๗. สุวรรณกักกฏกชาดก

suvaṇṇakakkaṭakajātakaṃ

siṅgī migoti idaṃ satthā jetavane viharanto aññataraṃ itthiṃ ārabbha kathesi.

Sāvatthiyaṃ kireko kuṭumbiko attano bhariyaṃ gahetvā uddhārasodhanatthāya janapadaṃ gato uddhāraṃ sodhetvā āgacchanto antarāmagge corehi gahito. Bhariyā panassa abhirūpā pāsādikā. Corajeṭṭhako tassā sinehena kuṭumbikaṃ māretuṃ ārabhi. Sā pana itthī sīlavatī ācārasampannā patidevatā. Sā corajeṭṭhakassa pādesu nipatitvā sāmi corajeṭṭhaka sace mayi tuyhaṃ sineho atthi mā mayhaṃ sāmikaṃ mārehi sace māressasi ahaṃ visaṃ khāditvā nāsavātaṃ vā sannirumhitvā marissāmi tayā pana saddhiṃ na gamissāmi mā me akāraṇena sāmikaṃ mārehīti yācitvā taṃ Visajjāpesi. Te ubhopi sotthinā sāvatthiṃ patvā jetavanapiṭṭhi- vihārenāgacchantā vihāraṃ pavisitvā pānīyaṃ pivitvā satthāraṃ vandissāmāti gandhakuṭipariveṇaṃ gantvā satthāraṃ vanditvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Te satthārā kahaṃ gatatthāti puṭṭhā uddhāra- sodhanatthāyāti āhaṃsu. Antarāmagge pana ārogyena āgatatthāti vutte kuṭumbiko āha antarāmagge no bhante corā gaṇhiṃsu tattha ayaṃ maṃ māriyamānaṃ corajeṭṭhakaṃ yācitvā mocesi imaṃ nissāya mayā jīvitaṃ laddhanti. Satthā upāsaka na idāneva tuyhaṃ jīvitadānaṃ dinnaṃ pubbe pana paṇḍitānampi adāsīti vatvā tena yācito atītaṃ āhari.

Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente himavante mahāudakarahado. Tattha mahāsuvaṇṇakakkaṭako ahosi. So tassa nivāsanabhāvena kuḷīrarahadoti paññāyittha. Kakkaṭako mahā ahosi khalamaṇḍalappamāṇo hatthiṃ gahetvā khādati. Hatthī tassa bhayena tattha otaritvā gocaraṃ gaṇhituṃ na sakkonti. Tadā bodhisatto kuḷīrarahadaṃ upanissāya vasamāne hatthiyūthe jeṭṭhakahatthiṃ paṭicca kareṇuyā kucchimhi paṭisandhiṃ gaṇhi. Athassa mātā gabbhaṃ rakkhissāmīti aññaṃ pabbatapadesaṃ gantvā gabbhaṃ rakkhitvā puttaṃ vijāyi. So anukkamena viññutaṃ patto mahāparivāro thāmasampanno sobhaggappatto añjanapabbato viya ahosi. So ekāya kareṇuyā saddhiṃ saṃvāsaṃ kappetvā kakkaṭakaṃ gaṇhissāmīti cintetvā attano Bhariyañca mātarañca ādāya taṃ hatthiyūthaṃ upasaṅkamitvā pitaraṃ passitvā tāta ahaṃ kakkaṭakaṃ gaṇhissāmīti āha. Atha naṃ pitā na sakkhissasi puttāti nivāreti. Punappunaṃ vadantaṃ tumheva me balaṃ jānissathāti āha. So kuḷīrarahadaṃ upanissāya vasante sabbe vāraṇe sannipātetvā sabbehi saddhiṃ rahadasamīpaṃ gantvā kiṃ so kakkaṭako otaraṇakāle gaṇhati udāhu gocaraggahaṇakāle udāhu uttaraṇakāleti pucchitvā uttaraṇakāleti sutvā tenahi tumhepi kuḷīrarahadaṃ otaritvā yāvadatthaṃ gocaraṃ gaṇhitvā paṭhamaṃ uttaratha ahaṃ pacchato bhavissāmīti āha. Vāraṇā tathā kariṃsu. Kuḷīro pacchā uttarantaṃ bodhisattaṃ mahāsaṇḍāsena kammāro lohasalākaṃ viya aḷadvayena pāde daḷhaṃ gaṇhi. Kareṇukā bodhisattaṃ avijahitvā samīpeyeva aṭṭhāsi. Bodhisatto ākaḍḍhanto kuḷīraṃ cāletuṃ nāsakkhi. Kuḷīro pana taṃ ākaḍḍhanto attano abhimukhaṃ karoti. So maraṇabhayatajjito bandharavaṃ viravi. Sabbe vāraṇā maraṇabhayabhītā koñcanādaṃ katvā muttakarīsañcajamānā palāyiṃsu. Kareṇukāpi saṇṭhāretuṃ asakkontī palāyituṃ ārabhi. Atha naṃ so attano bandhanabhāvaṃ saññāpetvā tassā apalāyanatthaṃ paṭhamaṃ gāthamāha

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๑,๓๗๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “๗. สุวรรณกักกฏกชาดก”