@4 cha.Ma. tasmiṃ kāyeti ime pāṭhā na dissanti 5 Sī. anuvattati, cha.Ma. anussarati Patiṭṭhā hoti. Ayaṃ hi balavappavattabhāvena patiṭṭhahitvā gaṇhāti. Niccādivasena abhinivisatīti abhiniveso. Dhammasabhāvaṃ atikkamitvā niccādivasena parato āmasatīti parāmāso. Anatthāvahattā kucchito maggo, kucchitānaṃ vā apāyānaṃ maggoti kummaggo. Ayāthāvapathato micchāpatho. Yathā hi disāmūḷhena "ayaṃ asukagāmassa nāma patho"ti gahitopi taṃ gāmaṃ na sampāpeti, evaṃ diṭṭhigatikena "sugatipatho"ti gahitāpi diṭṭhi sugatiṃ na pāpetīti ayāthāvapathato micchāpatho. Micchāsabhāvato micchattaṃ. Tattheva paribbhamanato taranti ettha bālāti titthaṃ, titthañca taṃ anatthānañca āyatananti titthāyatanaṃ, titthiyānaṃ vā sañjātidesaṭṭhena nivāsaṭṭhānaṭṭhena ca āyatanantipi titthāyatanaṃ. Vipariyesabhūto gāho, vipariyesato vā gāhoti vipariyesaggāho. Asabhāvaggāhoti viparītaggāho. "anicce niccan"tiādinayappavattavasena parivattetvā gāho vipallāsaggāho. Anupāyaggāho micchāgāho. Na yāthāvakasmiṃ vatthusmiṃ na sabhāvasmiṃ vatthusmiṃ tathaṃ yāthāvakaṃ sabhāvanti gāho "ayāthāvakasmiṃ yāthāvakan"ti gāho. Yāvatāti yattakā. Dvāsaṭṭhidiṭṭhigatānīti brahmajāle āgatāni dvāsaṭṭhidiṭṭhigatāni.

Acchedasaṅkinopi phandantīti acchinditvā pasayha balakkārena gaṇhissantīti uppannasaṅkinopi calanti. Acchijjantepīti vuttanayena acchijjantepi. Acchinnepīti vuttanayena acchinditvā gahitepi. Vipariṇāmasaṅkinopīti parivattetvā aññathābhāvena āsaṅkinopi. Vipariṇāmantepīti parivattanakālepi. Vipariṇatepīti viparivattitepi. Phandantīti calanti. Samphandantīti sabbākārena calanti. Vipphandantīti vividhākārena phandanti. Vedhantīti bhayaṃ disvā kampanti. Pavedhantīti chambhitattabhayena visesena kampanti. Sampavedhantīti lomahaṃsanabhayena sabbākārena kampanti. Phandamāneti upayogabahuvacanaṃ. Appodaketi mandodake. Parittodaketi luḷitodake. Udakapariyādāneti khīṇodake. Balākāhi vāti vuttāvasesāhi pakkhijātīhi. Paripātiyamānāti vihiṃsiyamānā

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๒๗๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. คุหัฏฐกสุตตนิทเทส”