vipakkabrahmacariyosmi nikkhanto akuto bhayoti.

Tattha asandhitāti sandhīnaṃ abhāvena. Asotatāti sotānaṃ abhāvena. Ajivhatāti samparivattanajivhāya abhāvena mūgo sohaṃ na bhavāmi. Yatthāti yāya jātiyā bārāṇasinagareyeva rajjaṃ kāresiṃ. Pāpatthanti pāpataṃ patitosmīti vadati. Rajajebhisecayunti rajje abhisecayuṃ. Nisīditvāti nisīdāpetvā. Atthānusāsatīti micchā atthaṃ anusāsati. Khārāpatacchakanti sattīhi paharitvā khārapatacchakaṃ karotha. Ubbethāti āropetha āvunatha. Iccassa anusāsatīti evaṃ assa mahājanassa atthaṃ anusāsati. Tāyāhanti tāyo vācāyo ahaṃ sutvā. Pakkhasammatoti pakkhasammato pakkhasadiso ahosiṃ. Acchāhanti acchiṃ ahaṃ vasinti attho. Saṃparipalutoti saṃparikiṇṇo nimmuggo hutvāti attho. Kasiranti dukkhaṃ. Parittanti appaṃ. Idaṃ vuttaṃ hoti samma sārathi sace sattānaṃ jīvitaṃ dukkhampi samānaṃ bahuṃ ciraṭṭhitikaṃ bhaveyya vatteyya parittañcapi samānaṃ sace sukhaṃ bhaveyya vatteyya idaṃ pana kasirañca parittañca appañca sakaleneva vaṭṭadukkhena saṃyuttaṃ sannihitaṃ jātijarāmaraṇasokaparidevadukkhadomanassaupāyāsehi omadditaṃ. Komanti ko imaṃ. Veranti pāṇātipātādipañcavidhaveraṃ. Kenacīti kenaci kāraṇena. Kayirāthāti kareyya. Paññāyāti vipassanāpaññāya. Dhammassāti sotāpattimaggassa adassanena.

Puna udānagāthā agantukāmatāya thirabhāvadīpanatthaṃ kathesi.

Taṃ sutvā sunando ayaṃ kumāro evarūpaṃ rajjasiriṃ kuṇapaṃ viya chaḍḍetvā attano adhiṭṭhānaṃ abhinditvā pabbajissāmīti araññaṃ paviṭṭho mama iminā dujjīvitena ko attho ahampi tena saddhiṃ pabbajissāmīti cintetvā gāthamāha

เล่มที่ ๒๘ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๒๙๗๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. เตมิยชาดก”