๔. อุทยชาดก
4 Udayajātakaṃ.
Ekā nisinnāti idaṃ satthā jetavane viharanto ukkaṇṭhitabhikkhuṃ ārabbha kathesi. Vatthuṃ kusajātake āvībhavissati.
Satthā pana taṃ bhikkhuṃ saccaṃ kira tvaṃ ukkaṇṭhitosīti pucchitvā saccaṃ bhanteti vutte bhikkhu kasmā kilesavasena evarūpe niyyānikasāsane pabbajitvā ukkaṇṭhitosi porāṇakapaṇḍitāpi samiddhe dvādasayojanike surundhananagare rajjaṃ kārentā devaccharapaṭibhāgāya itthiyā saddhiṃ satta vassasatāni ekagabbhe vasantāpi indriyāni bhinditvā lobhavasena na olokesunti vatvā atītaṃ āhari
atīte kāsikaraṭṭhe surundhananagare kāsikarājā rajjaṃ kāresi. Tassa neva putto na dhītā ahosi. So attano deviyo putte paṭṭhethāti āha. Devīpi rañño vacanaṃ sampaṭicchitvā tathā akāsi. Tadā bodhisatto brahmalokā cavitvā rañño aggamahesiyā kucchimhi paṭisandhiṃ gaṇhitvā nibbatti. Atha mahājanassa hadayaṃ vaḍḍhetvā jātabhāvena tassa udayabhaddoti nāmaṃ kariṃsu. Kumārassa pādacaraṇakāle añño satto brahmalokato cavitvā tasseva rañño aññatarāya deviyā kucchimhi kumārikā hutvā nibbatti. Tassāpi udayabhaddāti nāmaṃ kariṃsu. Kumāro vayappatto sabbasippānaṃ nipphattiṃ pāpuṇi jātibrahmacārī pana ahosi supinantenapi methunadhammaṃ na jānāti. Nāssa kilesesu cittaṃ allīyi. Rājā puttaṃ abhisiñcitukāmo kumāra idānissa rajjasukhasevanakālo tamevassa dassāmīti sāsanaṃ pesesi. Bodhisatto na mayhaṃ rajjenattho kilesesu me cittaṃ na allīyīti paṭikkhipitvā punappunaṃ vuccamāno rattajambūnudamayaṃ itthīrūpaṃ kāretvā sace evarūpaṃ itthiṃ labhamāno rajjaṃ sampaṭicchissāmīti mātāpitūnaṃ pesesi. Te taṃ suvaṇṇarūpakaṃ sakalajambūdīpaṃ pariharāpetvā tathārūpaṃ itthiṃ alabhantā udayabhaddaṃ alaṅkaritvā tassa santike vasāpesuṃ. Sā taṃ suvaṇṇarūpakaṃ abhibhavitvā aṭṭhāsi. Atha nesaṃ anicchamānānaññeva vemātikabhaginiṃ udayabhaddakumāriṃ aggamahesiṃ katvā bodhisattaṃ abhisiñciṃsu. Te pana dvepi brahmacariyavāsameva vasiṃsu. Aparabhāge mātāpitūnaṃ accayena bodhisatto rajjaṃ kāresi. Ubhopi ekagabbhe vasamānā ca lobhavasena indriyāni bhinditvā aññamaññaṃ na olokesuṃ apica kho pana yo amhesu paṭhamataraṃ kālaṃ karoti so nibbattaṭṭhānato āgantvā asukaṭṭhāne nibbattosmīti ārocetūti saṅkaramakaṃsu. Atha bodhisatto abhisekato sattavassasataccayena kālamakāsi. Añño rājā nāhosi. Udayabhaddāyeva āṇā pavattati. Amaccā rajjaṃ anusāsiṃsu. So bodhisattopi cutikkhaṇe tāvatiṃsabhavane sakkattaṃ patvā yasamahantatāya sattāhaṃ anussarituṃ nāsakkhi. Iti so manussagaṇanāya sattavassasataccayena āvajjitvā udayabhaddaṃ rājadhītaraṃ dhanena vimaṃsitvā sīhanādaṃ nadāpetvā dhammaṃ desetvā saṅkaraṃ mocetvā āgamissāmīti cintesi. Tadā kira manussānaṃ dasavassasahassāyukakālo hoti. Rājadhītāpi taṃ divasaṃ rattibhāge pidahitesu dvāresu ṭhapite ārakkhe sattabhūmikapāsādavaratale alaṅkatasirigabbhe ekikāva niccalā attano sīlaṃ āvajjamānā nisīdi. Atha sakko suvaṇṇamāsakapūraṃ ekaṃ suvaṇṇapātiṃ ādāya gantvā sayanagabbheyeva pātubhavitvā ekamantaṃ nisīdi. Bodhisatto tāya saddhiṃ sallapanto paṭhamaṃ gāthamāha