Pipāsāya ruppanaṃ kālakañjikādīsu pākaṭaṃ. Tattha hi sattā dve tīṇi buddhantarāni hadayatemanamattaṃ vā jivhātemanamattaṃ vā udakabindumpi laddhuṃ na sakkonti. "pānīyaṃ pivissāmā"ti nadiṃ gatānaṃ jalaṃ vālikātalaṃ sampajjati. Mahāsamuddaṃ pakkhantānampi samuddo piṭṭhipāsāṇoyeva hoti. Te sussantā balavadukkhapīḷitā viravanti. Ḍaṃsādīhi ruppanaṃ ḍaṃsamakkhikādibahulesu padesesu pākaṭaṃ. Taṃ pana "katamantaṃ rūpaṃ? sanidassanaṃ sappaṭighan"tiādinā nayena abhidhamme vitthāritameva.

Sappantīti saddā, udāharīyantīti attho. Utucittavasena dvisamuṭṭhānikā saddā. Gandhayantīti gandhā, attano vatthūni sūcayantīti attho. Rasanti te sattāti rasā, assādentīti attho. Phusīyantīti phoṭṭhabbā, ete gandhādayo catusamuṭṭhānikāva. Tesaṃ vibhāgo abhidhamme vitthāritoyeva.

@5 abhi.saṅ. 34/586/176-7 6 Sī.,ka. saddīyantīti saddā 7 abhi.saṅ. 34/621-3/191

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๓๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. กามสุตตนิทเทส”