เย จรนฺติ ปมุทาหนตฺถิกาติ ฯ

ตตฺถ สลฺลเปติ สเจ มยา สทฺธึ สลฺลปิสฺสสิ สีสนฺเต ปาเตสฺสามีติ วตฺวา ขคฺคํ อาทาย ฐิเตนาปิ สลฺลเปยฺย สลฺลปิตมตฺเตเยว ตํ ขาทิตฺวา ชีวิตวินาสํ ปาเปสฺสามีติ โทสินา หุตฺวา ฐิเตน สทฺธึ สลฺลเปยฺย ฯ อุปคตํ ตํ ฑํสิตฺวา นาเสสฺสามีติ ฐิตํ อุคฺคเตชํ อุรคํปิ อาสิเทยฺย ฯ เอโก ปน หุตฺวา รโห เอกาย ปมุทาย น หิ อาลเปยฺย ฯ โลกจิตฺตมถนาติ โลกสฺส จิตฺตสฺส มถนา โลกจิตฺตสฺสาภิฆาฏิกา ฯ รกฺขสีคณาติ ยถา ทีเป ฐิตา รกฺขสีคณา มนุสฺสเวเสน วาณิเช อุปลาเปตฺวา อตฺตโน วเส คเต กตฺวา ขาทนฺติ เอวํ อิมาปิ ปญฺจหิ รูปาทีหิ กามคุเณหิ อตฺตโน วเส กตฺวา สตฺเต มหาวินาสํ ปาเปนฺตีติ อตฺโถ ฯ วินโยติ อาจาโร ฯ สํวโรติ มริยาทา ฯ ปาภตนฺติ ทุกฺขสมฺภตํ ธนํ คิลนฺติ วินาเสนฺติ ฯ อนิยตาติ อนิยตจิตฺตา ฯ โลณโตยวติยนฺติ โลณโตยวนฺตํ สมุทฺทนฺติ อตฺโถ ฯ อาปคาติ นทิโย ฯ อยเมว วา ปาโฐ ฯ ยถา สมุทฺทํ นทิโย โอสรนฺติ เอวํ ปมาทีนํ ปมาเทน ปมุทาติ อตฺโถ ฯ ฉนฺทสาติ เปเมน ฯ รติยาติ ปญฺจกามคุณรติยา ฯ ธเนน วาติ ธนเหตุ วา ฯ ชาตเวทสทิสนฺติ อคุณสมฺปตฺติยา อคฺคิมิว ชลิตํปิ ฯ ราคโทสวธิโยติ กามราคโทเสหิ วธิกา ฯ ราคโทสคติโยติ วา ปาโฐ ฯ โอสรนฺตีติ มธุรวจเนน ตํ พนฺธนฺติโย อุปคจฺฉนฺติ ฯ สธนนฺติ สธนา ฯ อยเมว วา ปาโฐ ฯ วตฺถาลงฺการตฺถาย ยํ กิญฺจิ อตฺตโน ธนํ ทตฺวาปิ โอสรนฺตีติ อตฺโถ ฯ สหตฺตนาติ อตฺตภาเวน สทฺธึ อตฺตภาวํปิ ตสฺเสว ปริจฺจชนฺติโย วิย โหนฺติ ฯ อติเวฐยนฺตีติ ธนคหณตฺถาย อติวิย เวฐยนฺติ ปีเฬนฺติ ฯ วิวิเธน ฉนฺทสาติ นานาวิเธน อากาเรน ฯ จิตฺรวิมฺพมุขิโยติ อลงฺการวเสน วิจิตฺรสรีรา วิจิตฺรมุขิโย หุตฺวา ฯ โอหสนฺตีติ มหาหสิตํ หสนฺติ ฯ ปหสนฺตีติ มนฺทหสิตํ หสนฺติ ฯ สํวโรวาติ มายาการปุริโส วิย อสุรินฺโท วิย จ ฯ ทานวํว หทยนฺตรนิสฺสิตาติ ยถา กุโต นุ อาคจฺฉถ โภ ตโย ชนาติ กรณฺฑชาตเก หทยนฺตรนิสฺสิตา อนฺโตอุทรคตาปิ ทานวํ ฉฑฺเฑตฺวา อญฺเญน วิชฺชาธเรน สห อติจริ เอวํ อติจรนฺติ อรกฺขิตา เหตาติ ทีเปติ ฯ น ภาสตีติ น วิโรจติ หาริตโลมกสฺสปกุสราชาโน วิย ฯ เตนาติ ตมฺหา อมิตฺเตน กตพฺยสนา อติเรกตรํ พฺยสนนฺติ อตฺโถ ฯ อเปกฺขวาติ สตณฺโห ฯ เกสลูนนขฉินฺนตชฺชิตาติ อากฑฺฒิตฺวา ลูนเกสา