สกฺกจฺจการีติ ทานาทิกุสลธมฺมานํ ภาวนาย ปุคฺคลสฺส วา เทยฺยธมฺมสฺส วา สกฺกจฺจกรณวเสน สกฺกจฺจการี. สตตภาวกรเณน สาตจฺจการี. อฏฺฐิตกรเณน อฏฺฐิตการี. ยถา นาม กกณฺฏโก ๕- โถกํ คนฺตฺวา โถกํ ติฏฺฐติ, น นิรนฺตรํ คจฺฉติ, เอวเมว โย ปุคฺคโล เอกทิวสํ ทานํ ทตฺวา ปูชํ วา กตฺวา ธมฺมํ วา สุตฺวา สมณธมฺมํ วา กตฺวา ปุน จิรสฺสํ กโรติ, ตํ น นิรนฺตรํ ปวตฺเตติ. โส "อสาตจฺจการี, อนฏฺฐิตการี"ติ วุจฺจติ. อยํ เอวํ น กโรตีติ อฏฺฐิตการี. อโนลีนวุตฺติโกติ นิรนฺตรกรณสงฺขาตสฺส วิปฺผารสฺส ภาเวน น ลีนวุตฺติโกติ อโนลีนวุตฺติโก. อนิกฺขิตฺตจฺฉนฺโทติ กุสลกรเณ วีริยจฺฉนฺทสฺส อนิกฺขิตฺตภาเวน อนิกฺขิตฺตจฺฉนฺโท. อนิกฺขิตฺตธุโรติ วีริยธุรสฺส อโนโรปเนน อนิกฺขิตฺตธุโร, อโนสกฺกิตมานโสติ อตฺโถ. โย ตตฺถ ฉนฺโท จ วายาโม จาติ โย เตสุ กุสลธมฺเมสุ กตฺตุกมฺยตาธมฺมจฺฉนฺโท จ ปยุตฺตสงฺขาโต ๖- วายาโม จ. อุสฺสหนวเสน อุสฺสาโห จ. อธิมตฺตุสฺสหนวเสน อุสฺโสฬฺหี จ. วายาโม เจโส ปารํ คมนฏฺเฐน. อุสฺสาโห เจโส ปุพฺพงฺคมนฏฺเฐน. อุสฺโสฬฺหี เจโส อธิมตฺตฏฺเฐน. อปฺปฏิวานิ จาติ อนิวตฺตนา จ. สติ จ สมฺปชญฺญญฺจาติ สรตีติ สติ. สมฺปชานาตีติ สมฺปชญฺญํ, สมนฺตโต ปกาเรหิ ชานาตีติ อตฺโถ. สาตฺถกสมฺปชญฺญํ สปฺปายสมฺปชญฺญํ โคจรสมฺปชญฺญํ อสมฺโมหสมฺปชญฺญนฺติ อิมสฺส สมฺปชานสฺส วเสน เภโท เวทิตพฺโพ. อาตปฺปนฺติ กิเลสตาปนวีริยํ. ปธานนฺติ อุตฺตมวีริยํ. อธิฏฺฐานนฺติ กุสลกรเณ ปติฏฺฐาภาโว. อนุโยโคติ อนุยุญฺชนํ. อปฺปมาโทติ นปฺปมชฺชนํ, สติยา อวิปฺปวาโส.
@ฉ.ม. สมุทฺธตสลฺโลติ ๔ ฉ.ม. อุปสคฺควเสเนว ๕ สี. กุกณฺฏโก
@๖ ฉ.ม. ปยตฺตสงฺขาโต