Mahākapijātakaṃ

attānaṃ saṅkamaṃ katvāti idaṃ satthā jetavane viharanto ñātatthacariyaṃ ārabbha kathesi. Vatthu bhaddasālajātake āvībhavissati.

Tadā ca pana dhammasabhāyaṃ kathaṃ samuṭṭhāpesuṃ āvuso sammāsambuddho ñātakānaṃ atthaṃ caratīti. Satthā āgantvā kāya nuttha bhikkhave etarahi kathāya sannisinnāti pucchitvā imāya nāmāti vutte na bhikkhave idāneva pubbepi tathāgato ñātīnaṃ atthaṃ caratevāti vatvā atītaṃ āhari

atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto kapiyoniyaṃ nibbattitvā vayappatto ārohapariṇāhasampanno thāmabalūpeto pañcahatthibalaparimāṇo asītisahassakapigaṇaparivāro himavantap- padese vasi. Tattha gaṅgātīraṃ nissāya sākhāviṭapasampanno saṇḍac- chāyo bahalapatto pabbatakūṭaṃ viya samuggato ambarukkho ahosi nigrodharukkhoti vadanti. Tassa madhurāni phalāni dibbagandharasasadisāni mahantaphalāni mahantakumbhappamāṇāni. Tassa ekissā sākhāya phalāni thale patanti ekissā sākhāya gaṅgāya udake patanti. Dvinnaṃ sākhānaṃ phalāni majjhe rukkhamūle patanti. Bodhisatto kapigaṇaṃ ādāya tattha phalāni khādanto ekasmiṃ kāle imassa rukkhassa udake patitaphalaṃ nissāya amhākaṃ bhayaṃ uppajjissatīti Udakamatthake sākhāya ekaphalaṃpi anavasesetvā pupphakāle kāḷāya- pattakālato paṭṭhāya khādāpeti ceva pātāpeti ca. Evaṃ santepi asītiyā vānarasahassehi adiṭṭhaṃ kipillikapuṭapaṭicchannaṃ ekaṃ pakkaphalaṃ nadiyaṃ patitvā uddhañca adho ca jālaṃ bandhāpentassa udakakīḷaṃ kīḷantassa bārāṇasīrañño uddhaṃjāle laggi. Rañño divasaṃ kīḷitvā sāyaṃ gamanasamaye kevaṭṭā jālaṃ ukkhipantā taṃ disvā asukaphalannāmāti ajānantā rañño dassesuṃ. Rājā kiṃ phalannāmetanti pucchi. Na jānāma devāti. Ke jānissantīti. Vanacarakā devāti āhaṃsu. So vanacarake pakkosāpetvā tesaṃ santikā ambapakkanti sutvā churikāya chinditvā paṭhamaṃ vanacarake khādāpetvā pacchā attanāpi khādi. Itthāgārassāpi amaccānaṃpi khādāpesi. Rañño ambapakkaraso sakalasarīraṃ pharitvā aṭṭhāsi. So rasataṇhāya bajjhitvā tassa rukkhassa ṭhitaṭṭhānaṃ vanacarake pucchitvā tehi himavantappadese nadītīreti vutte bahū nāvāsaṅghāṭe bandhāpetvā vanacarakehi desitamaggena uddhaṃsotaṃ agamāsi. Ettakāni divasānīti paricchedo na kathitoti. Anupubbena taṃ ṭhānaṃ patvā eso devarukkhoti vanacarakā rañño ācikkhiṃsu. Rājā nāvaṃ nadiyaṃ ṭhapetvā mahājanaparivuto padasā tattha gantvā rukkhamūle sayanaṃ paññāpetvā ambapakkāni khāditvā nānaggarasabhojanaṃ bhuñjitvā nipajji. Sabbadisāsu ārakkhaṃ ṭhapetvā aggiṃ kariṃsu. Mahāsatto manussesu niddaṃ okkamantesu aḍḍharattisamaye parisāya saddhiṃ agamāsi. Asītisahassavānarā sākhāya sākhaṃ carantā ambāni khādanti. Rājā pabujjhitvā kapigaṇaṃ disvā manusse uṭṭhāpetvā dhanuggahe pakkosā- petvā yathā ete phalakhādakā vānarā na palāyanti tathā ne parikkhipitvā vijjhatha sve ambāni ceva vānaramaṃsañca khādissāmāti āha. Dhanuggahā sādhūti sampaṭicchitvā rukkhaṃ parivāretvā sarena sannahitvā aṭṭhaṃsu. Te disvā vānarā maraṇabhayabhītā palāyituṃ asakkontā mahāsattaṃ upasaṅkamitvā deva palāyanamakkaṭe vijjhissāmāti rukkhaṃ parikkhipitvā dhanuggahā ṭhitā kiṃ karomāti pucchitvā kampamānā aṭṭhaṃsu. Bodhisatto mā bhāyittha ahaṃ vo jīvitaṃ dassāmīti vānaragaṇaṃ samassāsetvā ujukaṃ uggatasākhaṃ āruyha gaṅgābhimukhiṃ gatasākhaṃ gantvā tassā pariyantato pakkhanditvā dhanusatamattaṭṭhānaṃ atikkamma gaṅgātīre ekasmiṃ gumbamatthake patitvā tato oruyha mamāgataṭṭhānaṃ ettakaṃ bhavissatīti ākāsaṃ paricchinditvā ekaṃ vettalataṃ mūle chinditvā sodhetvā ettakaṃ ṭhānaṃ rukkhe bandhissati ettakaṃ ākāsaṭṭhaṃ bhavissatīti imāni dve ṭhānāni vavaṭṭhapetvā attano kaṭiyaṃ bandhanaṭṭhānaṃ na sallakkhesi. So taṃ vettalataṃ ādāya ekaṃ koṭiṃ gaṅgātīre patiṭṭhitarukkhe bandhitvā ekaṃ attano kaṭiyaṃ bandhitvā vātacchinnavalāhakā viya vegena dhanusatamattaṃ ṭhānaṃ laṅghitvā kaṭiyaṃ bandhanaṭṭhānassa asallakkhitattā rukkhaṃ pāpuṇituṃ asakkonto ubhohi hatthehi ambasākhaṃ daḷhaṃ gaṇhitvā vānaragaṇassa saññaṃ adāsi sīghaṃ me piṭṭhiyaṃ maddamānā vettalatāya Sotthigamanaṃ gacchathāti. Asītisahassavānarā mahāsattaṃ vanditvā khamāpetvā tathā agamaṃsu. Tadā devadattopi makkaṭo hutvā tesaṃ abbhantare hoti. So ayaṃ me paccāmittassa piṭṭhiṃ passituṃ kāloti uccasākhaṃ āruyha vegaṃ janetvā tassa piṭṭhiyaṃ pati. Mahāsattassa hadayaṃ bhijji balavavedanā uppajji. Sopi taṃ vedanāpattaṃ katvā pakkāmi. Mahāsatto ekakova ahosi. Rājā aniddāyanto vānarehi ca mahāsattena ca katakiriyaṃ sabbaṃ disvā ayaṃ tiracchāno hutvā attano jīvitaṃ agaṇetvā parisāya sotthibhāvameva akāsīti cintento nipajji. So pabhātāya rattiyā mahāsattassa tussitvā na yuttaṃ imaṃ kapirājānaṃ nāsetuṃ upāyena naṃ otāretvā paṭijaggissāmīti antogaṅgāya nāvāsaṅghāṭaṃ ṭhapetvā tattha aṭṭakaṃ bandhāpetvā saṇikaṃ mahāsattaṃ otārāpetvā piṭṭhiyaṃ kāsāvavatthaṃ pattharāpetvā gaṅgodakena nahāpetvā phāṇitodakaṃ pāyetvā parisukkhasarīraṃ sahassa- pākatelena abbhañjāpetvā sayanapiṭṭhe eḷakacammaṃ santharāpetvā tattha naṃ nipajjāpetvā attanā nīce āsane nisīditvā paṭhamaṃ gāthamāha