sabbesaṃ sukhametabbaṃ khattiyena pajānatāti.

Tattha tesanti tesaṃ asītisahassānaṃ vānarānaṃ. Bhītānanteti tava vijjhanatthāya āṇāpetvā ṭhitassa bhītānaṃ. Arindamāti rājānaṃ ālapati. Rājā hi corādīnaṃ arīnaṃ damanato arindamoti vuccati. Vissaṭṭhadhanuno satanti āropitadhanusatappamāṇaṃ ṭhānaṃ attānaṃ ākāse ullaṅghayitvā vissajjetvā. Tatoti imamhā rukkhā Laṅghayitvā gataṭṭhānato. Aparapādesūti pacchāpādesu. Idaṃ kaṭibhāgaṃ sandhāya vuttaṃ. Bodhisatto hi kaṭibhāgena taṃ latāgulaṃ daḷhaṃ bandhitvā pacchimapādehi bhūmiṃ akkamitvā vātavegena ākāsaṃ pakkhandi. Nuṇṇo rukkhamupāgaminti vātacchinnaṃ abbhamiva attano vegajanitena vātena nuṇṇo. Yathā vātacchinnabbhavātena evaṃ attano vegena nuṇṇo hutvā imaṃ ambarukkhaṃ upāgamiṃ. Appabhavanti so ahaṃ tattha ākāsappadese rukkhaṃ pāpuṇituṃ appahonto tassa sākhaṃ hatthehi aggahesinti attho. Vīṇāyatanti rukkhasākhāya ca vettalatāya ca vīṇāya bhamaratanti viya vigataṃ ākaḍḍhitasarīraṃ. Samanukkamantāti mayā anuññātā maṃ vanditvā khamāpetvā pādehi samanukkamantā nirantarameva akkamantā sotthiṃ gatā. Taṃ maṃ na tappatī bandhoti taṃ maṃ nāpi so valliyā bandho tappati nāpi idāni maraṇaṃ tappessati. Kiṃkāraṇā sukhamāharitaṃ tesanti yasmā yesaṃ ahaṃ rajjamakārayiṃ tesaṃ mayā sukhamāharitaṃ ete hi mahārāja ayaṃ no uppannaṃpi dukkhaṃ haritvā sukhaṃ āharissatīti maṃ rājānaṃ akaṃsu ahaṃpi tumhākaṃ uppannaṃ dukkhaṃ harissāmicceva etesaṃ rājā jāto taṃ ajja mayā etesaṃ maraṇadukkhaṃ haritvā jīvitasukhaṃ āhaṭaṃ tena maṃ nāpi bandho tappati na maraṇavadho tappessati. Esava te upamāti esā te mahārāja mayā katakiriyāya upamā. Taṃ suṇāhīti tasmā imāya upamāya saṃsandetvā attano diyyamānaṃ ovādaṃ suṇāhi. Raññā raṭṭhassāti mahārāja raññā nāma Ucchuyante ucchuṃ viya raṭṭhaṃ apīḷetvāva catubbidhaṃ agatigamanaṃ pahāya catūhi saṅgahavatthūhi saṅgaṇhantena dasasu rājadhammesu patiṭṭhāya mayā viya attano jīvitaṃ pariccajitvā kinte me raṭṭhavāsino vigatabhayā gimhakāle vivaṭadvārā ñātīhi ca paricārikehi ca parivāritā ure putte naccentā sītena vātena vijīyamānā yathāruciṃ attano santakaṃ paribhuñjantā kāyikacetasikasukhasamaṅgino bhaveyyunti sakalaraṭṭhassa ca rathasakaṭādiyuttavāhanassa yoggassa ca pattikasaṅkhātassa balassa ca nigamajānapadasaṅkhātassa nigamassa ca sabbesaṃ sukhameva esitabbaṃ gavesitabbanti attho. Khattiyena pajānatāti khettānaṃ adhipatibhāvena khattiyoti laddhanāmena pana etena avasesasatte atikkamma pajānatā ñāṇasampannena bhavitabbanti.

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๒,๓๖๘

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. มหากปิชาดก”