๑๐. ภีมเสนชาดก
10. Bhīmasenajātakaṃ
yante pavikatthitaṃ pureti idaṃ satthā jetavane viharanto aññataraṃ pavikatthitabhikkhuṃ ārabbha kathesi.
Eko kira bhikkhu āvuso amhākaṃ jātisamā jāti gottasamaṃ gottaṃ nāmaṃ natthi mayaṃ evarūpe nāma mahākhattiyakule jātā gottena vā dhanena vā kulappadesena vā amhehi sadiso nāma natthi amhākaṃ suvaṇṇarajatādīnaṃ anto natthi dāsakammakarāpi no sālimaṃsodanaṃ bhuñjanti kāsikavatthādīni nivāsenti kāsikavilepanaṃ vilimpanti mayaṃ pabbajitabhāvena etarahi evarūpāni lūkhāni bhojanāni bhuñjāma lūkhāni cīvarāni dhāremāti theranavamajjhimānaṃ bhikkhūnaṃ antare vikatthento jātiādivasena vambhento vañcento vicarati. Athassa eko bhikkhu kulappadesaṃ pariggaṇhitvā taṃ vikatthitabhāvaṃ bhikkhūnaṃ kathesi. Bhikkhū dhammasabhāyaṃ sannipatitvā āvuso asuko nāma bhikkhu evarūpe niyyānikasāsane pabbajitvā vikatthento vambhento vañcento vicaratīti etassa aguṇaṃ kathayiṃsu. Satthā āgantvā kāya nuttha bhikkhave etarahi kathāya sannisinnāti pucchitvā imāya nāmāti vutte na bhikkhave bhikkhu idāneva vikatthento vicarati pubbepi vikatthento vambhento vañcento vicarīti vatvā atītaṃ āhari.
Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto ekasmiṃ nigamagāme udiccabrāhmaṇakule nibbattitvā vayappatto Takkasilāyaṃ disāpāmokkhassa ācariyassa santike tayo vede aṭṭhārasa vijjaṭṭhānāni uggahetvā sabbasippānaṃ nipphattiṃ patvā cūḷadhanuggahapaṇḍito nāma ahosi. So takkasilato nikkhamitvā sabbasamayasippāni pariyesamāno mahisakaraṭṭhaṃ agamāsi. Imasmiṃ pana jātake kira bodhisatto thokaṃ rasso oṇatākāro ahosi. So cintesi sacāhaṃ kañci rājānaṃ upasaṅkamissāmi so evaṃ rassasarīro tvaṃ kiṃ amhākaṃ kammaṃ karissasīti vakkhati yannūnāhaṃ ārohapariṇāhasampannaṃ abhirūpaṃ ekaṃ purisaṃ phalakaṃ katvā tassa piṭṭhicchāyāya jīvikaṃ kappeyyanti. So tathārūpaṃ purisaṃ pariyesamāno bhīmasenassa nāmekassa tantavāyassa tantavitataṭṭhānaṃ gantvā tena saddhiṃ paṭisaṇṭhāraṃ katvā samma tvaṃ kinnāmosīti pucchi. Ahaṃ bhīmaseno nāmāti. Kiṃ pana tvaṃ evaṃ abhirūpo upadhisampanno hutvā imaṃ lāmakakammaṃ karosīti. Jīvituṃ asakkonto sammāti. Samma mā etaṃ kammaṃ kari sakalajambūdīpe mayā sadiso dhanuggaho nāma natthi sace panāhaṃ kañci rājānaṃ passeyyaṃ so maṃ evaṃ rasso ayaṃ kiṃ amhākaṃ kammaṃ karissatīti kopeyya tvaṃ rājānaṃ disvā ahaṃ dhanuggahoti vakkheyyāsi rājā te paribbayaṃ datvā vuttiṃ nibaddhaṃ dassati ahante uppannaṃ kammaṃ karonto tassa piṭṭhicchāyāya jīvissāmi evaṃ ubhopi sukhitā bhavissāma karohi mama vacananti āha. So sādhūti sampaṭicchi. Atha naṃ ādāya bārāṇasiṃ gantvā sayaṃ cūḷupaṭṭhāko hutvā taṃ purato katvā Rājadvāre ṭhatvā rañño ārocāpesi. Āgacchantūti vutte ubhopi pavisitvā rājānaṃ vanditvā aṭṭhaṃsu. Kiṃkāraṇā āgatatthāti ca vutte bhīmaseno āha ahaṃ dhanuggaho mayā sadiso nāma sakalajambūdīpe dhanuggaho natthīti. Kiṃ pana bhaṇe labhanto maṃ upaṭṭhahissasīti. Aḍḍhamāse sahassaṃ labhanto upaṭṭhahissāmi devāti. Ayaṃ te puriso kiṃ hotīti. Cūḷupaṭṭhāko devāti. Sādhu upaṭṭhahāti. Tato paṭṭhāya bhīmaseno rājānaṃ upaṭṭhāti. Uppannakiccaṃ panassa bodhisattova nittharati.