yāvantodakajā pāṇā mareyyuṃ macchakacchapāti.

Atha naṃ rājā āha tāta mayaṃ na kiñci jānāma yathā amhākaṃ raṭṭhaṃ na nassati taṃ upāyaṃ tvameva jānāhīti. Tena hi mahārāja imasmiṃ ṭhāne paṭipāṭiyā tayo āvāṭe khanāpethāti. Rājā khanāpesi. Sudassano paṭhamaṃ āvāṭaṃ nānābhesajjānaṃ pūrāpesi. Dutiyaṃ gomayassa. Tatiyaṃ dibbosathānañceva. Tato paṭhame āvāṭe visavindūni pātesi. Taṃ khaṇaññeva dhūmāyitvā jālā uṭṭhahi. Sā gantvā gomayaāvāṭaṃ gaṇhi. Tatopi jālā uṭṭhāya itaraṃ libbosathapuṇṇaṃ gahetvā osathāni jhāpetvā nibbāyi. Ālambāyano tassa āvātassa avidūre aṭṭhāsi. Atha naṃ visadhūmausmā paharitvā sarīracchaviṃ uppāṭetvā gatā. Setakuṭṭhī ahosi. So bhayatajjito nāgarājaṃ visajjemīti tikkhattuṃ vācaṃ Nicchāresi. Taṃ sutvā bodhisatto ratanapeḷā nikkhamitvā sabbālaṅkārapaṭimaṇḍitaṃ attabhāvaṃ māpetvā devarājalīlāya ṭhito. Sudassanopi accimukhīpi tatheva aṭṭhaṃsu. Tato sudassano rājānaṃ āha jānāsi no mahārāja kassete puttāti. Tāta na jānāmīti. Amhe tāva na jānāsi kāsikarañño pana dhītuyā samuddajāya dhataraṭṭhassa dinnabhāvaṃ jānāsīti. Āma jānāmi mayhaṃ sā kaniṭṭhabhaginīti. Mahārāja mayaṃ tassā puttā tavaṃ no mātuloti. Taṃ sutvā rājā te āliṅgitvā sīse cumbitvā roditvā pāsādaṃ āropetvā mahantaṃ sakkāraṃ katvā bhūridattena saddhiṃ paṭisanthāraṃ karonto pucchi tāta taṃ evaṃ uggatejaṃ kathaṃ ālambāyano gaṇhīti. So sabbaṃ pavuttiṃ vitthārena kathetvā rājānaṃ ovadanto mahārāja raññā nāma iminā niyāmena rajjaṃ kāretuṃ vaṭṭatīti mātulassa rājadhammaṃ desesi. Atha naṃ sudassano āha mātula mama mātā bhūritattaṃ apassantī kilamati na sakkā amhehi papañcaṃ kātunti. Sādhu tāta tumhe tāva gacchatha ahaṃ pana mama bhaginiṃ daṭṭhukāmo kathaṃ taṃ passisāmīti. Mātula kuhiṃ pana no ayyako kāsikarājāti. Tāta mama bhaginiyā vinā vasituṃ asakkonto rajjaṃ pahāya pabbajito asukavanasaṇḍe nāma vasatīti. Mātula mama mātā tumhe ca ayyakañca me daṭṭhukāmā tumhe asukadivase mama ayyakassa santikaṃ gacchatha mayaṃ mātaraṃ ādāya ayyakassa assamapadaṃ āgacchissāma tattheva naṃ tumhepi passissathāti. Iti te Mātulassa divasaṃ vavaṭṭhapetvā rājanivesanā otariṃsu. Rājā bhāgineyye uyyojetvā roditvā nivatti. Te paṭhaviyaṃ nimujjitvā nāgabhavanaṃ gatā.

เล่มที่ ๒๘ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๒๑,๘๓๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๖. ภูริทัตชาดก”