Tato paṭṭhāya bodhisattassa yaso mahā ahosi. Taṃ sabbaṃ pañhaṃpi udumbarādevīyeva vicāresi. Sā tassa soḷasavassikakāle cintesi mama kaniṭṭho mahallako jāto yasopissa mahā ahosi mayā āvāhamassa kātuṃ vaṭṭatīti rañño tamtthaṃ ārocesi. Rājā taṃ sutvā sādhu jānāpehi nanti āha. Sā taṃ jānāpetvā tena sampaṭicchite tenahi tāta kumārikaṃ te ānessāmīti āha. Atha mahāsatto kadāci imāya ānītā mama na rucceyya sayameva tāva upadhāremīti cintetvā evamāha devi katipāhaṃ mā kiñci rañño vadetha ahaṃ ekaṃ kumārikaṃ sayaṃ pariyesitvā mamābhirucitaṃ tumhākaṃ ācikkhissāmīti. Sā evaṃ karohi tātāti. So deviṃ vanditvā attano gharaṃ gantvā sahāyakānaṃ saññaṃ datvā aññātakavesena gantvā tunnavāyaupakaraṇāni gahetvā ekakova uttaradvārena nikkhamitvā uttarayavamajjhakagāmaṃ pāyāsi. Tadā pana tattha ekaṃ purāṇaseṭṭhikulaṃ parijiṇṇaṃ ahosi. Tassa pana kulassa Ekā dhītā amarādevī nāma ahosi. Sā abhirūpā sabbalakkhaṇasampannā puññavatī. Sā taṃ divasaṃ pātova yāguṃ pacitvā taṃ ādāya pitukasanaṭṭhānaṃ gamissāmīti nikkhamitvā tameva maggaṃ paṭipajji. Mahāsatto taṃ āgacchantiṃ disvā sabbalakkhaṇasampannā esā itthī sace apariggahā imāya me pādaparicārikāya bhavituṃ vaṭṭatīti cintesi. Sāpi taṃ disvāva sace ahaṃ evarūpassa purisassa gehe bhaveyyaṃ sakkā mayā kuṭumbaṃ saṇṭhāpetunti cintesi. Atha mahāsatto imissā sapariggahāpariggahabhāvaṃ na jānāmi hatthamuddhāya naṃ pucchissāmi sace pana paṇḍitā bhavissati mama pañhassa atthaṃ jānissatīti cintetvā dūre ṭhitova hatthamuṭṭhimakāsi. Sā ayaṃ mama sassāmikaassāmikabhāvaṃ pucchatīti ñatvā tatheva ṭhitā hatthaṃ pasāresi. So taṃ kāraṇaṃ ñatvā tassā samīpaṃ gantvā bhadde kā nāma tavanti pucchi. Sā sāmi mayhaṃ atītānāgate vā etarahi vā yaṃ natthi taṃnāmikāti. Bhadde loke amaraṃ nāma natthi tavaṃ amarā nāma bhavissatīti. Evaṃ sāmīti. Bhadde kassa yāguṃ harissasīti pucchi. Pubbadevatāya sāmīti vutte so pubbadevatā nāma mātāpitaro bhadde tavaṃ tava pitu yāguṃ harissasi maññeti. Evaṃ sāmīti. Tava pitā kiṃ karotīti. Mama pitā ekaṃ dvedhā karotīti. Ekassa dvedhā karaṇaṃ nāma kasanaṃ bhadde tava pitā kasati maññeti. Evaṃ sāmīti. Kasmiṃ pana ṭhāne tava pitā kasatīti. Yatthe ṭhāne sakiṃ gatā pacchā na enti tattheva Pitā me kasatīti. Sakiṃ gatānaṃ pacchā nāgamanaṭṭhānaṃ nāma susānaṃ susānassa santike kasati te pitā maññeti. Evaṃ sāmīti. Bhadde ajjeva kiṃ essasi na essasīti. Sāmi sace essati na essāmi no ce essati essāmīti. Bhadde pitā te nadīpāre kasati maññe udake ente na essasi anente essasīti. Evaṃ sāmīti. Ettakaṃ allāpasallāpaṃ katvā atha naṃ amarādevī tavaṃ yāguṃ pivissasi sāmīti nimantesi. Mahāsatto paṭikkhipanaṃ nāma avamaṅgalanti cintetvā āma pivissāmīti āha. Sā pana yāgughaṭaṃ otāresi. Mahāsatto sace pātiṃ adhovitvā hatthadhovanaṃ adatvāva dassati ettheva naṃ pahāya gamissāmīti cintesi. Sā pana pātiṃ dhovitvā pātiyā udakaṃ āharitvā hatthadhovanaṃ datvā tucchapātiṃ hatthe aṭhapetvā pātiṃ bhūmiyaṃ ṭhapetvā ghaṭaṃ āloḷetvā yāguyā pūresi tattha pana sitthāni mandāni. Atha naṃ mahāsatto āha kiṃ bhadde atibahulā yāgūti. Udakaṃ no laddhaṃ sāmīti. Kedārehi te udakaṃ na laddhaṃ bhavissati maññeti. Evaṃ sāmīti. Sā pitu yāguṃ ṭhapetvā sesaṃ bodhisattassa adāsi. So taṃ pivitvā mukhaṃ vikkhāletvā bhadde ahaṃ tumhākaṃ gehaṃ gamissāmi maggaṃ me ācikkhāhīti āha. Sā sādhūti vatvā maggaṃ ācikkhantī imaṃ ekanipāte gāthamāha

เล่มที่ ๒๘ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๒๑,๔๘๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๕. มโหสถชาดก”