อมราเทวีปริเยสนํ นิฏฺฐิตํ ฯ

อเถกทิวสํ เสนโก อิตเร ตโย อตฺตโน สนฺติกํ อาคเต ทิสฺวา เต อามนฺเตตฺวา อมฺโภ มยํ คหปติปุตฺตสฺส มโหสถสฺเสว นปฺปโหม อิทานิ ปน เตน อตฺตนา พฺยตฺตรา ภริยา อานีตา กินฺติ นํ รญฺโญ อนฺตเร ปริภินฺเทยฺยามาติ อาห ฯ เต อาหํสุ อาจริย มยํ กึ ชานาม ตวเมว ชานาสีติ ฯ เสนโก โภ มา จินฺตยิตฺถ อตฺเถโก มม อุปาโยติ ฯ โก อุปาโย อาจริยาติ ฯ อหํ รญฺโญ จูฬามณึ เถเนตฺวา อาหริสฺสามิ ปุกฺกุส ตวํ สุวณฺณมาลํ อาหร กามินฺท ตวํ กมฺพลํ อาหร เทวินฺท สุวณฺณปาทุกํ อาหราติ ฯ เอวญฺจ ปน มโหสถสฺส เคหเมว ปเวเสถ มยํ จตฺตาโรปิ อุปาเยน ตานิ อาหริสฺสาม ตโตปิ มหาชนํ อมฺหากํ นิกฺกงฺขํ กตฺวา คหปติปุตฺตสฺส เคหํ ปเวเสสฺสามีติ อาห ฯ เต สุนฺทโร อาจริย อุปาโยติ สมฺปฏิจฺฉึสุ ฯ เสนโก ตาว จูฬามณึ ตกฺกฆเฏ ปกฺขิปิตฺวา ทาสิยา หตฺเถ ฐเปตฺวา เปเสสิ อิมํ ตกฺกฆฏํ เนตฺวา อญฺเญสํ คณฺหนฺตานํปิ อทตฺวา สเจ มโหสถสฺส เคเห คณฺหนฺตานํ ฆเฏเนว สทฺธึ เทหีติ ฯ สา ปณฺฑิตสฺส ฆรทฺวารํ คนฺตฺวา ตกฺกํ คณฺหถ ตกฺกํ คณฺหถาติ วตฺวา อปราปรํ สญฺจรติ ฯ อมราเทวี ทฺวาเร ฐิตา ตสฺสา กิริยํ ทิสฺวา อยํ อญฺญตฺถ น คจฺฉติ ภวิตพฺพเมเวตฺถ การเณนาติ จินฺเตตฺวา อิงฺฆิตสญฺญาย ทาสิโย ปฏิกฺกมาเปตฺวา สยเมว ตํ ทาสึ อมฺม เอหิ ตกฺกํ คณฺหิสฺสามีติ ปกฺโกสิตฺวา ตสฺสา อาคตกาเล ทาสีนํ สญฺญํ ทตฺวา ตาสุ อนาคจฺฉนฺตีสุ อมฺม คจฺฉ ทาสิโย ปกฺโกสาหีติ ตเมว เปเสตฺวา ตสฺสา คตกาเล ฆเฏ หตฺถํ โอตาเรตฺวา มณึ ทิสฺวา ตํ อาคตํ ปุจฺฉิ อมฺม ตฺวํ กสฺส สนฺติกา อาคตาติ ฯ อยฺเย เสนกปณฺฑิตสฺส ทาสิมฺหีติ ฯ ตโต ตสฺสา จ มาตุยา จ ปิตุ จ นามํ ปุจฺฉิตฺวา อสุกนามาติ วุตฺเต อมฺม กติมูลํ อิทํ ตกฺกนฺติ ปุจฺฉิตฺวา จตุนาฬิกํ อยฺเยติ วุตฺเต เตน หิ อมฺม อิมํ ตกฺกํ มยฺหํ เทหีติ วตฺวา อยฺเย ตุมฺเหสุ คณฺหนฺตีสุ มูเลน โก อตฺโถ ฆเฏเนว สทฺธึ คณฺหถาติ วุตฺเต เตน หิ ยาหีติ ตํ อุยฺโย เชตฺวา อสุกมาเส อสุกทิวเส เสนกาจริโย อสุกทาสิยา ธีตาย อสุกาย นาม ทาสิยา หตฺเถ รญฺโญ จูฬามณึ วิกฺกีณตฺถาย ปหิณีติ ปณฺเณ ลิขิตฺวา คณฺหิ ฯ ปุกฺกุโสปิ สุวณฺณมาลํ สุมนปุปฺผจงฺโกฏเก ฐเปตฺวา ตํ ปุปฺเผหิ ฉาเทตฺวา เปเสสิ ฯ กามินฺโทปิ กมฺพลํ ปณฺณปจฺฉิยํ ฐเปตฺวา ปณฺเณหิ ฉาเทตฺวา เปเสสิ ฯ เทวินฺโท สุวณฺณปาทุกํ ยวกลาปนฺตเร พนฺธิตฺวา เปเสสิ ฯ สา สพฺพานิปิ ตานิ คเหตฺวา ปุริมนเยเนว ปณฺเณ อกฺขรานิ อาโรเปตฺวา มหาสตฺตสฺส อาจิกฺขิตฺวา ฐเปสิ ฯ เตปิ จตฺตาโร ปณฺฑิตา ราชกุลํ คนฺตฺวา กึ เทว จูฬามณึ น ปิลนฺธถาติ อาหํสุ ฯ ราชา ปิลนฺธิสฺสามิ อาหรถาติ อาห ฯ เต คนฺตฺวา ตตฺถ จูฬามณึ อทิสฺวา อิตรานิ ตีณิปิ น ปสฺสึสุเยว ฯ อถ เต จตฺตาโรปิ เทว ตุมฺหากํ อาภรณานิ มโหสถสฺส เคเห วสนฺติ โส ตาว สยํ วลญฺเชติ ปฏิสตฺตุ เต มหาราช คหปติปุตฺโตติ ตํ ปริภินฺทึสุ ฯ อถสฺส อตฺถจรกา มนุสฺสา อาคนฺตฺวา อาโรเจสุํ ฯ โส อตฺถจรกานํ วจนํ สุตฺวา อหํ ราชานํ ทิสฺวา ชานิสฺสามีติ จินฺเตตฺวา ราชูปฏฺฐานํ อคมาสิ ฯ ราชา ตสฺส กุชฺฌิตฺวา โก ชานาติ กึ ภวิสฺสตีติ อตฺตานํ ปสฺสิตุํ นาทาสิ ฯ ปณฺฑิโต รญฺโญ กุทฺธภาวํ ญตฺวา อตฺตโน นิเวสนเมว คโต ฯ ราชา คณฺหถ นนฺติ อาณาเปสิ ฯ ปณฺฑิโต ปน อตฺถจรกานํ วจนํ สุตฺวา อปคนฺตุํ วฏฺฏตีติ อมราเทวิยา สญฺญํ ทตฺวา อญาตกเวเสน นครา นิกฺขมิตฺวา ทกฺขิณยวมชฺฌกํ คนฺตฺวา ตสฺมึ กุมฺภการกมฺมํ อกาสิ ฯ นคเร ปณฺฑิโต ปลาโตติ เอกโกลาหลํ ชาตํ ฯ เสนกาทโย จตฺตาโรปิ ปณฺฑิตสฺส ปลาตภาวํ ญตฺวา มา จินฺตยิตฺถ กึ มยํ อปณฺฑิตาติ อญฺญมญฺญํ อชานาเปตฺวาว อมราเทวิยา ปณฺณาการํ ปหิณึสุ ฯ สา จตูหิ เปสิตํ ปณฺณาการํ คเหตฺวา อสุกเวลาย คจฺฉตูติ วตฺวา เต อาคเต ลชฺชาเปสฺสามีติ จินฺเตตฺวา ทาสิโย ปกฺโกสาเปตฺวา เอกํ กูปํ ขนาเปตฺวา ตตฺถ ปาการํ ปริกฺขิปาเปตฺวา คูถราสึ สห อุทเกน ตตฺถ ปูเรตฺวา คูถกูปสฺส อุปริตเล ยนฺตผลกานิ ปิทหิตฺวา อุโภสุ ปสฺเสสุ อคฺคฬานิ กตฺวา กิลญฺเชหิ ปฏิจฺฉาเทตฺวา ปุปฺผาทีหิ ลมฺพนํ มโนรมํ วิย เคหํ กตฺวา อุทกํ อุปฏฺฐเปตฺวา สพฺพํ นิฏฺฐาเปสิ ฯ ตสฺมึ ปโทสกาเล เสนโก อตฺตานํ อลงฺกริตฺวา นานคฺครสโภชนํ ภุญฺชิตฺวา โพธิสตฺตสฺส เคหํ อคมาสิ ฯ โส ทฺวาเร ฐตฺวา อตฺตโน อาคตภาวํ ชานาเปตฺวา เอกํ สปริคฺคหํ อมราเทวิยา อาโรจาเปสิ ฯ สา ตสฺส วจนํ สุตฺวา เอหีติ อาห ฯ โส คนฺตฺวา ตสฺสา สนฺติเก อฏฺฐาสิ ฯ อถ นํ สา เอวมาห สามิ อหํ อิทานิ ตว วสํ คตา อตฺตโน สรีรํ อนหาตฺวา สยิตุํ อยุตฺตํ ตวํ ตาว ยาหิ อิมินา คนฺโธทเกน นหาตฺวา เอหีติ ฯ โส สาธูติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา คนฺตฺวา นหายิสฺสามีติ ผลเก อภิรุหติ ฯ สา ตํ เตน หิ สาธูติ ผลเก อภิรุหิตฺวา ฐิตกาเล อุทกํ โอสินฺจนฺตี วิย ยนฺตผลเก อกฺกมิตฺวา คูถกูเป ปาเตสิ ฯ ปุกฺกุสมฺปิ สายณฺหสมยํ คนฺตฺวา อตฺตานํ อลงฺกริตฺวา นานคฺครสโภชนํ ภุญชิตฺวา อาคจฺฉนฺตํ ตตฺเถว คูถกูเป ปาเตสิ ฯ โส สมฺผสฺสํ เสนกํ ปุจฺฉิ กึ มนุสฺโสสิ ตวนฺติ ฯ อหํ เสนกาจริโยติ ฯ เสนโกปิ ปุกฺกุสํ ปุจฺฉิ กึ มนุสฺโสสิ ตวนฺติ ฯ อหํ ปุกฺกุสาจริโยติ ฯ ตถา อิตเรปิ เทฺว ปฏิปาฏิยา อาคนฺตฺวา เอเตเนว นิยาเมน ตเถว ปาเตสิ ฯ เต สพฺเพ จตฺตาโรปิ อุทรปฺปมาเณ คูถราสิมฺหิ ฐตฺวา สีเสน สีสํ ปหรนฺตา โก เอโส โก เอโสติ อญฺญมญฺญํ ปุจฺฉึสุ ฯ อถ เสนโก อหนฺติ วตฺวา กึ กโรม อาจริยาติ วุตฺเต ตุมฺเห มา สทฺทํ กโรถ อมฺหากํ ปน อิโต ปฏฺฐาย ลชฺชา ภวิสฺสตีติ อาห อิติ เต จตฺตาโร ปณฺฑิตา ตตฺเถว เอกรตฺตึ อฏฺฐํสุ ฯ สา เอวํ สพฺเพ เต คูถกูเป อสุจิชิคุจฺเฉ ปาเตตฺวา ปภาตาย