ลำดับนั้น พระยานาคราชจึงตรัสกะปุณณกยักษ์นั้น ด้วยพระคาถาว่า

ขอท่านจงรออยู่จนกว่า เราจะได้ปรึกษาหารือกับบรรดาญาติมิตร และเพื่อนสนิทเสียก่อน กรรมที่กระทำด้วยการไม่ปรึกษาหารือ ย่อมเดือดร้อนในภายหลัง.

บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า ยาว อามนฺตเย ความว่า ดูก่อนยักษ์เสนาบดีผู้เจริญ เราจะให้ธิดาแก่ท่าน หรือจะไม่ให้ ก็หามิได้. แต่ว่าท่านจงรอก่อน เราจะปรึกษาหารือกะพวกญาติมิตร และเพื่อนที่สนิทดูก่อน.

บาทพระคาถาว่า ตึ ปจฺฉา อนุตปฺปติ ความว่า พระยาวรุณนาคราชกล่าวว่า เพราะว่าหญิงทั้งหลายบางทีก็ยินดีรักใคร่กัน บางทีก็ไม่ยินดีรักใคร่กัน กรรมที่เราทำลงไปโดยมิได้ปรึกษาหารือใคร. เมื่อเวลาเขาไม่ยินดีรักใคร่ต่อกัน เพราะฉะนั้น พวกญาติมิตรและเพื่อนสนิท ย่อมจะไม่ช่วยกระทำความขวนขวาย. ด้วยเหตุที่กรรมที่เราทำ โดยมิได้ปรึกษาหารือกับเขา จึงเป็นเช่นนี้ กรรมนั้นย่อมจะนำมาซึ่งความเดือดร้อนในภายหลัง.

เล่มที่ ๒๘ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๒๑,๘๕๖

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๙. วิธุรชาดก”