Tattha goṇaṃ dhenūti liṅgavipallāsavasena vuttaṃ. Ñātikule padussatīti tattha sā nibbhayā hutvā taruṇakālato paṭṭhāya vissāsikehi dāsādīhipi saddhiṃ anācāraṃ carati. Ñātakā ñatvāpi niggahaṃ na karonti attano akittiṃ pariharamānā ajānantā viya honti. Anatthacārīnīti anāsiṃsitabbaatthā acaritabbāni atthāni akiccakārīnīti attho. Aguṇanti jiyarahitaṃ. Pāpasahāyakoti dummitto. Daliddatāti daliddatāya. Sesapadesupi eseva nayo. Tattha daliddo alaṅkārādīnaṃ abhāvato kilesena saṅgaṇhituṃ na sakkotīti taṃ avajānāti. Gilānopi vatthukāmakilesakāmehi saṅgaṇhituṃ na sakkoti. Jarājiṇṇo kāyikacetasikakhiḍḍāratisamattho na hoti. Surāsoṇḍo tassā hatthapilandhanādīnipi surāgharaññeva paveseti. Muddhoti andhabālo ratikusalo na hoti. Pamattoti soṇḍo hutvā gharadāsīhi saddhiṃ saṃvasati bhariyaṃ pana akkosati paribhāsati teneva taṃ avajānāti. Sabbakiccesu anuvattantaṃ ayaṃ nittejo mameva anuvattatīti taṃ akkosati paribhāsati. Yo pana sabbaṃ dhanaṃ anuppādeti kuṭumbaṃ paṭicchādeti tassa bhariyā sabbaṃ dhanasāraṃ hatthe katvā taṃ dāsaṃ viya avajānāti icchamānā ko tayā atthoti gharatopi naṃ nikkaḍḍhati. Muddhapattanti muddhabhāvappattaṃ. Dattanti pamattaṃ.

Padosamāharantīti sāmike padosaṃ āharanti padussanti pāpakammaṃ karontīti attho. Ārāmagamanasīlāti sāmikaṃ āpucchitvā vā anāpucchitvā vā abhiṇhaṃ pupphārāmādīsu aññataraṃ gantvā tattha anācāraṃ caritvā ajja mayā ārāme rukkhadevatāya balikammaṃ katanti ādīni vatvā bālasāmikaṃ saññāpesi. Paṇḍito pana addhā esā tattha anācāraṃ caratīti puna tassā gantuṃ na deti. Evaṃ sabbattha attho veditabbo. Parakulanti sandiṭṭhasambhattādīnaṃ gehaṃ. Taṃ sā asukakule me vaḍḍhi payojitā atthi tāvakālikaṃ dinnakaṃ atthi taṃ sādhemīti ādīni vatvā gacchati. Nillokanasīlāti Vātapānantarādīhi chiddehi olokanasīlā. Padvāraṭṭhāyinīti attano aṅgapaccaṅgāni dassentī padvāre tiṭṭhati.

เล่มที่ ๒๘ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๒๗๒๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “๔. กุณาลชาดก”