภวิตพฺพนฺติ ฯ โส ราชานํ อุปสงฺกมิตฺวา มหาราช เต โจเร อมฺหากํ นิยฺยาเทถ มยํ ตํ กิจฺจํ โสเธสฺสามาติ อาห ฯ ราชา สาธุ ปณฺฑิต โสเธหีติ ตสฺส นิยฺยาเทสิ ฯ โพธิสตฺโต อตฺตโน ทาสปุริเส ปกฺโกสาเปตฺวา เต ปญฺจปิ ชเน เอกสฺมึเยว ฐาเน วสาเปตฺวา สมนฺตา อารกฺขํ กตฺวา กณฺณํ ทตฺวา ยํ เต อญฺญมญฺญํ กเถนฺติ ตํ มยฺหํ อาโรเจถาติ วตฺวา ปกฺกามิ ฯ เต ตถา อกํสุ ฯ

ตโต มนุสฺสานํ สนฺนิสินฺนเวลาย เสฏฺฐี ตํ คหปติกํ อเร ทุฏฺฐคหปติก ตยา อหํ มยา วา ตฺวํ กหํ ทิฏฺฐปุพฺโพ กทา เต มยฺหํ ปิลนฺธนํ ทินฺนนฺติ อาห ฯ สามิ มหาเสฏฺฐิ อหํ มหาสารํ นาม รุกฺขสารปาทกํ มญฺจปีฐกํปิ น ชานามิ ตํ นิสฺสาย ปน โมกฺขํ ลภิสฺสามีติ เอวํ อวจํ มา เม กุชฺฌ สามีติ ฯ ปุโรหิโตปิ เสฏฺฐึ อาห มหาเสฏฺฐิ ตฺวํ อิมินา ปิลนฺธนํ อตฺตโน อทินฺนกเมว มยฺหํ กถํ อทาสีติ ฯ มยํ เทฺวปิ อิสฺสรา อมฺหากํ เอกโต หุตฺวา กถิตกาเล กมฺมํ ขิปฺปํ นิปฺปชฺชิสฺสตีติ กเถมีติ ฯ คนฺธพฺโพปิ ปุโรหิตํ อาห พฺราหฺมณ กทา ตยา มยฺหํ ปิลนฺธนํ ทินฺนนฺติ ฯ อหํ ตํ นิสฺสาย วสนฏฺฐาเน สุขํ วสิสฺสามีติ กเถสินฺติ ฯ วณฺณทาสีปิ คนฺธพฺพํ อาห อเร ทุฏฺฐคนฺธพฺพ อหํ กทา ตว สนฺติกํ คตปุพฺพา ตฺวํ วา มม สนฺติกํ อาคตปุพฺโพ กทา เต มยฺหํ ปิลนฺธนํ ทินฺนนฺติ ฯ ภคินิ กึการณา กุชฺฌสิ อมฺเหสุ ปญฺจสุ เอกโต วสนฺเตสุ ฆราวาโส ภวิสฺสติ อนุกฺกณฺฐมานา สุขํ วสิสฺสามาติ กเถสินฺติ ฯ

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๖๐๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. มหาสารชาดก”