ārādhitā samacariyāya santo
bahussutā isayo sīlavanto
arahantamajjhe sotthānaṃ tadāhūti imā gāthā āha.
Tattha nivātavuttīti muducittatāya sabbalokassa nīcavutti hoti. Khantā duruttānanti parehi vuttānaṃ duṭṭhavacanānaṃ adhivāsako hoti. Appaṭikūlavādīti akkocchi maṃ avadhi manti yugaggāhaṃ akaronto anukūlameva vadati. Adhivāsananti idaṃ adhivāsanantassa sotthānaṃ niraparādhamaṅgalaṃ paṇḍitā vadantīti. Sahāyamitteti sahāye ca sahāyamitte ca. Tattha sahapaṃsukīḷitā sahāyā nāma dasadvādasa vassāni ekato vuṭṭhā sahāyamittā nāma te sabbepi ahaṃ sippavā ime nisippāti evaṃ sippena vā ahaṃ kulīno ime akulīnāti evaṃ kulasampattisaṅkhātāhi kulyāhi vā ahaṃ addho ime duggatāti evaṃ dhanena vā ahaṃ jātisampanno ime dujjātāti evaṃ jaccā vā nāvajānāti. Rucipaññoti sādhupañño sundarapañño. Atthakāleti kassacideva atthassa kāraṇassa uppannakāle. Matīmāti hitaṃ atthaṃ Paricchinditvā vicāraṇasamatthatāya matimā hutvā te sahāye nāvajānāti. Sahāyesūti tassa anavajānanaṃ sahāyesu sotthānaṃ nāmāti porāṇakapaṇḍitā āhu. Tenahi so niraparādhamaṅgalena idha loke ca paraloke ca gutto hoti. Tattha paṇḍite sahāye nissāya sotthibhāvo kusanālikajātakena kathetabbo. Santoti paṇḍitā sappurisā yassa mittāni bhavanti. Saṃvissaṭṭhāti gharaṃ pavisitvā icchita- icchitassa gahaṇavasena vissāsamāpannā. Avisaṃvādakassāti avisaṃvādanasīlissa. Na mittadubbhīti yo ca mittadubbhī na hoti. Saṃvibhāgī dhanenāti attano dhanena mittānaṃ saṃvibhāgaṃ karoti. Mittesūti mitte nissāya laddhatthaṃ tassa taṃ mittesu sotthānaṃ nāma hoti. So hi evarūpehi mittehi rakkhito sotthānaṃ pāpuṇāti. Tattha mitte nissāya sotthibhāvo mahāukkusajātakādīhi kathetabbo. Tulyavayāti samānavayā. Samaggāti samaggavāsā. Anubbatāti anuvattikā. Dhammakāmāti tividhasucaritadhammaṃ roceti. Pajātāti vijāyinī na vañjhā. Dāresūti etehi guṇehi samannāgato mātugāmo gehe vasanto sāmikassa sotthi hotīti paṇḍitā kathenti. Tattha sīlavantaṃ mātugāmaṃ nissāya sotthibhāvo maṇicorajātakasambulajātakakhaṇḍahāla- jātakehi kathetabbo. Soceyyanti sucibhāvaṃ. Advejjhatāti advejjhatāya na esa mayā saddhiṃ bhinditvā dvidhā bhavissatīti evaṃ advejjhabhāvena yaṃ jānāti. Suhadayaṃ mamanti suhado ayaṃ mamanti ca yaṃ jānāti. Rājūsu veti evaṃ rājūsu sevakānaṃ sotthānaṃ Nāmāti paṇḍitā kathenti. Dadāti saddhoti kammañca phalañca saddahitvā dadāti. Saggesu veti evaṃ sagge devaloke sotthānaṃ niraparādhamaṅgalanti paṇḍitā kathenti. Taṃ petavatthuvimānavatthūhi vitthāretvā kathetabbaṃ. Punanti vaddhāti yaṃ puggalaṃ ñāṇavaddhā ariyadhammena punanti parisodhenti. Samacariyāyāti sammāpaṭipattiyā. Bahussutāti paṭivedhabahussutā. Isayoti esitaguṇā. Sīlavantoti ariyasīlena samannāgatā. Arahantamajjheti arahantānaṃ majjhe paṭilabhitabbaṃ sotthānaṃ paṇḍitā kathenti. Arahanto hi attano paṭiladdhamaggaṃ ācikkhitvā paṭipādentā ārādhakaṃ puggalaṃ ariyadhammena punanti sopi arahāva hotīti.