๘. ธูมการีชาดก

Dhūmakārijātakaṃ

rājā apucchi vidhūranti idaṃ satthā jetavane viharanto kosalarañño āgantukasaṅgahaṃ ārabbha kakesi.

So kira ekasmiṃ samaye paveṇiāgatānaṃ porāṇakayodhānaṃ saṅgahaṃ akatvā abhinavāgatānaṃ āgantukānañceva sakkārasammānaṃ akāsi. Athassa paccante kuppite yujjhanatthāya gatassa āgantukā laddhasakkārā yujjhissantīti porāṇakayodhā na yujjhiṃsu. Porāṇakā yujjhissantīti āgantukā na yujjhiṃsu. Corā rājānaṃ jiniṃsu. Rājā parājito āgantukasaṅgahadosena attano parājitabhāvaṃ ñatvā sāvatthiyaṃ paccāgantvā kinnu kho ahameva evaṃ karonto parājito udāhu aññepi rājāno parājitapubbāti dasabalaṃ pucchissāmīti bhuttapātarāso jetavanaṃ gantvā satthāraṃ vanditvā tamatthaṃ pucchi. Satthā na kho mahārāja tvañceveko porāṇakarājānopi āgantuka- saṅgahaṃ katvā parājitāti vatvā tena yācito atītaṃ āhari

atīte kururaṭṭhe indapatthanagare yuddhiṭṭhilagotto dhanañjayo nāma korabyarājā rajjaṃ kāresi. Tadā bodhisatto tassa purohitakule nibbattitvā vayappatto takkasilāyaṃ sabbasippāni uggaṇhitvā Indapatthaṃ āgantvā pitu accayena purohitaṭṭhānaṃ labhitvā rañño atthadhammānusāsako ahosi. Vidhūrapaṇḍitotissa nāmaṃ akaṃsu. Tadā dhanañjayarājā porāṇakayodhe agaṇetvā āgantukānaññeva saṅgahaṃ akāsi. Tassa paccante kuppite yujjhanatthāya gatassa āgantukā jānissantīti porāṇakā jānissantīti neva porāṇakā nāgantukā yujjhiṃsu. Rājā parājito indapatthanagarameva paccāgantvā āgantukasaṅgahassa katabhāvena parājitomhīti cintesi. So ekadivasaṃ kiṃ nu kho ahameva āgantukasaṅgahaṃ katvā parājito udāhu aññepi rājāno parājitapubbā atthīti vidhūraṃ paṇḍitaṃ pucchissāmīti cintetvā taṃ rājūpaṭṭhānaṃ āgantvā nisinnaṃ tamatthaṃ pucchi. Athassa pucchanākāraṃ āvīkaronto satthā upaḍḍhagāthamāha

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๒,๔๑๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “๘. ธูมการีชาดก”