๒. สีลวีมังสชาดก

sīlavīmaṃsajātakaṃ

sīlaṃ seyyoti idaṃ satthā jetavane viharanto ekaṃ Sīlavīmaṃsakabrāhmaṇaṃ ārabbha kathesi.

Taṃ kira rājā esa sīlasampannoti aññehi brāhmaṇehi atirekaṃ katvā passati. So cintesi kinnukho maṃ rājā sīlavāti garuṃ katvā passati udāhu sutadhārayuttoti vīmaṃsissāmi tāva sīlassa vā sutassa vā mahantabhāvanti. So ekadivasaṃ heraññikaphalakato kahāpaṇaṃ gaṇhāti. Heraññiko garubhāvena na kiñci āha. Dutiyavārepi na kiñci āha. Tatiyavāre pana taṃ vilumpakacorakoti gāhāpetvā rañño dassetvā kiṃ iminā katanti vutte kuṭumbaṃ vilumpatīti āha. Saccaṃ kira brāhmaṇāti. Na mahārāja kuṭumbaṃ vilumpāmi mayhaṃ pana sīlaṃ nukho mahantaṃ sutaṃ nukhoti kukkuccaṃ ahosi svāhaṃ etesu kataraṃ nukho mahantanti vīmaṃsanto tayo vāre kahāpaṇaṃ gaṇhiṃ taṃ maṃ esa bandhāpetvā tumhākaṃ dasseti idāni me sutato sīlassa mahantabhāvo ñāto na me gharāvāsenattho pabbajissāmahanti pabbajjaṃ anujānāpetvā gharadvāraṃ anoloketvāva jetavanaṃ gantvā satthāraṃ pabbajjaṃ yāci. Tassa satthā pabbajjañca upasampadañca dāpesi. So acirupasampanno vipassitvā aggaphale patiṭṭhahi.

Bhikkhū dhammasabhāyaṃ kathaṃ samuṭṭhāpesuṃ āvuso asukabrāhmaṇo attano sīlaṃ vīmaṃsitvā pabbajito vipassitvā arahattaṃ pattoti. Satthā āgantvā kāyanuttha bhikkhave etarahi kathāya sannisinnāti Pucchitvā imāya nāmāti vutte na bhikkhave idāneva ayameva pubbepi paṇḍitā sīlaṃ vīmaṃsitvā pabbajitvā attano patiṭṭhaṃ akaṃsuyevāti vatvā atītaṃ āhari.

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๑,๙๖๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. สีลวีมังสชาดก”