Mahādhammapālajātakaṃ

kinte vatanti idaṃ satthā paṭhamāgamanena kapilavatthunagaraṃ gantvā nigrodhārāme viharanto pitu nivesane rañño asaddahanaṃ ārabbha kathesi.

Tadā hi suddhodanamahārājā vīsatisahassabhikkhuparivārassa bhagavato attano nivesane yāgukhajjakaṃ datvā antarābhatte ca sammodanīyaṃ karonto bhante tumhākaṃ padhānakāle devatā āgantvā ākāse ṭhatvā putto te siddhatthakumāro appāhāratāya matoti mayhaṃ ārocayiṃsūti āha satthārā ca saddahasi mahārājāti vutte na saddahāmi bhante ākāse ṭhatvā kathentiyāpi devatāya mama puttassa bodhitale buddhattaṃ apatvā parinibbānaṃ nāma natthīti paṭikkhipinti āha. Kiṃ mahārāja idāneva saddahasi pubbepi tvaṃ mahādhammapālakāle putto te mato imānissa aṭṭhīnīti eḷakassa aṭṭhīni dassetvā vadantassāpi disāpāmokkhācariyassa amhākaṃ kule taruṇakāle kālakiriyā nāma natthīti na saddahi idāni pana kasmā saddahissasīti vatvā tena yācito atītaṃ āhari

atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente kāsikaraṭṭhe dhammapālagāmo nāma ahosi. So dhammapālakulassa vasanatāya evaṃ nāmaṃ labhi. Tattha dasannaṃ kusalakammapathadhammānaṃ pālanato dhammapālo Tveva paññāto brāhmaṇo paṭivasati. Tassa kule antamaso dāsakammakarāpi dānaṃ denti sīlaṃ rakkhanti uposathakammaṃ karonti. Tadā bodhisatto tasmiṃ kule nibbatti. Dhammapālakumāro tvevassa nāmaṃ kariṃsu. Atha naṃ vayappattaṃ pitā sahassaṃ datvā sippug- gahaṇatthāya takkasilaṃ pesesi. So dhammapālo tattha gantvā disāpāmokkhācariyassa santike sippaṃ uggaṇhi. Pañcannaṃ māṇavakasatānaṃ jeṭṭhantevāsiko ahosi. Tadā ācariyassa jeṭṭhaputto kālamakāsi. Ācariyo māṇavakaparivuto ñātigaṇena saddhiṃ rodanto kandanto susāne tassa sarīrakiccaṃ kāresi. Tattha ācariyo ca ñātivaggo ca tassa antevāsiko ca rodanti paridevanti. Dhammapāloyeveko na rodati na paridevati apica kho pana tesu pañcasatesu māṇavesu susānā āgamma ācariyassa santike nasīditvā aho evarūpo nāma ācārasampanno taruṇamāṇavo taruṇakāleyeva mātāpitūhi vippayutto maraṇaṃ pattoti vadantesu samma tumhe taruṇoti bhaṇatha atha kasmā taruṇakāleyeva maranti nanu ayuttaṃ taruṇakāle maritunti āha. Atha naṃ te āhaṃsu kiṃ pana samma tvaṃ imesaṃ sattānaṃ maraṇabhāvaṃ na jānāsīti. Jānāmi taruṇakāle pana na maranti mahallakakāleyeva marantīti. Nanu aniccā sabbe saṅkhārā hutvā abhāvinoti. Saccaṃ aniccā daharakāle pana sattā na maranti mahallakakāle maranti aniccataṃ pāpuṇantīti. Kiṃ samma dhammapāla tumhākaṃ gehe na keci marantīti. Daharakāle Pana sattā na maranti mahallakakāleyeva marantīti. Kiṃ panesā tumhākaṃ kulappaveṇīti. Āma kulappaveṇīti. Māṇavā taṃ tassa kathaṃ sutvā ācariyassa ārocesuṃ. Atha naṃ so pakkosāpetvā pucchi saccaṃ kira tāta dhammapāla tumhākaṃ kule daharakāle na miyyantīti. Saccaṃ ācariyāti. So tassa vacanaṃ sutvā cintesi ayaṃ ativiya acchariyaṃ vadati imassa pitu santikaṃ gantvā pucchitvā sace etaṃ saccaṃ ahaṃpi tameva dhammaṃ paripūressāmīti. So puttassa kattabbakiccaṃ katvā sattaṭṭhadivasaccayena dhammapālaṃ pakkosāpetvā tāta ahaṃ vippavasissāmi tvaṃ yāva mamāgamanā ime māṇave sippaṃ vācehīti vatvā ekassa eḷakassa aṭṭhīni gahetvā dhovitvā pasibbake katvā ekaṃ cullupaṭṭhākaṃ ādāya takkasilato nikkhamitvā anupubbena taṃ gāmaṃ patvā kataraṃ mahādhammapālassa gehanti pucchitvā gantvā dvāre aṭṭhāsi. Brāhmaṇassa dāsamanussesu yo yo paṭhamaṃ addasa so so ācariyassa hatthato chattaṃ gaṇhi upāhanaṃ gaṇhi upaṭṭhākassapi hatthato pasibbakaṃ gaṇhi puttassa te dhammapālakumārassa ācariyo dvāre ṭhitoti kumārassa pitu ārocethāti vutte te sādhūti vatvā ārocayiṃsu. So vegena dvāramūlaṃ gantvā ito ethāti taṃ gharaṃ ānetvā pallaṅke nisīdāpetvā sabbaṃ pādadhovanādikiccaṃ akāsi. Ācariyo bhuttabhojano sukhakathāya nisinnakāle brāhmaṇa putto te dhammapālakumāro paññavā tiṇṇaṃ vedānaṃ aṭṭhārasannañca sippānaṃ nipphattiṃ patto apica kho Panekena aphāsukena jīvitakkhayaṃ patto sabbe saṅkhārā aniccā mā socitthāti āha. Brāhmaṇo pāṇiṃ paharitvā mahāhasitaṃ hasi. Kinnu kho brāhmaṇa hasīti ca vutte mayhaṃ putto na marati añño koci mato bhavissatīti āha. Brāhmaṇa puttasseva te aṭṭhīni disvā saddahāti aṭṭhīni nīharitvā imāni te puttassa aṭṭhīnīti āha. Etāni eḷakassa vā sunakhassa vā bhavissanti mayhaṃ pana putto na marati amhākaṃ hi kule yāva sattamā kulaparivaṭṭā taruṇakāle matapubbo nāma natthi tvaṃ musā bhaṇasīti. Tasmiṃ khaṇe sabbepi pāṇiṃ paharitvā mahāhasitaṃ hasiṃsu. Ācariyo taṃ acchariyaṃ disvā somanassappatto hutvā brāhmaṇa tumhākaṃ kulappaveṇiyaṃ daharānaṃ amaraṇena na sakkā ahetukena bhavituṃ kena kāraṇena daharā na miyyantīti pucchanto paṭhamaṃ gāthamāha