อุมฺมาทนฺตีชาตกํ

นิเวสนํ กสฺส นุทํ สุนนฺทาติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุํ อารพฺภ กเถสิ ฯ

โส กิร เอกทิวสํ สาวตฺถิยํ ปิณฺฑาย จรนฺโต เอกํ อลงฺกตปฏิยตฺตํ อุตฺตมรูปธรํ อิตฺถึ โอโลเกตฺวา ปฏิพทฺธจิตฺโต หุตฺวา จิตฺตํ นิวตฺเตตุํ อสกฺโกนฺโต วิหารเมว อาคนฺตฺวา ตโต ปฏฺฐาย สลฺลวิทฺโธ วิย โรคาตุโร ภนฺตมิคปฏิภาโค กีโส ธมนิสณฺฐตคตฺโต อุปณฺฑูปณฺฑุกชาโต อนภิรโต เอกิริยาปเถปิ จิตฺตสฺสาทํ อลภนฺโต อาจริยูปชฺฌายวตฺตาทีนิ ปหาย อุทฺเทสปริปุจฺฉากมฺมฏฺฐานานุโยครหิโต วิหาสิ ฯ โส สหายกภิกฺขูหิ ปุพฺเพ ตฺวํ อาวุโส ปสนฺนินฺทฺริโย วิปฺปสนฺนมุขวณฺโณ อิทานิ โน ตถา กินฺนุ โข การณนฺติ ปุฏฺโฐ อาวุโส อนภิรโตสฺมีติ อาห ฯ อถ นํ เต อภิรมาวุโส พุทฺธุปฺปาโท นาม ทุลฺลโภ ตถา สทฺธมฺมสฺสวนํ มนุสฺสปฏิลาโภ จ โส ตฺวํ มนุสฺสปฏิลาภํ ลภิตฺวา ทุกฺขสฺสนฺตกิริยํ ปตฺถยมาโน อสฺสุมุขํ ญาติชนํ ปหาย สทฺธาย ปพฺพชิตฺวา กึการณา กิเลสวสํ ยาสิ กิเลสา นาเมเต คณฺฑุปฺปาทกปาณกํ อุปาทาย สพฺพพาลชนสาธารณา รุกฺขผลูปมา เย เตสํ วตฺถุภูตา เตปิ อปฺปสฺสาทา กามา พหุทุกฺขา พหูปายาสา อาทีนโว เอตฺถ ภิยฺโย อฏฺฐิกงฺขลูปมา กามา มํสเปสูปมา กามา ติณุกฺกูปมา กามา องฺคารกาสูปมา กามา สุปินกูปมา กามา ยาจิตกูปมา กามา วิสรุกฺขผลูปมา กามา สตฺติสูลูปมา กามา สปฺปสิรูปมา กามา ตฺวํ นาม เอวรูเป สาสเน ปพฺพชิตฺวา เอวํ อนตฺถการกานํ กิเลสานํ วสํ คโตสีติ โอวทิตฺวา อตฺตโน กถํ คาหาเปตุํ อสกฺโกนฺโต สตฺถุ สนฺติกํ ธมฺมสภํ เนตฺวา กึ ภิกฺขเว อนิจฺฉมานกํ ภิกฺขุํ อานยิตฺถาติ วุตฺเต ภนฺเต อยํ กิร อุกฺกณฺฐิโตติ อาหํสุ ฯ สตฺถา สจฺจํ กิราติ ปุจฺฉิตฺวา สจฺจํ ภนฺเตติ วุตฺเต ภิกฺขุ โปราณกปณฺฑิตา รชฺชํ อนุสาสนฺตาปิ กิเลเส อุปฺปนฺเน ตสฺส วสํ อคนฺตฺวา จิตฺตํ นิวาเรตฺวา น อยุตฺตกํ กรึสูติ วตฺวา อตีตํ อาหริ ฯ

อตีเต สีวิรฏฺเฐ อริฏฺฐปุรนคเร สีวี นาม ราชา รชฺชํ กาเรสิ ฯ โพธิสตฺโต ตสฺส อคฺคมเหสิยา กุจฺฉิมฺหิ นิพฺพตฺติ ฯ สีวิกุมาโรเตฺววสฺส นามํ กรึสุ ฯ เสนาปติสฺสาปิ ปุตฺโต วิชายิ ฯ อภิปารโกติสฺส นามํ กรึสุ ฯ เต อุโภปิ สหายา หุตฺวา อภิวฑฺฒนฺตา โสฬสวสฺสิกา หุตฺวา ตกฺกสิลํ คนฺตฺวา สิปฺปํ อุคฺคณฺหิตฺวา อาคมึสุ ฯ ราชปุตฺตสฺส รชฺชํ อทาสิ ฯ โสปิ อภิปารกํ เสนาปติฏฺฐาเน ฐเปตฺวา ธมฺเมน รชฺชํ กาเรสิ ฯ ตสฺมึเยว นคเร ติริฏิวจฺฉสฺส นาม อสีติโกฏิวิภวสฺส เสฏฺฐิโน ธีตา นิพฺพตฺติ อุตฺตมรูปธรา โสภคฺคปฺปตฺตา สุภลกฺขเณน สมนฺนาคตา ฯ ตสฺสา นามคหณทิวเส อุมฺมาทนฺตีติ นามํ กรึสุ ฯ สา โสฬสวสฺสิกกาเล อติกฺกนฺตมานุสวณฺณา เทวจฺฉรา วิย อภิรูปา ทสฺสนียา อโหสิ ฯ เย เย ปุถุชฺชนา ตํ ปสฺสนฺติ เต เต สกภาเวน สณฺฐาเรตุํ อสกฺโกนฺตา ปานมเทน วิย กิเลสมเทน มตฺตา หุตฺวา สตึ ปจฺจุปฏฺฐเปตุํ สมตฺถา นาม นาเหสุํ ฯ อถสฺสา ปิตา ติริฏิวจฺโฉ ราชานํ อุปสงฺกมิตฺวา เทว มม เคเห อิตฺถีรตนํ อุปฺปนฺนํ รญฺโญ อนุจฺฉวิกํ ลกฺขณปาฐเก พฺราหฺมเณ เปเสตฺวา ตํ วีมํสาเปตฺวา ยถารุจึ กโรหีติ อาห ฯ ราชา สาธูติ วตฺวา พฺราหฺมเณ เปเสสิ ฯ เต เสฏฐิเคหํ คนฺตฺวา กตสกฺการสมฺมานา ปายาสํ ปริภุญฺชึสุ ฯ