4. Uddālakajātakaṃ.

Kharājinā jaṭilā paṅkadantāti idaṃ satthā jetavane viharanto ekaṃ kuhakaṃ bhikkhuṃ ārabbha kathesi.

So hi niyyānikasāsane pabbajitvāpi catupaccayatthāya tividhaṃ kuhakavatthuṃ pūreti. Athassa aguṇaṃ pakāsentā bhikkhū dhammasabhāyaṃ kathaṃ samuṭṭhāpesuṃ āvuso asukonāma bhikkhu evarūpe niyyānikasāsane pabbajitvā kuhakaṃ nissāya jīvitaṃ kappetīti. Satthā āgantvā kāyanuttha bhikkhave etarahi kathāya sannisinnāti pucchitvā imāyanāmāti vutte na bhikkhave idānevesa pubbepi kuhakoyevāti vatvā atītaṃ āhari

atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto purohito ahosi paṇḍito byatto. So ekadivasaṃ uyyānakīḷaṃ gato ekaṃ abhirūpakaṃ gaṇikaṃ disvā paṭibaddhacitto tāya saddhiṃ saṃvāsaṃ kappesi. Sā taṃ paṭicca gabbhaṃ labhi gabbhassa paṭiladdhabhāvaṃ ñatvā taṃ āha sāmi gabbho me patiṭṭhito jātakāle nāmaṃ karontī assa kinti nāmaṃ karomīti. So vaṇṇadāsiyā kucchismiṃ nibbattattā na sakkā kulanāmaṃ kātunti cintetvā bhadde ayaṃ vātaghātarukkho uddālakonāma idha paṭiladdhattā uddālakotissa nāmaṃ kareyyāsīti vatvā aṅgulimuddikaṃ adāsi sace dhītā hoti imāya naṃ poseyyāsi sace putto atha naṃ vayappattaṃ mayhaṃ Dasseyyāsīti. Sā aparabhāge taṃ puttaṃ vijāyitvā uddālakotissa nāmaṃ akāsi. So vayappatto mātaraṃ pucchi amma ko me pitāti. Purohito tātāti. Yadi evaṃ vede uggaṇhissāmīti mātu hatthato muddikañca ācariyabhāgañca gahetvā takkasilaṃ gantvā disāpāmokkhassa ācariyassa santike sippaṃ gaṇhanto ekaṃ tāpasagaṇaṃ disvā imesaṃ santike varaṃ sippaṃ bhavissati taṃ uggaṇhissāmīti sippalobhena pabbajitvā tesaṃ vattapaṭivattaṃ katvā ācariyā maṃ tumhākaṃ jānanasippaṃ sikkhāpethāti āha. Te attano jānananiyāmena taṃ sikkhāpesuṃ. Pañcannaṃ tāpasasatānaṃ ekopi tena atirekapañño nāhosi. Sveva tesaṃ paññāya aggo. Athassa te sannipatitvā ācariyaṭṭhānaṃ adaṃsu. Atha ne so āha mārisā tumhe niccaṃ vanamūlaphalāhārā araññe vasatha manussapathaṃ kasmā na gacchathāti. Mārisa manussānāma mahādānaṃ datvā anumodanaṃ kārāpenti dhammakathaṃ kathāpenti pañhaṃ pucchanti mayaṃ tena bhayena tattha na gacchāmāti. Mārisā sacepi cakkavattirājā bhavissati manaṃ gahetvā kathanaṃ nāma mayhaṃ bhāro tumhe mā bhāyitthāti vatvā tehi saddhiṃ cārikaṃ caramāno anupubbena bārāṇasiṃ patvā rājuyyāne vasitvā punadivaseyeva sabbehi saddhiṃ dvāragāme bhikkhāya cari. Manussā mahādānaṃ adaṃsu. Tāpasā punadivase nagaraṃ pavisiṃsu. Manussā mahādānaṃ adaṃsu. Uddālakatāpaso anumodanaṃ karoti maṅgalaṃ vadati pañhaṃ visajjeti. Manussā pasīditvā bahū Paccaye adaṃsu. Sakalanāgarā paṇḍito gaṇasatthā dhammikatāpaso āgatoti rañño kathayiṃsu. Rājā kuhiṃ vasatīti pucchitvā uyyāneti sutvā sādhu ajja nesaṃ dassanāya gamissāmīti āha. Ekopi puriso gantvā rājā kira vo passituṃ āgacchatīti uddālakassa kathesi. So isigaṇaṃ āmantetvā mārisā kira rājā āgamissati issaronāma ekadivasaṃ ārādhetvā yāvajīvaṃ alaṃ hotīti. Kiṃ pana kātabbaṃ ācariyāti. So evamāha tumhesu ekacce vaggulivattaṃ carantu ekacce ukkuṭikappadhānamanuyuñjantu ekacce kaṇṭakesu sayikā bhavantu ekacce pañcatapaṃ tapantu ekacce udakorohaṇakammaṃ karontu ekacce tattha mante sajjhāyantūti. Te tathā kariṃsu. Sayaṃ pana aṭṭha vā dasa vā paṇḍite paṇḍitavādino gahetvā manorame ādhārake ramaṇīyaṃ poṭṭhakaṃ ṭhapetvā antevāsikaparivuto supaññatte āsane nisīdi. Tasmiṃ khaṇe rājā purohitaṃ ādāya mahantena parivārena uyyānaṃ gantvā te micchātapaṃ carante disvā apāyabhayehi muttāti pasīditvā uddālakassa santikaṃ gantvā paṭisanthāraṃ katvā ekamantaṃ nisinno tuṭṭhamānaso purohitena saddhiṃ sallapanto paṭhamaṃ gāthamāha