การยังโสมนัสให้เกิดขึ้นแก่จิตด้วยอเนกวิธี คือด้วยการแสดงธรรมแก่สาธุชนผู้สดับธรรมอยู่ และการกระทำความคมกล้าของญาณด้วยอเนกวิธีให้แก่สาธุชนที่ยังมีปัญญายังไม่คมกล้า ชื่อว่าปัญญัตติ.

เพราะอรรถว่าย่อมปรากฏแก่สาธุชนผู้สดับอยู่เหล่านั้น ด้วยความยินดีของจิตที่ประกอบด้วยโสมนัสนั้น และด้วยความใคร่ครวญของจิตที่ประกอบด้วยโสมนัสนั้น จึงชื่อว่าปัญญัตติ.

ในปาฐะทั้ง ๒ นั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงให้รู้ชัดด้วยอักขระ ทรงประกาศด้วยบท ทรงเปิดเผยด้วยพยัญชนะ ทรงจำแนกด้วยอาการะ ทรงทำให้ง่ายด้วยนิรุตติ ทรงทำให้ปรากฏด้วยนิทเทส.

คำนี้มีอธิบายไว้อย่างไร?

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๑๘

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. กามสุตตนิทเทส”