อิเธว อจฺฉตํ กณฺหา น สา ชานาติ กิสฺมิญฺจิ

มิคีว ขีรสมตฺตา ยูถา หีนาว กนฺทตีติ ฯ

ตตฺถ อุทกฺขสีติ มหาสตฺตสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา กมฺปมาโน โอโลเกสิ ฯ เวธนฺติ เวธมาโน ฯ ตฺวญฺจ โน ตาต ทสฺสสีติ ตาต ตวญฺจ อเมฺห ตาย อนาคตาย เอว พฺราหฺมณสฺส อทาสิ ฯ เอวํ มา กริ อธิวาเสหิ ตาว ตาต ยาว อมฺมํปิ ปสฺเสมุ อถ โน ตาต ตาย ทิฏฺฐกาเล ตฺวํปิ ทสฺสสิ ฯ วิกฺกีณาตุ หนาตุ วาติ ตาต อมฺมาย อาคตกาเล เอส อมฺเห วิกฺกีณาตุ วา หนาตุ วา ยํ วา อิจฺฉิติ ตํ กโรตุ ฯ อปิจ โข ปเนส กกฺขโล ผรุโส อฏฺฐารสหิ ปุริสโทเสหิ สมนฺนาคโตติ อฏฺฐารส ปุริสโทเส กเถสิ ฯ ตตฺถ พลงฺกปาโทติ ปตฺถฏปาโท ฯ อทฺธนโขติ ปูตินโข ฯ โอพทฺธปิณฺฑิโกติเหฏฺฐา คฬิตปิณฺฑิกมํโส ฯ ทีโฆตฺตโรฏฺโฐติ มุขํ ปิทหิตฺวา ฐิเตน ทีเฆน อุตฺตโรฏฺเฐน สมนฺนาคโต ฯ จปโลติ ปคฺฆริตลาโล ฯ กฬาโรติ สูกรทาฐาหิ วิย นิกฺขนฺตทนฺเตหิ สมนฺนาคโต ฯ ภคฺคนาสโกติ ภคฺคาย วิสมาย นาสาย สมนฺนาคโต ฯ โลหมสฺสูติ ตมฺพโลหวณฺณมสฺสุ ฯ หริตเกโสติ สุวณฺณวณฺณฬเกโส วิรุฬฺหเกโส ฯ วลีนนฺติ สรีรจมฺมสฺส วลี น คหิโต ฯ ติลกาหโกติ กาฬติลกปริกิณฺโณ ฯ ปิงฺคโลติ นิพฺพิฏฺฐปิงฺคโล วิฬารกฺขิสทิเสหิ อกฺขีหิ สมนฺนาคโต ฯ วินโตติ กฏิยํ ปิฏฺฐิยํ กณฺเฐติ ตีสุ ฐาเนสุ วงฺโก ฯ วิกโฏติ วิกฏปาโท รวฏฺฐิสนฺธีติปิ วุตฺตํ กฏกฏาติ วิรวนฺเตหิ อฏฺฐิสนฺธีหิ สมนฺนาคโต ฯ พฺรหาติ ทีโฆ ฯ อมนุสฺโสติ น มนุสฺโส มนุสฺสเวเสน วเน วิจรนฺโต ยกฺโขปิ โข ตาต เอส ฯ ภยานโกติ อติวิยา ภึสนโก ฯ มนุสฺโส อุทาหุ ยกฺโขติ ตาต สเจ โกจิ เอตํ พฺราหฺมณํ ทิสฺวา ปุจฺเฉยฺย อถ มํสโลหิตโภชโนติ วตฺตุํ ยุตฺตํ ฯ ธนํ ตํ ตาต ยาจตีติ ตาต เอส อมฺหากํ มํสํ ขาทิตุกาโม ตุมฺเห ปุตฺตธนํ ยาจติ ฯ อุทิกฺขสีติ อชฺฌุเปกฺขสิ ฯ อสฺมา นูน เต หทยนฺติ ตาต มาตาปิตูนํ หทยํ นาม ปุตฺเตสุ มุทุกํ โหติ ปุตฺตานํ ทุกฺขํ น สหติ ตว ปน ปาสาโณว มญฺเญ หทยํ ฯ อถวา ฯ อยสา ทฬฺหพนฺธนํ เตน อมฺหากํ เอวรูเป ทุกฺเข อุปฺปนฺเน น รุชติ ฯ นชานาสีติ อชานนฺโต วิย อจฺฉสิ ฯ อจฺจายิเกน ลุทฺเทนาติ อติวิย ลุทฺเทน ปมาณาติกฺกนฺเตน ฯ โย โนติ พฺราหฺมเณน โน อมฺเห กนิฏฺฐภาติเก พทฺเธ พนฺธิเต โย ตฺวํ น ชานาสิ ฯ สุมฺภตีติ โปเถติ ฯ อิเธว อจฺฉตนฺติ ตาต อยํ กณฺหาชินา น กิญฺจิ ทุกฺขํ ชานาติ ยถา นาม ขีรสมตฺตา มิคโปติกา ยูถา ปริหีนา มาตรํ อปสฺสนฺตี ขีรตฺถาย กนฺทติ เอวํ อมฺมํ อปสฺสนฺตี กนฺทิตฺวา สุสฺสิตฺวา มริสฺสติ ฯ ตสฺมา มญฺเญว พฺราหฺมณสฺส เทหิ อหํ คมิสฺสามิ อยํ กณฺหา อิเธว โหตูติ ฯ

เล่มที่ ๒๘ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๒๒,๘๖๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๐. มหาเวสสันตรชาดก”