๖. ทธิวาหนชาดก
6 Dadhivāhanajātakaṃ
vaṇṇagandharasopetoti idaṃ satthā jetavane viharanto vipakkhaseviṃ ārabbha kathesi. Vatthu heṭṭhā kathitameva.
Satthā pana bhikkhave asādhusannivāso nāma pāpo anatthakaro, tattha manussabhūtānaṃ tāva pāpasannivāsassa anatthakaraṇatāya kiṃ vattabbaṃ, pubbe pana asātena amadhurena nimbarukkhena saddhiṃ sannivāsamāgamma madhuraraso dibbarasapaṭibhāgo acetano ambarukkhopi amadhuro tittako jātoti vatvā atītaṃ āhari.
Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente kāsikaraṭṭhe cattāro bhātaro brāhmaṇā isipabbajjaṃ pabbajitvā himavantappadese paṭipāṭiyā paṇṇasālā katvā vāsaṃ kappesuṃ. Tesaṃ jeṭṭhabhātā kālaṃ katvā sakkattaṃ pāpuṇi. So taṃ kāraṇaṃ ñatvā antarantarā sattaṭṭhadivasaccayena tesaṃ upaṭṭhānaṃ gacchanto ekadivasaṃ jeṭṭhakatāpasaṃ vanditvā ekamantaṃ nisīditvā bhante kena te atthoti pucchi. Paṇḍurogatāpaso agginā me atthoti āha. So tassa vāsipharasukaṃ adāsi. Vāsipharasuko nāma daṇḍe pavesanavasena vāsīpi hoti pharasupi. Tāpaso ko me idaṃ ādāya dārūni āharissatīti āha. Atha naṃ sakko evamāha yadi te bhante dārūhi attho, imaṃ pharasuṃ hatthena paharitvā dārūni me āharitvā aggiṃ karohīti vadeyyāsi, dārūni Āharitvā aggiṃ katvā dassatīti. Tassa vāsipharasukaṃ datvā dutiyampi upasaṅkamitvā bhante kena te atthoti pucchi. Tassa paṇṇasālāyaṃ hatthimaggo hoti. So hatthīhi upaddūto hatthīnaṃ me vasena dukkhaṃ uppajjati, te palāpehīti āha. Sakko tassa ekaṃ bheriṃ upanāmetvā bhante imasmiṃ tale pahate tumhākaṃ paccāmittā palāpessanti, imasmiṃ pahate mettacittā hutvā caturaṅginiyā senāya taṃ parivāressantīti vatvā taṃ bheriṃ datvā kaniṭṭhassa santikaṃ gantvā bhante kena te atthoti pucchi. Sopi paṇḍurogadhātuko va tasmā dadhinā me atthoti āha. Sakko etassa ekaṃ dadhighaṭaṃ datvā sace tumhe icchamānā imaṃ āvaṭeyyātha, mahānadī hutvā mahoghaṃ pavattetvā tumhākaṃ rajjaṃ gahetvā dātuṃ samatthopi bhavissatīti vatvā pakkāmi. Tato paṭṭhāya vāsipharusako jeṭṭhabhātikassa aggiṃ karoti. Itarena bheritale pahate hatthī palāyanti. Kaniṭṭho dadhiṃ paribhuñjati. Tasmiṃ kāle eko sūkaro ekasmiṃ purāṇagāmaṭṭhāne vicaranto ānubhāvasampannaṃ maṇikkhandhaṃ addasa. So taṃ maṇikkhandhaṃ mukhena ḍaṃsitvā tassānubhāvena ākāse uppatitvā samuddamajjhe ekaṃ dīpakaṃ gantvā etthadāni mayā vasituṃ vaṭṭatīti otaritvā phāsukaṭṭhāne ekassa udumbararukkhassa heṭṭhā vāsaṃ kappesi. So ekadivasaṃ tasmiṃ rukkhamūle maṇikkhandhaṃ purato ṭhapetvā niddaṃ okkami. Atheko kāsikaraṭṭhavāsī manusso nirūpakāro esa amhākanti