สาม ตาต วิลปนฺตา หิณฺฑิสฺสนฺติ พฺรหาวเน
อิทมฺปิ ทุติยํ สลฺลํ กมฺเปติ หทยํ มม
ยญฺจ อนฺเธ น ปสฺสามิ มญฺเญ เหสฺสามิ ชีวิตนฺติ ฯ ตตฺถ อุสามตฺตนฺติ โภชนมตฺตํ ฯ อุสาติ กิร โภชนสฺส นามํ เตสํ ตํ อตฺถีติ อตฺโถ ฯ อถ สาหสฺส ชีวิตนฺติ ฉทิวสมตฺตํ ชีวิตนฺติ อตฺโถ ฯ อิทํ อาหริตฺวา ฐปิตํ ผลาผลํ สนฺธายาห ฯ อถ วา อุสาติ อุสฺมา ฯ เตเนตํ ทสฺเสติ เตสํ สรีเร อุสฺมามตฺตํ
อตฺถิ อถ มยา อาภเฏน ผลาผเลน สาหสฺส ชีวิตํ อตฺถีติ ฯ มริสฺสเรติ มริสฺสนฺติ ฯ มหาราช อิทํ ตยา วิชฺฌนทุกฺขํ ตถา ทุกฺขมฺปิ สมานํ เม มยฺหํปิ น ทุกฺขํ ฯ หิ กสฺมา ปน วทามิ ฯ ปุมุนาติ ปุริเสน เอวรูปํ อิทํ ทุกฺขํ ปุริเสน ลทฺธพฺพเมวาติ อตฺโถ ฯ ยญฺจ ยสฺมา อมฺมํ ปาริกํ น ปสฺสามิ ตํ ทุกฺขํ อิโต ตยา วิชฺฌนทุกฺขโต สตคุเณน สหสฺสคุเณน สตสหสฺสคุเณน เม มยฺหํ อติทุกฺขตรํ ฯ จิรํ รตฺตาย รุจฺจตีติ จิรํ รตฺตํ โรทิสฺสติ ฯ อฑฺฒรตฺเตติ อฑฺฒรตฺติกสมเย ฯ รตฺเต วาติ ปจฺฉิมรตฺเต วา ฯ อวสุสฺสตีติ อวฉิชฺชิสฺสติ กุนฺนที วิย คิมฺหกาเล อวสุสฺสตีติ อตฺโถ ฯ อุฏฺฐานปาทจริยายาติ มหาราช อหํ รตฺตึ วา ทิวา วา เทฺว ตโย วาเร อุฏฺฐาย อตฺตโน อุฏฺฐานวิริเยน เตสํ ปาทจริยํ กโรมิ เตสํ หตฺถปาเท สมฺพาหามิ อิทานิ มํ อทิสฺวา (เต) ตทตฺถาย อุฏฺฐาย เต ปริหีนจกฺขุกา สาม ตาตาติ วิลปนฺตา กณฺฏเกหิ วิชฺฌิยมานา อิมสฺมึ หิมวนฺเต หิณฺฑิสฺสนฺตีติ อตฺโถ ฯ ทุติยนฺติ ปฐมวิทฺธวิสปีตสลฺลโตปิ สตคุเณน สหสฺสคุเณน สตสหสฺสคุเณน ทุกฺขตรํ อิทํ ทุติยํ เตสํ อทสฺสนา โสกสลฺลํ ชาตนฺติ อตฺโถ ฯ