๔. ฉัททันตชาดก
Chaddantajātakaṃ
kiṃ nu socasīti idaṃ satthā jetavane viharanto ekaṃ daharabhikkhuniṃ ārabbha kathesi.
Sā kira sāvatthiyaṃ kuladhītā gharāvāse ādīnavaṃ disvā sāsane pabbajitvā ekadivasaṃ bhikkhunīhi saddhiṃ dhammassavanāya gantvā alaṅkatadhammāsane nisīditvā dhammaṃ desentassa dasabalassa apparimāṇapuññappabhāvābhinibbattaṃ uttamarūpasampattiyuttaṃ attabhāvaṃ oloketvā pariciṇṇapubbā nukho me bhavasmiṃ vicarantiyā imassa mahāpurisassa pādaparicārikāti cintesi. Athassā taṃ khaṇaññeva jātissarañāṇaṃ uppajji chaddantavāraṇakāle ahaṃ imassa mahāpurisassa pādaparicārikā bhūtapubbāti. Athassā sarantiyā mahantaṃ pītipāmojjaṃ uppajji. Sā pītivegena mahāhasitaṃ hasitvā puna cintesi pādaparicārikā nāma sāmikānaṃ hitajjhāsayā appakā ahitajjhāsayāva bahutarā hitajjhāsayā nukho ahaṃ imassa purisassa ahosiṃ ahitajjhāsayāti. Sā anussaramānā ahaṃ hi appamattaṃ dosaṃ hadaye ṭhapetvā vīsaratanasatikaṃ chaddantamahāgajissaraṃ soṇuttarannāma nesādaṃ pesetvā visapītena sallena vijjhāpetvā jīvitakkhayaṃ pāpesinti addasa. Athassā soko udapādi. Hadayaṃ uṇhaṃ ahosi. Sokaṃ saṇṭhāretuṃ asakkontī assasitvā passasitvā mahāsaddena parodi. Taṃ disvā satthā sitaṃ pātukaritvā ko nukho bhante hetu ko paccayo sitassa pātukammāyāti bhikkhusaṅghena puṭṭho bhikkhave ayaṃ daharabhikkhunī pubbe mayi kataṃ aparādhaṃ saritvā rodatīti vatvā atītaṃ āhari.
Atīte himavante chaddantadahaṃ upanissāya aṭṭhasahassahatthināgā vasiṃsu iddhimanto vehāsaṅgamā. Tadā bodhisatto jeṭṭhakavāraṇassa putto hutvā nibbatti. So sabbaseto ahosi rattamukhapādo. So aparabhāge vuḍḍhippatto aṭṭhāsītihatthubbedho ahosi vīsaratanasatāyāmo aṭṭhapaṇṇāsahatthāya rajaṭadāmasadisāya soṇḍāya samannāgato. Dantā panassa parikkhepato pannarasahatthā ahesuṃ dīghato tiṃsahatthā chabbaṇṇaraṃsīhi samannāgatā. So aṭṭhannaṃ nāgasahassānaṃ jeṭṭhako ahosi. Pañcasate paccekabuddhe pūjesi. Tassa dve aggamahesiyo ahesuṃ cullasubhaddā mahāsubhaddā cāti. Nāgarājā aṭṭhanāgasahassaparivāro kāñcanaguhāyaṃ vasati. So pana chaddantadaho āyāmato ca vitthārato ca dvipaṇṇāsayojano hoti. Tassa majjhe dvādasayojanappamāṇe ṭhāne sevālaṃ vā panakaṃ vā kaddamaṃ vā natthi maṇikkhandhavaṇṇaṃ udakameva santiṭṭhati tadanantaraṃ yojanavitthataṃ suddhakallāhāravanaṃ taṃ udakaṃ parikkhipitvā ṭhitaṃ tadanantaraṃ yojanavitthatameva suddhanīluppalavanaṃ taṃ parikkhipitvā ṭhitaṃ tato yojanayojanavitthatāneva rattuppalasetuppalarattapadumasetapadumakumudavanāni purimaṃ parikkhipitvā ṭhitāni. Imesaṃ pana sattannaṃ vanānaṃ anantaraṃ sabbesaṃpi tesaṃ kallāhārādīnaṃ vasena omissakavanaṃ yojanavitthatameva Tāni parikkhipitvā ṭhitaṃ. Tadanantaraṃ nāgānaṃ kaṭippamāṇe udake yojanavitthatameva rattasālivanaṃ. Tadanantaraṃ udakapariyante yojanavitthatameva nīla pīta lohita odātasurabhikusumasamākiṇṇaṃ udakagacchavanaṃ . Iti imāni dasa vanāni yojanavitthatāneva. Tato khuddakarājamāsa- mahārājamāsamuggavanaṃ. Tadanantaraṃ tipusaelāḷukalābukakumbhaṇḍavallivanaṃ. Tato pūgarukkhappamāṇaṃ ucchuvanaṃ. Tato hatthidantappamāṇaphalaṃ kadalivanaṃ. Tato sālavanaṃ. Tadanantaraṃ cāṭippamāṇaphalaṃ panasavanaṃ. Tato madhuraphalaṃ liñcavanaṃ. Tato kapiṭṭhavanaṃ. Tato omissako mahāvanasaṇḍo. Tato veḷuvanaṃ. Ayamassa tasmiṃ kāle sampatti. Saṃyuttaṭṭhakathāyaṃ pana idāni vattamānasampattiyeva kathitā.