ในบทว่า ปุถุ สพฺพคตีหิ อวุฏฺฐิตา นี้ชื่อว่าเกิดคติ เพราะอรรถว่าพึงให้เกิด หรือเป็นที่เกิด ชื่อว่าปุถุชน เพราะอรรถว่ามีกิเลสเกิดมาก ชื่อว่าเกิดอภิสังขารเป็นต้น เพราะอรรถว่าเป็นเครื่องเกิดกิเลสนอกนี้ ชื่อว่าปุถุชน เพราะอรรถว่ามีอภิสังขารเหล่านี้ พึงเห็นว่า ชนศัพท์มีเนื้อความว่าปรุงแต่งเป็นต้นนั่นเอง.
บทว่า นานาสนฺตาเปหิ สนฺตปฺปนฺติ ความว่า ความเดือดร้อนทั้งหลายมีไฟคือราคะเป็นต้นเหล่านั้นแหละ หรือแม้ทั้งหมด ชื่อว่ากิเลสเครื่องเร่าร้อน.
ในบทว่า ปุถุ ปญฺจสุ กามคุเณสุ นี้ชื่อว่าชน เพราะอรรถว่าเกิด. ชื่อว่าปุถุชน เพราะอรรถว่ามีการเกิด มีอาทิอย่างนี้ว่า ความกำหนัด ความต้องการมาก.
อีกอย่างหนึ่ง พึงเห็นว่า ชนศัพท์ลงในอรรถว่า กำหนัดเป็นต้นนั่นเอง อย่างนี้ว่า เกิดแล้ว กำหนัดแล้ว มาก.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที