Iti mahārāja so bako jighacchāya pīḷito saddamakāsi. Sacepi taṃ jighacchāto mocetukāmo taṃ uyyānaṃ sodhāpetvā pokkharaṇiṃ udakassa pūrehīti. Rājā tathā kātuṃ ekaṃ amaccaṃ āṇāpesi. Hatthisālatoraṇe pana te mahārāja ekā kākī vasamānā attano puttasokena dutiyaṃ saddamakāsi tatopi te bhayaṃ natthīti vatvā dutiyaṃ gāthamāha

ko dutiyaṃ asīliyassa bandhurassa akkhi bhecchati

ko me putte kulāvakaṃ mañca sotthiṃ karissatīti vatvā ca pana ko nāma te mahārāja hatthisālāya hatthimeṇḍoti pucchi. Bandhuro nāma bhanteti. Ekakkhikāṇo so mahārājāti. Āma bhanteti. Mahārāja hatthisālāya te dvāratoraṇe ekā Kākī kulāvakaṃ katvā aṇḍakāni nikkhipi tāni pariṇatāni kākapotakā nikkhantā hatthimeṇḍo hatthiṃ āruyha sālato nikkhamanto ca pavisanto ca aṅkusakena kākimpi puttakepissā paharati kulāvakampi viddhaṃseti sā tena dukkhena pīḷitā tassa akkhibhedaṃ āyācantī evamāha sace te kākiyā mettacittaṃ atthi etaṃ bandhuraṃ pakkosāpetvā kulāvakaviddhaṃsanato vārehīti. Rājā taṃ pakkosāpetvā paribhāsetvā hāretvā aññassa taṃ hatthiṃ adāsi. Pāsādakaṇṇikāya pana te mahārāja eko ghuṇapāṇako vasati so tattha phegguṃ khāditvā tasmiṃ khīṇe sāraṃ khādituṃ nāsakkhi so bhakkhaṃ alabhitvā nikkhamituṃ asakkonto paridevamāno tatiyaṃ saddamakāsi tatopi te bhayaṃ natthīti vatvā tassa kiriyaṃ attano ñāṇena paricchinditvā tatiyaṃ gāthamāha

sabbā parikkhatā pheggu yāva tassā gatī ahu

เล่มที่ ๒๗ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑๒,๔๘๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. อัฏฐสัททชาดก”