นเขหิ ฉินฺนคตฺตา ตชฺชิตา ฯ ตาฬิตาติ ปาทาทีหิ จ ตาฬิตาว หุตฺวา โย กลิวเสน เอเต วิปฺปกาเร กโรติ ตาทิสํ หีนเมว อุปคตา นาริโย รมนฺติ น เอเต วิปฺปกาเร ปริหรนฺติ มธุรสมาจาเร กึการณา น รมนฺติ ฯ กุณเปว มกฺขิกาติ ยสฺมา เชคุจฺเฉ หตฺถิกุณปาทิมฺหิ มกฺขิกา วิย ตา หีเนเยว รมนฺตีติ อตฺโถ ฯ โอฑฺฑิตนฺติ น เอตา อิตฺถิโย นาม อถโข อิเมสุ ฐาเนสุ นมุจิโน กิเลสมารสฺส มิคปกฺขี คหณตฺถํ ลุทฺทเกหิ ปาสํ วาคุรญฺจาปิ ตํ มญฺญมาโน ปญฺญาจกฺขุนา จกฺขุมา ทิพฺพมานุสเกน สุเขน อตฺถิโก ปริวชฺเชยฺย ฯ โอสฺสชิตฺวาติ เทวมนุสฺเสสุ มหาสมฺปตฺติทายกํ ตโปคุณํ ฉฑฺเฑตฺวา ฯ โยติ โย ปุริโส อนริเยสุ อปริสุทฺเธสุ ปญฺจกามคุเณสุ กามคุณรติจริตานิ อาจริ ฯ เทวตาหิ นิรยํ นิมิสฺสตีติ โส เทวโลกโต นิวตฺติตฺวา นิรยํ คณฺหิสฺสติ ฯ เฉทคามิมณิยํว วาณิโชติ ยถา พาลวาณิโช มหคฺฆภณฺฑํ ทตฺวา เฉทคามึ มณิกํ คณฺหติ ตถารูโป อยํ โหตีติ อตฺโถ ฯ โสติ อิตฺถีนํ วสงฺคโต ฯ อนิยโตติ เอตฺตกํ นาม กาลํ อปาเยสุ ปจฺจิสฺสตีติ อนิยโต ฯ คลาคลนฺติ เทวโลกา วา มนุสฺสโลกา วา คลิตฺวา อปายเมว คจฺฉตีติ อตฺโถ ฯ ยถา กึ ฯ ทุฏฺฐคทฺรภรโถติ ยถา กูฏคทฺรภยุตฺโต รโถ มคฺคา โอกฺกมิตฺวา อุปฺปเถเยว คจฺฉติ ตถา ฯ สตฺติสิมฺพลิวนญฺจาติ สตฺติสทิเสหิ กณฺฏเกหิ ยุตฺตํ อยสํ สิมฺพลิวนํ ฯ เปตราวิสยนฺติ เปตวิสยญฺจ กาลกญฺชิกอสุรวิสยญฺจ ฯ ปมาทินนฺติ ปมตฺตานํ ฯ เต หิ ปมุทาสุ ปมตฺตา ตาสํ สมฺปตฺตีนํ มูลภูตํ กุสลํ น กโรนฺติ ฯ อิติ เตสํ ปมาทีนํ สพฺพา ตา นาเสนฺติ นาม ฯ ปฏิปาทยนฺติ นนฺติ ตถาวิธํ ปุริสํ ตา ปมาทวเสเนว อกุสลํ กาเรตฺวา ทุคฺคตึ ปฏิปาเทนฺติ นาม ฯ โสวณฺณพฺยมฺหนิลยาติ สุวณฺณมยวิมานวาสินิโย ฯ ปมุทาหนตฺถิกาติ เย ปุริสา ปมุทาหิ อนตฺถิกา หุตฺวา พฺรหฺมจริยํ จรนฺติ ฯ กามธาตุสมติกฺกมาติ กามธาตุสมติกฺกเมน ยา คติ ฯ รูปธาตุสมฺภโวติ โย กามธาตุสมติกฺกมคติสงฺขาโต รูปธาตุสมฺภโว เตสํ น ทุลฺลโภ ฯ วีตราควิสยูปปตฺติ ยาติ ยา วีตราควิสเย สุทฺธาวาสโลเก อุปฺปตฺติ สาปิ เตสํ น ทุลฺลภาติ อตฺโถ ฯ อจฺจนฺตนฺติ อนตีตํ อวินาสธมฺมตํ ฯ อจลิตนฺติ กิเลเสหิ อกมฺปิตํ ฯ นิพฺพุเตภีติ นิพฺพุตกิเลเสหิ ฯ สุจีภีติ สุจีหิ ปริสุทฺเธหิ เอวรูปํ นิพฺพานํ น ทุลฺลภํ ฯ