[๙๘] ปิยปฺปหูตาติ ปิยวตฺถุโต ชาตา. มจฺเฉรยุตฺตา กลหา วิวาทาติ อิมินา กลหวิวาทาทีนํ น เกวลํ ปิยวตฺถุเมว, มจฺฉริยมฺปิ ปจฺจยํ ทสฺเสติ. กลหวิวาทสีเสน เจตฺถ สพฺเพปิ เต ธมฺมา วุตฺตาติ เวทิตพฺพา. ยถา จ เอเตสํ มจฺฉริยํ, ตถา เปสุณานญฺจ วิวาทํ. เตนาห "วิวาทชาเตสุ จ เปสุณานี"ติ. อิมิสฺสา คาถาย นิทฺเทโส อุตฺตานตฺโถเยว.

[๙๙] ปิยา สุ โลกสฺมึ กุโตนิทานา, เย วาปิ ๑- โลภา วิจรนฺติ โลเกติ "ปิยปฺปหูตา กลหา"ติ เย เอตฺถ วุตฺตา, เต ปิยา สุ โลกสฺมึ กุโตนิทานา, น เกวลญฺจ ปิยา, เย วาปิ ขตฺติยาทโย โลเก วิจรนฺติ โลภเหตุ โลเภนาภิภูตา วิจรนฺติ, เตสํ โส โลโภ จ กุโตนิทาโนติ เทฺว อตฺเถ เอกาย ปุจฺฉาย ปุจฺฉติ. กุโตนิทานาติ เจตฺถ กึนิทานา กึเหตุกาติ ปจฺจตฺตวจนสฺส โตอาเทโส เวทิตพฺโพ, สมาเส จสฺส โลปาภาโว. อถ วา นิทานาติ ชาตา, อุปฺปนฺนาติ อตฺโถ. ตสฺมา ๒- กุโต นิทานา ๒- กุโต ชาตา กุโต อุปฺปนฺนาติ วุตฺตํ โหติ. อาสา จ นิ จาติ อาสา จ ตสฺสา อาสาย สมิทฺธิ จ. เย สมฺปรายาย นรสฺส โหนฺตีติ เย นรสฺส สมฺปรายาย โหนฺติ, ปรายนา โหนฺตีติ วุตฺตํ โหติ. เอกา เอวายมฺปิ ปุจฺฉา.

ทีปา โหนฺตีติ ปติฏฺฐา ภวนฺติ. สรณา โหนฺตีติ ทุกฺขนาสนา โหนฺติ. นิฏฺฐา ปรายนา โหนฺตีติ สมิทฺธิปรายนา โหนฺติ.

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๕๗๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๑. กลหวิวาทสุตตนิทเทส”