รตฺติยา เน โยตฺเตหิ ตโต อุกฺขิปาเปตฺวา ขิปฺปํ อุทเกน นหาเปตฺวา เสนกํ ปุกฺกุสํ กามินฺทํ เทวินฺทนฺติ จตฺตาโร ชเน เกสมสฺสุขุรมุณฺฑํ การาเปตฺวา อิฏฺฐกาหิ ฆํสิตฺวา โลหิตํ อุปฺปาเทตฺวา โทณตณฺฑุเล คาหาเปตฺวา เตเมตฺวา กจฺฉปจุณฺณํ โกฏฺฏาเปตฺวา ปาติยํ ปกฺขิปิตฺวา พหลยาคุํ อาวฏฺเฏตฺวา เตสํ สีสโต ปฏฺฐาย สกลสรีรํ ลิมฺปาเปตฺวา ตุลปิจุจุณฺณํ คาหาเปตฺวา ตเถว สีสโต ปฏฺฐาย โอกีราเปตฺวา มหาทุกฺขํ ปาเปตฺวา กิลญฺชปจฺฉีสุ นิปชฺชาเปตฺวา ปิทหิตฺวา ทฬฺหํ รชฺชุยา พนฺธิตฺวา ลญฺเจตฺวา เตหิ สทฺธึ จตฺตาริปิ รตนานิ คาหาเปตฺวา รญฺโญ สนฺติกํ คนฺตฺวา ราชานํ วนฺทิตฺวา เอกมนฺตํ นิสินฺนา เทว ปณฺณาการานิ ปฏิคฺคณฺหถาติ วตฺวา จตฺตาริ กิลญฺชานิ รญฺโญ ปาทมูเล ฐปาเปสิ ฯ อถ ราชา ตานิ วิวราเปตฺวา เสนกาทิเก เสตมกฺกฏสทิเส จตฺตาโร ปณฺฑิเต ทิสฺวา ตุญฺหี อโหสิ ฯ อถ มหาชนาปิ เต ทิสฺวา อฐิฏฺฐปุพฺพา ทิฏฺฐา โน อโห สุนฺทรา เสตวานรา อโห สุนฺทรา เสตวานราติ วตฺวา มหาหสิตํ หสึสุ ฯ เตปิ จตฺตาโร มหาลชฺชา อเหสุํ ฯ อถ สา อมราเทวี เตหิ สทฺธึ จตฺตาริ รตนานิ รญฺโญ ปฏิยาเทตฺวา อตฺตโน ปติโน นิทฺโทสภาวํ ปกาเสนฺตี ราชานํ อาห เทว มโหสถปณฺฑิโต น โจโร อิเม ปน ตุมฺหากํ โจรา เอเตสุ เสนโก ตุมฺหากํ มณิโจโร ปุกฺกุโส สุวณฺณมาลโจโร กามินฺโท กมฺพลโจโร เทวินฺโท สุวณฺณปาทุกโจโร อสุกมาเส อสุกทิวเส อสุกทาสีธีตานํ อสุกทาสีนํ นาม หตฺเถ อิเมหิ เอตานิ ปณฺณาการตฺถาย เม เปสิตา อิมํ ปณฺณํ ปสฺสถ อตฺตโน สนฺตกํ คณฺหถ อิเม จ เจโร รตนานิ จ สมฺปฏิจฺฉถ เทวาติ เอวํ จตฺตาโรปิ ชเน มหาวิปฺปการํ ปาเปตฺวา ราชานํ วนฺทิตฺวา เคหเมว คตา ฯ อถ เน ราชา โพธิสตฺตสฺส ปลาตภาเวน ตสฺมึ อาสงฺกาย จ อญฺเญสํ ปณฺฑิตมนฺตีนํ อภาเวน จ เต กิญฺจิ อวตฺวา ตุมฺเห นหาตฺวา อตฺตโน เคหา นิคจฺฉถาติ เปเสสิ ฯ