yena tvaṃ sugatiṃ gamissasīti. Evaṃ dhammaṃ desesi. Tassa sakalasarīraṃ pītiyā nirantaraṃ phuṭṭhaṃ ahosi. Sace tiracchānagato nābhavissa sotāpattiphalaṃ adhigamissa. Manussā taṃ pāṭihāriyaṃ disvā unnadiṃsu appoṭhayiṃsu sañjātasomanassā nānābharaṇāni khipiṃsu. Tāni hatthissa sarīraṃ paṭicchādayiṃsu. Tato paṭṭhāya nālāgiri dhanapālako nāma jāto. Tasmiṃ khaṇe pana dhanapālakasamāgame caturāsītipāṇasahassāni amataṃ piviṃsu. Satthā dhanapālakaṃ pañcasu sīlesu patiṭṭhāpesi. So soṇḍāya bhagavato pādapaṃsūni gahetvā upari muddhani ākiritvā paṭikkuṭiko paṭikkamitvā dassanūpacāre ṭhito dasabalaṃ vanditvā nivattitvā hatthisālaṃ pāvisi. Tato paṭṭhāya evaṃ dantesu danto hutvā na kiñci viheṭhesi. Satthā nipphannamanoratho yehi yaṃ dhanaṃ khittaṃ taṃ tesaṃyeva hotūti adhiṭṭhāya ajja mayā mahantaṃ pāṭihāriyaṃ Kataṃ imasmiṃ nagare piṇḍāya caraṇaṃ appaṭirūpanti titthiye madditvā bhikkhusaṅghaparivuto jayappatto viya khattiyo nagarā nikkhamitvā veḷuvanameva gato. Nagaravāsinopi bahuṃ annapānakhādanīyaṃ ādāya vihāraṃ gantvā mahādānaṃ pavattayiṃsu. Taṃ divasaṃ sāyaṇhasamaye dhammasabhaṃ pūretvā sannipatitvā bhikkhū kathaṃ samuṭṭhāpesuṃ āvuso āyasmatā ānandena tathāgatassatthāya attano jīvitaṃ pariccajantena dukkaraṃ kataṃ nālāgiriṃ disvā satthārā tikkhattuṃ paṭibāhiyamānopi anapagato aho dukkarakārako āvuso āyasmā ānandoti. Atha naṃ satthā dibbasotadhātuyā sutvā ānandassa guṇakathā pavattati gantabbaṃ mayā etthāti gandhakuṭito nikkhamitvā āgantvā kāyanuttha bhikkhave etarahi kathāya sannisinnāti pucchitvā imāya nāmāti vutte na bhikkhave idāneva pubbepi ānando tiracchānayoniyaṃ nibbattopi mamatthāya jīvitaṃ pariccajiyevāti vatvā tuṇhī ahosi tehi yācito atītaṃ āhari.
Atīte bhikkhave mahisakaraṭṭhe sāgalanagare sāgalo nāma rājā dhammena rajjaṃ kāresi. Tadā nagarato avidūre ekasmiṃ nesādagāmake aññataro nesādo pāsehi sakuṇe bandhitvā nagare vikkīṇanto jīvitaṃ kappesi. Nagarato ca avidūre āvaṭṭato dvādasayojaniko mānusiyo nāma padumasaro ahosi. So pañcavaṇṇapadumasañchanno. Tattha nānappakāro sakuṇasaṅgho otari. So nesādo tattha Aniyāmena pāse oḍḍesi. Tasmiṃ kāle dhataraṭṭhahaṃsarājā channavutisahassaparivuto cittakūṭapabbate suvaṇṇaguhāyaṃ paṭivasati. Sumukho nāmassa senāpati ahosi. Athekadā tato haṃsayūthā katipayā suvaṇṇahaṃsā mānusiyaṃ saraṃ gantvā pahūtagocare tasmiṃ sare yathāsukhaṃ vicaritvā cittakūṭaṃ āgantvā dhataraṭṭhassa ārocesuṃ mahārāja manussapathe mānusiyo nāma padumasaro sampannagocaro tattha gocaraṃ gaṇhituṃ gacchāmāti. So manussapatho nāma sāsaṅko sappaṭibhayo mā vo ruccatīti paṭikkhipitvāpi tehi punappunaṃ vuccamāno sace tumhākaṃ ruccati gacchāmāti sapparivāro taṃ saraṃ agamāsi. So ākāsato otaranto pādaṃ pāse pavesantoyeva otari. Athassa pāso pādaṃ ayapaṭṭakena ghaṭṭento viya ābandhitvā gaṇhi. Athassa chindissāmi nanti ākaḍḍhantassa paṭhamavāre cammaṃ chijji dutiyavāre maṃsaṃ chijji tatiyavāre nahāru chijji catutthavāre so pāso aṭṭhiṃ āhacca aṭṭhāsi. Lohitaṃ paggharati balavavedanā pavattiṃsu. So cintesi sacāhaṃ bandhanaravaṃ ravissāmi ñātakā me cittutrāsā hutvā gocaraṃ agaṇhitvā chātajjhattāva palāyantā dubbalatāya samudde patissantīti. So vedanaṃ adhivāsetvā ñātīnaṃ yāvadatthaṃ gocaraṃ gaṇhitvā haṃsānaṃ kīḷanakāle mahantena saddena bandhanavaraṃ ravi. Taṃ sutvā haṃsā maraṇabhayatajjitā vaggavaggā hutvā cittakūṭābhimukhā pakkhandiṃsu. Tesu pakkantesu sumukho haṃsasenāpati kacci nukho idaṃ bhayaṃ Mahārājassa uppannaṃ ahaṃ jānissāmi nanti vegena pakkhanditvā purato gacchantassa haṃsagaṇassa antare mahāsattaṃ adisvā majjhimahaṃsagaṇaṃ vicinitvā tatthāpi taṃ adisvā pacchimahaṃsagaṇaṃ vicinitvā tatthāpi mahāsattaṃ adisvā nissaṃsayaṃ tasseva taṃ bhayaṃ uppannanti nivattitvā āgacchanto mahāsattaṃ pāse bandhaṃ disvā lohitamakkhitaṃ dukkhāturaṃ paṅkapiṭṭhe nisinnaṃ disvā mā bhāyi mahārājāti vatvā ahaṃ mama jīvitaṃ pariccajitvā tumhe pāsato mocessāmīti vadantova otaritvā mahāsattaṃ assāsento paṅkapiṭṭhe nisīdi. Atha naṃ vīmaṃsanto mahāsatto paṭhamaṃ gāthamāha