อาจารย์พวกหนึ่งพรรณนาไว้อย่างนี้ว่า ปรารถนา ตามปรารถนาด้วยสามารถการถือโดยนิมิต ด้วยความเป็นของโอฬาร. ปรารถนาทั่วไป ติดพันด้วยสามารถการถือโดยอนุพยัญชนะ.

คาถาที่ ๕ มีเนื้อความย่อดังต่อไปนี้ :-

กิเลสทั้งหลายย่อมครอบงำ บังคับ ย่ำยีซึ่งบุคคลนั้น เพราะไม่มีกำลัง. หรือกิเลสที่ไม่มีกำลังย่อมครอบงำบุคคลนั้นผู้ไม่มีกำลัง เพราะเว้นจากกำลังคือศรัทธาเป็นต้น.

อธิบายว่า ย่อมครอบงำได้ เพราะไม่มีกำลัง ครั้งนั้นอันตรายที่ปรากฏมีราชสีห์เป็นต้น. และอันตรายที่ไม่ปรากฏมีกายทุจริตเป็นต้น ย่อมครอบงำบุคคลนั้นผู้ปรารถนากาม รักษากาม และแสวงหากาม.

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๒๔๗

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. กามสุตตนิทเทส”